* Khí thải diesel biến đổi hương hoa và ảnh hưởng đến loài ong

Nghiên cứu của trường Đại học Sussex (Anh) chứng minh rằng loài ong cũng nghiện chất caffein giống như con người.

Không chỉ cây cà phê mà nhiều loài cây khác cũng chứa caffein trong lá, gốc và hạt, với khoảng một nửa số loài thực vật trữ caffein ở mật hoa – dung dịch thu hút các loài côn trùng thụ phấn. Các chuyên gia tin rằng chính mùi vị caffein đã "dụ dỗ" côn trùng lui tới. Để kiểm tra giả thuyết này, nhóm nghiên cứu đã đặt hai máng đường mật nằm cách tổ ong ở khoảng cách như nhau, song chỉ có một máng chứa caffein. Kết quả cho thấy tần suất đàn ong bay đến máng chứa caffein cao gấp 4 lần so với ở máng chỉ chứa mật đường thông thường. Sau lần đầu nếm caffein, ong tiếp tục quay lại nơi chúng phát hiện mùi vị này, ngay cả khi nguồn cung đã khô cạn. Thậm chí, chúng còn "báo tin" cho các thành viên khác trong tổ.

Đồng tác giả nghiên cứu, Tiến sĩ Margaret Couvillon, giải thích rằng một số cây thông qua tác dụng của hợp chất thứ hai (như caffein) trong mật hoa để đánh lừa ong mật và khiến chúng trung thành với nguồn mật, dù chất lượng của nó không hẳn là tốt nhất.

* Trong một nghiên cứu khác có liên quan, các nhà khoa học Anh cho biết ngoài việc mất môi trường sống, dịch bệnh và thuốc trừ sâu, ô nhiễm môi trường – cụ thể là khí thải động cơ diesel – cũng là nguyên nhân làm giảm đáng kể dân số loài ong ở nhiều nơi trên thế giới.

Nghiên cứu của các nhà khoa học tại hai trường đại học Southampton và Reading nhận thấy rằng trong số 11 hợp chất đơn phổ biến nhất trong hương hoa, có đến 5 hợp chất đã bị biến đổi hóa học bởi khí ôxít nitơ (NOx) do động cơ diesel thải ra. Ví dụ, hợp chất myrcene đã giảm đáng kể, β-ocimene trở nên khó phát hiện và β-caryophyllene bị biến đổi thành chất đồng phân isocaryophyllene. Điều này khiến ong không còn nhận biết được hương hoa. Ngoài ra, NOx cũng gây rối loạn vị giác của ong vốn được dùng để xác định nguồn mật hoa.

Phát hiện mới rất đáng lưu tâm bởi theo số liệu của Liên Hiệp Quốc, trong 100 loại hoa màu cung cấp 90% lương thực thế giới, có đến 70 loại cần ong thụ phấn.

THẢO NGUYÊN
(Theo Daily Mail, medicalnewstoday)