16/09/2021 - 08:13

Anh ngăn đại sứ Trung Quốc tới Quốc hội 

Việc tân đại sứ Trung Quốc tại Anh bị Quốc hội nước chủ nhà “cấm cửa” được coi là dấu hiệu mới nhất về mức độ căng thẳng giữa Bắc Kinh và Luân Đôn.

Ảnh: Getty Images

Ảnh: Getty Images

Theo Hãng tin Guardian, đại sứ Trung Quốc Trịnh Trạch Quang (ảnh) có kế hoạch dự và phát biểu tại buổi tiệc chiêu đãi mùa hè do một nhóm thân Bắc Kinh tổ chức ở Hạ viện Anh hôm 15-9. Nhưng trước đó một ngày, nhóm này cho biết đã hoãn sự kiện nói trên và dự kiến tổ chức ở địa điểm khác.

Tin tức được đưa ra sau thông báo của Chủ tịch Thượng viện John McFall và lãnh đạo Hạ viện Lindsay Hoyle về việc ông Trịnh bị cấm bước chân vào tòa nhà Quốc hội. Trước đó, ông Hoyle nhận được thư khiếu nại từ một nhóm các nghị sĩ Anh bị Trung Quốc trừng phạt vì lên tiếng chỉ trích vấn đề nhân quyền ở Tân Cương. Trong thư, các nhà lập pháp bao gồm cựu lãnh đạo đảng Bảo thủ Iain Ducan Smith và Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Tom Tugendhat, cho biết Trung Quốc coi lệnh trừng phạt như công cụ để “hình sự hóa và hạn chế quyền tự do của cá nhân trên phạm vi quốc tế”. Qua đó, nhóm nghị sĩ kêu gọi lưỡng viện có hành động ngăn đại sứ Trung Quốc đến phát biểu tại tòa nhà mang tính biểu tượng của nền dân chủ Anh; rằng đây là “một sự xúc phạm” nếu các cơ sở được ông Trịnh sử dụng làm nơi tuyên truyền và thúc đẩy các hành vi tương tự của Bắc Kinh.

Trả lời với báo chí, ông Hoyle cho biết việc tiếp đón các nhà ngoại giao nước ngoài tại tòa nhà Quốc hội hoàn toàn không có vấn đề. Nhưng ở thời điểm này sẽ không thích hợp nếu đại sứ Trịnh xuất hiện tại nơi làm việc của giới lập pháp Anh trong khi quốc gia của ông ấy đang áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với vài thành viên trong số họ. Ông Hoyle khẳng định lệnh cấm đối với đại diện ngoại giao Trung Quốc không phải vĩnh viễn, nhưng kéo dài đến khi Bắc Kinh dỡ bỏ trừng phạt.

Trong thông báo phản đối, đại sứ quán Trung Quốc tại Luân Đôn chỉ trích hành động “đáng khinh và hèn nhát” của một số cá nhân tại Quốc hội Anh đã cản trở việc trao đổi và hợp tác bình thường giữa hai nước, gây tổn hại lợi ích chung. Mặt khác, cơ quan này khẳng định trừng phạt mà Bắc Kinh áp lên học giả và chính khách Anh hồi tháng 3 là “hợp lý” nhằm đáp trả các lệnh chế tài đơn phương mà Luân Đôn thực thi đối với các cá nhân, thực thể có liên quan của Trung Quốc dựa trên những “thông tin sai lệch” về nhân quyền ở Tân Cương.

Theo Hãng tin Reuters, Trung Quốc trong 10 năm qua đã gia tăng 25% các hoạt động ngoại giao tại Anh nhằm tăng cường ảnh hưởng chính trị; trong khi giới chính khách nước sở tại cũng theo đuổi xây dựng quan hệ với các nhà lãnh đạo ở Bắc Kinh. Nhưng những năm gần đây, ngoại giao hai nước trở nên phức tạp liên quan tình hình Hong Kong, chính sách thương mại, rủi ro gián điệp từ Trung Quốc cũng như phản ứng của Bắc Kinh trước đại dịch COVID-19. Đặc biệt từ năm ngoái, hai bên liên tục đưa ra các lệnh trừng phạt “ăn miếng trả miếng” sau khi Anh phối hợp với Canada, Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) công bố lệnh cấm đi lại và đóng băng tài sản của nhiều thực thể, quan chức Trung Quốc với cáo buộc vi phạm nhân quyền ở Tân Cương mà theo Washington là “tội ác diệt chủng”.

Hồi tháng 1, nhiều người đã nói về cơ hội tái thiết quan hệ Trung - Anh khi đại sứ Trung Quốc tại Anh Lưu Hiểu Minh từ chức sau 10 năm tại nhiệm và được thay thế bởi Thứ trưởng Ngoại giao Trịnh Trạch Quang. Trong thời gian công tác, ông Lưu gây chú ý với mô-típ “ngoại giao chiến lang” khi nhiều lần công khai lên án chính sách của Chính phủ Anh đối với Trung Quốc và dùng lời lẽ gay gắt công kích những người phản đối Bắc Kinh. Trong khi ông Trịnh được kỳ vọng có cách tiếp cận tinh tế hơn so với người tiền nhiệm, một số nhà phân tích cho biết diễn biến mới có thể khiến quan hệ Trung - Anh vốn nhạy cảm tiếp tục leo thang căng thẳng.

MAI QUYÊN

Chia sẻ bài viết