Tàu sân bay USS Washington tới Nhật tham gia tập trận. Ảnh: AP

Theo phát ngôn viên Lực lượng Không quân Trung Quốc Thân Tiến Khoa, máy bay cảnh báo sớm KJ - 2000 và một số máy bay chiến đấu tiên tiến nhất nước này – bao gồm SU-30 do Nga chế tạo và J-11 tự sản xuất trong nước, đã được lệnh tiến vào khu vực ADIZ để thực hiện "nhiệm vụ tuần tra thông thường" trong khu vực, nhằm "phòng vệ và tăng cường giám sát các mục tiêu trên không phù hợp với thông lệ quốc tế".

Thời báo Hoàn cầu thuộc Nhân dân Nhật báo ngày 29-11 còn cho rằng đây là thời điểm thích hợp để đưa ra những biện pháp trả đũa không do dự" nếu máy bay Nhật Bản xâm phạm và thách thức ADIZ. Báo này còn cho rằng Nhật Bản là "mục tiêu chính" của Trung Quốc trong ADIZ.

Trong khi đó, Chánh văn phòng Nội các Nhật Bản Yoshihide Suga cho hay ông không biết máy bay quân sự của Trung Quốc có thật sự tiến vào ADIZ hay không, nhưng tuyên bố Tokyo vẫn luôn cảnh giới không phận thuộc chủ quyển của mình trên biển Hoa Đông.

Bộ Quốc phòng Mỹ cũng đã thông báo sẽ điều tàu sân bay USS Washington đang tham gia cứu trợ tại Philippines đến Nhật Bản tập trận, một động thái được cho là tiếp tục thách thức ADIZ của Trung Quốc.

Tuy nhiên, trong một động thái được coi là nhằm xoa dịu căng thẳng sau khi tuyên bố ADIZ ở biển Hoa Đông, Trung Quốc đã đề xuất với Nhật Bản xây dựng một cơ chế mới nhằm ngăn chặn nguy cơ đụng độ giữa các máy bay quân sự.

Hãng tin Kyodo dẫn một nguồn thạo tin cho biết đề xuất trên do cựu Ủy viên Quốc vụ Trung Quốc Đường Gia Triền đưa ra trong cuộc gặp các cựu nghị sĩ và nghị sĩ Nhật Bản tại Bắc Kinh hôm 27-11. Ông Đường Gia Triền được dẫn lời nói rằng: "Kiểm soát khủng hoảng đối với hoạt động hàng không là điều cần thiết" và nên thảo luận về vấn đề này.

Người phát ngôn Bộ Quốc phòng Trung Quốc Dương Vũ Quân trong cuộc họp báo ngày 28-11 cũng nhấn mạnh ADIZ không phải là một "khu vực cấm bay" hoặc một phần mở rộng không phận chủ quyền của Trung Quốc. Ông này đồng thời thừa nhận "không thể nói chính xác" về việc liệu Trung Quốc có thể bắn hạ máy bay trong khu vực mà không trình báo trước hay không.

MAI QUYÊN (Tổng hợp)