Quy mô hoạt động rửa tiền trên toàn cầu được ước tính có thể lên tới 6.000 tỉ USD mỗi năm. Trong khi đó, tham nhũng có thể khiến tốc độ tăng trưởng GDP thực tế bình quân đầu người giảm tới 3% trong vòng 2 năm. Những con số này cho thấy tác động nghiêm trọng của các dòng tiền bất hợp pháp và tham nhũng đối với tăng trưởng kinh tế, quản trị quốc gia và ổn định tài chính. Các vấn đề này được thảo luận tại Hội nghị Thường niên năm 2026 của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB) diễn ra ở Bangkok, Thái Lan từ ngày 12-18/10.

Không gian tổ chức Hội nghị Thường niên năm 2026 của IMF và WB tại Bangkok (Thái Lan). Ảnh: AFP

Tại hội nghị, bà Yan Liu, cố vấn pháp lý kiêm Giám đốc Bộ phận Pháp lý của IMF, cho biết tổ chức này đang hỗ trợ các quốc gia thành viên khắc phục những lỗ hổng trong hệ thống pháp luật và quản lý có thể tạo điều kiện cho tham nhũng, rửa tiền, đồng thời làm suy yếu hiệu quả kinh tế và sự ổn định của hệ thống tài chính. Bà cũng lưu ý rằng sự phát triển của các công nghệ mới, trong đó có trí tuệ nhân tạo (AI), đang đặt ra những thách thức mới cho việc phát hiện và ngăn chặn các giao dịch bất hợp pháp.

Một nội dung đáng chú ý tại hội nghị là kinh nghiệm của các quốc gia từng nằm trong “danh sách xám” của Lực lượng Đặc nhiệm tài chính về chống rửa tiền (FATF) và đã được đưa ra khỏi danh sách sau khi tiến hành cải cách. Namibia là một ví dụ. Theo Thống đốc Ngân hàng Trung ương nước này, ông Epson Uanguta, Namibia đã sửa đổi khoảng 9 đạo luật, ban hành 4 luật mới và tăng cường phối hợp với IMF nhằm hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về phòng, chống rửa tiền và chống tài trợ khủng bố. Quá trình cải cách kéo dài khoảng hai năm, giúp nước này khắc phục các thiếu sót và được FATF đưa ra khỏi danh sách giám sát tăng cường vào tháng 6-2026.

Sri Lanka cũng được đề cập tại hội nghị như một trường hợp đã cải thiện hệ thống phòng, chống rửa tiền. Quốc gia Nam Á này đã được đưa ra khỏi quy trình giám sát của FATF từ năm 2013. Thái Lan, nước chủ nhà hội nghị, cũng rời diện giám sát của FATF trong năm 2013 sau khi cải thiện các quy định về phòng, chống rửa tiền và chống tài trợ khủng bố.

Những kinh nghiệm này cho thấy việc chống rửa tiền và tham nhũng không chỉ đòi hỏi sửa đổi luật pháp mà còn cần tăng cường giám sát, nâng cao năng lực thực thi và duy trì cam kết cải cách. Trong bối cảnh các giao dịch tài chính ngày càng phức tạp và công nghệ liên tục thay đổi, hợp tác quốc tế có vai trò quan trọng trong việc ngăn chặn dòng tiền bất hợp pháp, bảo vệ hệ thống tài chính và hạn chế những tổn thất cho nền kinh tế.

PHƯƠNG HOA