Nỗ lực toàn cầu chống đại dịch tiếp tục có bước tiến đáng kể khi các quốc gia phát triển cam kết tăng cường viện trợ tài chính và nâng số liều vaccine cung cấp cho những nước thu nhập thấp và trung bình.

Tiếp cận vaccine COVID-19 vẫn là thách thức lớn đối với các khu vực như châu Phi. Ảnh: Bloomberg

Hôm 2-6, Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide tuyên bố sẽ tài trợ thêm 800 triệu USD cho cơ chế COVAX, nâng mức đóng góp của Tokyo lên 1 tỉ USD. Thủ tướng Suga cho biết Chính phủ Nhật Bản vừa thông qua chiến lược dài hạn về phát triển và sản xuất vaccine nội địa. Nếu thuận lợi, Tokyo có thể cung cấp 30 triệu liều vaccine cho COVAX trong thời gian tới. Nhật cũng sẵn sàng hỗ trợ công nghệ, nhất là công nghệ bảo quản lạnh phục vụ công tác tiêm chủng vaccine tại các nước đang phát triển.

Với cam kết mới, Nhật vươn lên vị trí thứ hai trong nhóm các nước tài trợ cho COVAX. Tính đến hiện tại, Mỹ là nước có đóng góp nhiều nhất với 2,5 tỉ USD cùng cam kết cung cấp 80 triệu liều vaccine cho các nước đang cần. Phát biểu hôm 2-6, Phó Tổng thống Mỹ Kamala Harris xác nhận Washington sẽ đóng góp thêm 2 tỉ USD trong năm tới.

Cam kết của giới lãnh đạo Mỹ - Nhật được đưa ra tại hội nghị thượng đỉnh trực tuyến do Nhật Bản và Liên minh Toàn cầu về vaccine và tiêm chủng (GAVI) đồng chủ trì. Sự kiện có sự tham dự của Tổng Thư ký Liên Hiệp Quốc Antonio Guterres, lãnh đạo các cơ quan quốc tế như Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Quỹ từ thiện Bill & Melinda Gates, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen cùng đại diện 40 quốc gia. Trong nỗ lực tìm kiếm giải pháp hỗ trợ tài chính cho sáng kiến phân phối vaccine công bằng của WHO, Chủ tịch GAVI Jose Manuel Barroso sau cuộc họp cho biết chính phủ nhiều nước cùng các tổ chức, nhà tài trợ đã cam kết đóng góp thêm 2,4 tỉ USD, nâng tổng số tiền tài trợ cho COVAX lên 9,6 tỉ USD so với mục tiêu 8,3 tỉ USD ban đầu.

Bên cạnh hỗ trợ tài chính, ông Barroso cho biết 5 quốc gia gồm Nhật Bản, Bỉ, Ðan Mạch, Tây Ban Nha và Thụy Ðiển cũng cam kết tặng 54 triệu liều vaccine cho COVAX, nâng số lượng vaccine được hỗ trợ lên hơn 132 triệu liều. Kể từ tháng 2, COVAX đã phân phối 77 triệu liều vaccine COVID-19 cho 127 quốc gia và đặt mục tiêu cung cấp 2 tỉ liều trên toàn thế giới trong năm 2021. Nhưng do tình hình dịch bệnh phức tạp buộc Ấn Ðộ ngừng xuất khẩu vaccine khiến nguồn cung toàn cầu bị ảnh hưởng nghiêm trọng, chương trình của WHO cho biết mục tiêu phân phối vaccine trong tháng 6 đang thiếu 190 triệu liều. Sự thiếu hụt này có thể cản trở nỗ lực ngăn chặn đại dịch nếu các quốc gia giàu có vốn đang dẫn đầu về tiêm chủng so với phần còn lại của thế giới không nhanh chóng hành động.

Theo các nhà khoa học, phân phối vaccine công bằng là chìa khóa để chấm dứt đại dịch COVID-19. Mặc dù cam kết đạt được hôm 2-6 là khởi đầu tốt, nhưng đại diện cấp cao Eileen O’Connor của Quỹ Rockefeller cho biết quốc tế cần nỗ lực hơn để hỗ trợ các nước đang phát triển tiến tới mục tiêu miễn dịch cộng đồng. Trong báo cáo gần đây, WHO cho biết chỉ 0,4% trong số 1,8 tỉ liều vaccine đã tiêm trên toàn cầu được sử dụng ở những quốc gia thu nhập thấp. Trong khi nhiều nước phương Tây đã có hơn 50% người trưởng thành được tiêm ít nhất một liều vaccine COVID-19, Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus lưu ý ở những quốc gia đang phát triển, đối tượng cần được ưu tiên như nhân viên y tế cũng chưa được tiêm chủng. Bên cạnh nỗ lực đảm bảo tiếp cận vaccine công bằng, bà O’Connor nói thêm rằng các nước giàu nên chăng xem xét hỗ trợ nhóm các quốc gia còn lại cải thiện khả năng sản xuất trong nước. Bởi theo bà, đây là yếu tố cốt lõi giúp họ xây dựng năng lực tự bảo vệ trước các cuộc khủng hoảng sức khỏe trong tương lai.

Ấn Ðộ ký thỏa thuận sản xuất 300 triệu liều vaccine nội địa

Chính phủ Ấn Ðộ ngày 2-6 thông báo đã ký kết một thỏa thuận trị giá 15 tỉ rupee (205 triệu USD) với nhà sản xuất vaccine trong nước Biological-E để sản xuất 300 triệu liều vaccine ngừa COVID-19. Bộ Y tế Ấn Ðộ cho biết vaccine trên đang trong giai đoạn thử nghiệm lâm sàng thứ ba và có thể sẽ có sẵn trong một vài tháng tới.

MAI QUYÊN (Theo Reuters, GAVI)