Ngày 17-10, Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI khai mạc trọng thể tại Hội trường Diên Hồng, Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội. Sau phiên khai mạc, Quốc hội thảo luận ở tổ. Ông Lê Minh Nam, đại biểu Quốc hội đơn vị TP Cần Thơ, đã có góp ý quan trọng đối với Luật Bưu chính (sửa đổi).

Ông Lê Minh Nam, đại biểu Quốc hội đơn vị TP Cần Thơ, phát biểu tại phiên thảo luận ở tổ.

Đại biểu Lê Minh Nam nhất trí sự cần thiết ban hành Luật Bưu chính (sửa đổi) với các lý do:

- Thứ nhất, trong điều kiện hoàn cảnh mới, đòi hỏi phải phát triển hạ tầng bưu chính trong hạ tầng chiến lược quốc gia, phục vụ phát triển kinh tế số, xã hội số để kiến tạo không gian phát triển

- Thứ hai, trước tác động sâu sắc của thương mại điện tử, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế, "cơ thể mới" không thể "mặc áo cũ"; một số quy định của Luật Bưu chính sau nhiều năm áp dụng đã bộc lộ những hạn chế, vướng mắc, không phù hợp với thực tế, cần phải sửa đổi, bổ sung.

Do vậy, Luật Bưu chính cần được sửa đổi để khắc phục những tồn tại, hạn chế, bất cập của Luật Bưu chính hiện hành giúp lĩnh vực này phát triển để tham gia đóng góp cho mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Tham gia trong quá trình phối hợp thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và Tài chính với Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường, đại biểu có thêm ý kiến sau:

Theo báo cáo thẩm tra của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường đang đề nghị rà soát để đảm bảo tính thống nhất với hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, Ủy ban lưu ý một số quy định mới được bổ sung về nội dung chi ngân sách, đầu tư vốn nhà nước và khai thác mạng bưu chính công cộng được quy định tại khoản 3, Điều 4 dự thảo Luật có quy định nhà nước bảo đảm nguồn lực ngân sách để “đầu tư, phát triển” và “duy trì” mạng bưu chính công cộng chung nguồn chi các hoạt động kinh tế, theo Ủy ban là chưa phù hợp với nguyên tắc phân loại các khoản chi ngân sách nhà nước, đồng thời gây thiếu linh hoạt khi mục lục ngân sách nhà nước có sự điều chỉnh theo thời kỳ. Vì thế Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường đề nghị rà soát để quy định cụ thể tách bạch rõ 2 nội dung nêu trên và quy định theo hướng dẫn chiếu đến pháp luật về ngân sách nhà nước và pháp luật về đầu tư công đặc biệt là Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất) sẽ được Quốc hội cho ý kiến thông qua tại Kỳ họp thứ 2.

Đại biểu hoàn toàn nhất trí cần phải rà soát phân định rõ tiêu chí, điều kiện để xác định rõ thế nào là “đầu tư, phát triển” thế nào là “duy trì” để quyết định sử dụng nguồn đầu tư thường xuyên tương ứng nhằm không chỉ đảm bảo thống nhất đồng bộ trong hệ thống pháp luật mà còn đồng bộ giữa các lĩnh vực.

Việc quản lý chi ngân sách cũng cần phải đồng bộ với quản lý chi tại doanh nghiệp bưu chính (trong lĩnh vực doanh nghiệp, chi nâng cấp tài sản để sử dụng vốn đầu tư căn cứ vào việc dựa trên các tiêu chí về nâng cao năng lực của tài sản, kéo dài thời gian sử dụng, áp dụng công nghệ mới so với trạng thái ban đầu). Cho dù một bên là thực hiện quản lý nhà nước, một bên là hoạt động kinh doanh, nhưng nguyên tắc quản lý chung cần phải đồng bộ để thiết lập môi trường vừa minh bạch, vừa thống nhất nhằm đảm bảo kỷ luật, kỷ cương trong quản lý nguồn lực ngân sách tài chính doanh nghiệp có mối quan hệ liên thông, vừa đáp ứng hội nhập theo các thông lệ quốc tế.

Khi trình bày tóm tắt nội dung sửa Luật, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ báo cáo tại Hội trường là đã tiếp thu, tuy nhiên qua xem xét dự thảo luật đại biểu cho rằng vẫn cần phải xem xét thêm 2 khía cạnh.

Một là, đề nghị rà soát tiếp quy định tại khoản 3 Điều 24 về Nhà nước hỗ trợ, đầu tư, phát triển duy trì mạng bưu chính công cộng thông qua doanh nghiệp bưu chính được chỉ định và Điều 28 Nội dung chi ngân sách nhà nước cho hoạt động bưu chính sao cho đảm bảo thống nhất, phù hợp với Luật Ngân sách nhà nước đang sửa đổi thông qua kỳ họp thứ 2 này. Cho dù điều 28 đã tách rõ nội dung chi đầu tư và chi thường xuyên tại 2 khoản, tuy nhiên nội dung chi thường xuyên tại điểm b khoản 1 về mua sắm phương tiện, cơ sở vật chất, hạ tầng kỹ thuật vẫn trùng với quy định về đầu tư phương tiện, cơ sở vật chất, hạ tầng kỹ thuật tại điểm a khoản 1 có thể áp dụng theo cách hiểu khác nhau. Vì vậy, cần phải xác định rõ để tránh vận dụng tùy tiện và khó kiểm soát. Theo đó, có thể dựa trên cơ sở xác định “điều kiện về nội dung và mục đích sử dụng” để áp dụng thuận lợi trong thực tiễn.

Nếu rà soát và thống nhất giao Chính phủ quy định chi tiết thì đề nghị Chính phủ cũng phải xem xét khi hướng dẫn thi hành cần phải quan tâm đến yêu cầu này (cả 2 điều 24 và 28 đều giao Chính phủ quy định chi tiết thi hành).

Hai là, cần xem xét bổ sung thêm các quy định cụ thể để thực hiện khoản 3 Điều 24 và Điều 28 do trong đó có quy định đầu tư bổ sung vốn điều lệ cho doanh nghiệp. Theo đó tại Luật Quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp (Hiện nay đang là Luật số 68/2025/QH15 ngày 14-6-2025) có quy định rất cụ thể. Hơn nữa, quy định tại khoản 3 Điều 4 không chỉ có nội dung bố trí nguồn hỗ trợ mà bao gồm hỗ trợ cả cơ chế tài chính. Như vậy, cần nghiên cứu bổ sung quy định tại khoản 3 Điều 4 thêm cả tuân pháp luật Quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp, không chỉ tuân thủ pháp luật về ngân sách.

PV