Ngày 31-10-2013, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch TP Cần Thơ sơ duyệt chương trình "Tái hiện chợ nổi Nam bộ" tại Tuần lễ "Đại đoàn kết các dân tộc - Di sản Văn hóa Việt Nam". Dịp này, phóng viên Báo Cần Thơ đã có cuộc trao đổi với soạn giả Nhâm Hùng, Tổng đạo diễn chương trình, xung quanh công tác chuẩn bị và những hoạt động chính của chương trình.

* Xin chào ông! Trước hết, xin ông cho biết đôi nét về quy mô và công tác chuẩn bị chương trình "Tái hiện Chợ nổi Nam bộ" lần này.

- Có thể nói, đây là lần đầu tiên chợ nổi đồng bằng được đưa ra đất Bắc, hòa chung với Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam – ngôi nhà chung của 54 dân tộc anh em. Đây là dịp để ĐBSCL nói chung, Cần Thơ nói riêng, giới thiệu một trong những nét đặc trưng của văn hóa miền sông nước.

Khu vực chợ nổi được Ban tổ chức bố trí tại Hồ 2, Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam tại Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội. Trong chương trình tái hiện này, chúng tôi chuẩn bị 27 chiếc ghe, xuồng, vỏ lãi, ca nô… đặc trưng ở chợ nổi Nam bộ như: ghe tam bản không mui, ghe tam bản mui xếp, ghe chài mui ống lớn, xuồng năm lá…với kích thước gần giống như thật. Hiện tại các loại phương tiện này đều đã đóng xong và đã vận chuyển ra Hà Nội. Ngoài ra, chúng tôi còn tái hiện không gian nhà lá Nam bộ ngay sát mặt hồ để triển lãm hình ảnh về chợ nổi Nam bộ.

Đoàn Cần Thơ tham gia trong chương trình tái hiện chợ nổi gần 50 người, chủ yếu lấy lực lượng ở huyện Thới Lai, là nông dân, người buôn bán ở các xã, thị trấn và đội đờn ca tài tử của huyện. Đến giờ phút này, các thành viên trong đoàn đã được tập dợt khá kỹ về phong cách giao tiếp, mua bán ở chợ nổi, các chương trình đờn ca tài tử giao lưu, sơ đồ bố trí các xuồng, ghe…

* Điểm nhấn trong chương trình "Tái hiện Chợ nổi Nam bộ" này là gì, thưa ông?

- Mong muốn lớn nhất của chúng tôi là mang hồn cốt, tinh hoa, những nét văn hóa đặc sắc của chợ nổi Nam bộ ra với Thủ đô ngàn năm văn hiến. Vì vậy, những người tham gia tái hiện đều phải là "nông dân kiêm thương nhân sông nước" thứ thiệt: phải biết chạy máy, chèo ghe, bơi xuồng, phong cách giao tiếp phải cởi mở, chất phác. Chúng tôi thống nhất trang phục là áo bà ba, khăn rằn, nón lá trong lúc trình diễn. Những nét đặc trưng chợ nổi như: cây bẹo, chuyền hàng bằng cách quăng bắt bằng tay, tiếng rao hàng, hò vè đối đáp… đều được tái hiện như thật.

chợ nổi. Ảnh: DUY KHÔI

Chúng tôi tái hiện 4 hoạt động chợ nổi: ngành hàng trái cây, ngành hàng hàng hóa gia dụng, dịch vụ cung ứng tại chợ nổi và du thuyền. Ngoài bán trái cây, chúng tôi cố gắng mang đến chợ nổi lần này nhưng mặt hàng độc đáo như: lờ, lọp, thúng, nia, lá chằm, bánh dân gian Nam bộ, cà ràng – ông Táo… Đặc biệt sẽ có những chương trình giao lưu đờn ca tài tử, hòa ca, hòa đờn trên ghe, xuồng và 2 xuồng phục vụ hớt tóc, vẽ chân dung dạo trên sông… - những hoạt động hết sức độc đáo của chợ nổi xưa.

Điểm ấn tượng của chương trình là mỗi du khách đều là một chủ thể ở chợ nổi. Họ có thể xuống xuồng, du thuyền, dạo quanh chợ nổi, mua bánh, trái cây, thưởng thức các đặc sản Nam bộ ngay trên sông. Và nếu thích, họ vẫn có thể cùng ngồi vào chiếu đờn ca tài tử, hát vài câu vọng cổ đặc trưng của đất phương Nam.

* Thưa ông, Cần Thơ vinh dự được chọn đăng cai thực hiện chương trình tái hiện chợ nổi, vậy bản sắc Cần Thơ được thể hiện như thế nào?

- Dù chương trình tái hiện chợ nổi Nam bộ nhưng chúng tôi chọn không gian văn hóa ở chợ nổi Cái Răng làm nền tảng với các hình ảnh về dãy phố dọc hai bờ sông. Chúng tôi mang ra chợ nổi ở Hà Nội lần này những đặc sản ẩm thực nổi tiếng của Cần Thơ như: dâu hạ châu Phong Điền, bánh tét lá cẩm Bình Thủy, chè đậu đen Cần Thơ… Đặc biệt, để đảm bảo thẩm mỹ và chất lượng, dâu hạ châu sẽ được vận chuyển bằng máy bay. Trong các chương trình đờn ca tài tử giao lưu, chúng tôi đều chọn điệu hò Cần Thơ làm nền cùng với các bài bản, điệu thức tài tử ca ngợi vẻ đẹp của mảnh đất Tây Đô và các danh nhân đất này như: Châu Văn Liêm, Lưu Hữu Phước…

* Xin cảm ơn ông!

ĐĂNG HUỲNH (thực hiện)

Tuần lễ “Đại đoàn kết các dân tộc - Di sản Văn hóa Việt Nam” năm 2013 do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam diễn ra từ 18 - 24/11/2013 với nhiều hoạt động đặc sắc. Năm nay, ngoài tái hiện Chợ nổi, khu vực ĐBSCL còn được chọn tái hiện Lễ hội Ok-Om-Bok, Lễ hội Đua bò Bảy Núi và khánh thành quần thể chùa Khmer.