Trong thông báo hôm 24-12, Chính phủ Hàn Quốc cho biết lệnh ân xá đặc biệt dành cho cựu Tổng thống Park Geun-hye, người đang thụ án 22 năm tù vì tội tham nhũng, được cân nhắc dựa trên tinh thần hòa giải và đoàn kết dân tộc.

Người ủng hộ bên ngoài tòa án thời điểm bà Park bị đưa ra xét xử. Ảnh: Getty Images

Theo Hãng thông tấn Yonhap, bà Park nằm trong danh sách 3.094 người sẽ được trả tự do vào ngày 31-12. Thông báo này gây bất ngờ vì Tổng thống Moon Jae-in trước đó đã bác lệnh ân xá. Tuy nhiên, Bộ trưởng Tư pháp Park Beom-kye tại cuộc họp giao ban của chính phủ cho biết ủy ban xét ân xá đã có 2 ngày làm việc để cân nhắc hồ sơ của bà Park. Sau cùng, cơ quan này đưa ra quyết định trên với hy vọng “khắc phục những chia rẽ trong quá khứ, thúc đẩy đoàn kết dân tộc để hướng tới tương lai” trong bối cảnh quốc gia đang đối mặt cuộc khủng hoảng do đại dịch COVID-19.

Ngoài ra, yếu tố sức khỏe ngày càng giảm sút của đương sự cũng là tiêu chí rất quan trọng trong quyết định đặc xá. Năm 2019, bà Park từng trải qua cuộc phẫu thuật vai và năm nay, bà phải nhập viện 3 lần do chứng đau vai và thắt lưng mãn tính. Hiện cựu tổng thống 69 tuổi đang điều trị tại Trung tâm Y tế Samsung và sẽ được thả trực tiếp từ nơi này.

Ðược biết, bà Park nhận án 22 năm tù giam từ tháng 3-2017 sau khi bị luận tội và cách chức liên quan cáo buộc tham nhũng cùng lạm dụng quyền lực. Bà là lãnh đạo dân cử đầu tiên của đất nước bị buộc thôi giữ chức vụ, đánh dấu sự sụp đổ “đáng kinh ngạc” của vị nữ tổng thống đầu tiên từng là biểu tượng bảo thủ của Hàn Quốc. Trong số những cáo buộc chính, con gái cố Tổng thống Park Chung-hee còn bị cho thông đồng với người bạn thân Choi Soon-sil để nhận hoặc đòi tiền hối lộ từ những tập đoàn hàng đầu Hàn Quốc, bao gồm Samsung, SK và Lotte. Hồi tháng 8, “thái tử Samsung” Lee Jae-yong đã được ân xá và ra tù sớm một năm so với mức án 30 tháng giam giữ vì tội danh tham ô và hối lộ liên quan bê bối tham nhũng của bà Park.

Trong đợt ân xá lần này, cựu Tổng thống Lee Myung-bak hiện thụ án 17 năm tù về tội tham ô và hối lộ, không nằm trong danh sách được trả tự do. Theo người đứng đầu ngành tư pháp Hàn Quốc, hoàn cảnh hai cựu tổng thống “không giống nhau” và chính phủ cũng xét đến “tình cảm của công chúng” để ra quyết định.

Tác động chính trị

Theo Yonhap, lệnh ân xá bà Park Geun-hye đã dấy lên phản ứng trái chiều khi các đảng phái chính trị bắt đầu đánh giá tác động của nó đối với cuộc bầu cử tổng thống sắp tới.

Trong tuyên bố, ứng viên tổng thống đảng Dân chủ (DP) cầm quyền Lee Jae-myung vốn phản đối việc ân xá cho biết ông tôn trọng quyết định của Nhà Xanh nhưng yêu cầu bà Park phải có lời xin lỗi chân thành. Ứng viên đảng Công lý Sim Sang-jeung thì nói rằng cử chỉ thể hiện “đoàn kết quốc gia” không nên được đề cập một cách thiếu thận trọng như vậy. Trong khi đó, lực lượng đối lập chính là đảng Quyền lực Nhân dân (PPP) và ứng viên Yoon Suk-yeol ủng hộ quyết định của chính phủ.

Do vẫn được nhóm cử tri bảo thủ tại các thành trì của PPP ủng hộ, nhiều người cho rằng việc bà Park được trả tự do có thể tạo động lực đáng kể cho phe đối lập trong cuộc bầu cử tổng thống. Nhưng cũng có ý kiến đi ngược số đông, cho rằng vụ việc ảnh hưởng tiêu cực đến ứng viên Yoon vì ông này khi còn là công tố viên từng dẫn đầu cuộc điều tra dẫn đến bà Park bị lật đổ. Ngoài ra, PPP lo ngại việc bà Park Geun-hye được ân xá còn ông Lee Myung-bak thì không chính là “thủ đoạn chính trị” nhằm chia rẽ các nhóm ủng hộ hai cựu tổng thống trong đảng.

Ngoài ân xá, Nhà Xanh tuyên bố sẽ minh oan cho Han Myeong-sook, cựu thủ tướng trong chính quyền cố Tổng thống Roh Moo-hyun giai đoạn 2006-2007. Bà Han phải ngồi tù từ năm 2015-2017 sau khi bị kết tội nhận khoảng 795.000 USD quỹ chính trị bất hợp pháp khi còn đương chức. Từng là biểu tượng của sự chính trực trong chính quyền của ông Roh Moo-hyun, đến nay bà Han vẫn không thừa nhận có tội.

MAI QUYÊN (Theo Reuters, AP)