Dữ liệu tuyển sinh đại học năm 2026 cho thấy, nhóm ngành STEM tiếp tục giữ vị trí hàng đầu trong lựa chọn của thí sinh. Tại TP Cần Thơ, xu hướng này phản ánh rõ nét nhu cầu thực tế của thị trường lao động và sự chủ động đầu tư nguồn lực từ các cơ sở đào tạo.

Buổi ký kết hợp đồng hợp tác giữa đại diện Trường Đại học Nam Cần Thơ và Tập đoàn Nam miền Nam. 

Thí sinh “chuộng” học STEM

Các trường đại học tại TP Cần Thơ như Đại học Cần Thơ, Trường Đại học Kỹ thuật - Công nghệ Cần Thơ, Trường Đại học Nam Cần Thơ… đều ghi nhận sức hút mạnh mẽ từ khối ngành khoa học - công nghệ. 

Theo lãnh đạo Trường Đại học Kỹ thuật - Công nghệ Cần Thơ, đơn vị đạt 102% chỉ tiêu tuyển sinh giao cho tất cả 22 ngành đào tạo. Kết quả tuyển sinh năm nay cho thấy sự ổn định trong công tác tuyển sinh của trường, đồng thời phản ánh sức hút của các ngành đào tạo kỹ thuật - công nghệ đối với thí sinh. Đây là những lĩnh vực có nhu cầu nhân lực ngày càng cao trong bối cảnh chuyển đổi số, tự động hóa và phát triển công nghiệp.

ThS Nguyễn Hứa Duy Khang, Phó trưởng Phòng Đào tạo, Đại học Cần Thơ, cho biết điểm trúng tuyển năm nay có sự biến động so với năm 2025. Ở nhóm đào tạo giáo viên, Sư phạm Toán có điểm trúng tuyển cao nhất, vượt qua Sư phạm Lịch sử. Đối với nhóm ngành STEM, khoa học cơ bản và công nghệ chiến lược, ngành Kỹ thuật điều khiển và Tự động hóa tăng điểm khá nhiều nhờ chính sách ưu đãi, học bổng và cơ hội việc làm rộng mở.

NGƯT.GS.TS Nguyễn Chí Ngôn, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Nam Cần Thơ, cho biết công tác tuyển sinh những năm qua ngày càng cạnh tranh. Song kết quả tuyển sinh năm nay của trường vẫn khả quan, trong đó nhóm ngành STEM ghi nhận sự dịch chuyển rõ nét ở các ngành Trí tuệ nhân tạo, Chip bán dẫn, Ô tô điện và Logistics có xu hướng tăng, còn những ngành STEM truyền thống như Cơ khí, Xây dựng có dấu hiệu chững lại.

Lý giải về sức hút này, NGƯT.PGS.TS Nguyễn Chí Ngôn chỉ ra 3 nguyên nhân chính khiến nhóm ngành STEM thu hút thí sinh. Thứ nhất, công tác truyền thông giúp phụ huynh và thí sinh hiểu rõ hơn về ngành học, cơ hội việc làm sau tốt nghiệp. Nghị định số 179/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định về mức hỗ trợ đối với người làm công tác chuyên trách về chuyển đổi số, an toàn thông tin mạng, an ninh mạng mở ra cơ hội học bổng, góp phần tăng sức hút của nhóm ngành này. Thứ hai, nhu cầu nhân lực đang chuyển dịch theo xu hướng chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, tự động hóa, điện - điện tử và robot. Dự kiến năm tới, trường mở ngành Kỹ thuật Robot, kỳ vọng đáp ứng nhu cầu nhân lực công nghệ ngày càng tăng. Thứ ba, các trường đại học chú trọng đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị và điều kiện đào tạo cho nhóm ngành STEM, qua đó củng cố niềm tin của phụ huynh và thí sinh. "Tỷ lệ sinh viên theo học tại trường ở các ngành này tăng so với những năm trước là tín hiệu vui”, NGƯT.GS.TS Nguyễn Chí Ngôn nhận định.

Giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo 

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, năm học 2025-2026, tuyển mới đại học chính quy và sau đại học đều tăng. Đến năm 2030, mục tiêu là người học sau đại học đạt 10%, người học STEM đạt 35%, với 20.000 người học chương trình tài năng STEM và 6.000 nghiên cứu sinh STEM. Để đạt mục tiêu, Bộ nhấn mạnh quản trị dữ liệu trên hệ thống HEMIS và công khai thông tin việc làm, thu nhập của sinh viên sau tốt nghiệp, hướng tuyển sinh từ số lượng sang chất lượng, cơ cấu ngành và nhu cầu phát triển nguồn nhân lực.

Các trường đại học ở TP Cần Thơ chủ động tập trung nguồn lực phát triển khối ngành học STEM. Đơn cử Đại học Cần Thơ xác định công nghệ bán dẫn là lĩnh vực đào tạo và nghiên cứu chiến lược phục vụ vùng ĐBSCL. Bên cạnh đầu tư nguồn lực, nhà trường tăng cường hợp tác với một số đơn vị, doanh nghiệp. Cụ thể, nhà trường hợp tác với Công ty TNHH Công nghệ Faraday Việt Nam trong đào tạo, thực tập và chuyển giao công nghệ thiết kế vi mạch. Với hơn 30 năm kinh nghiệm về kỹ thuật điện tử, Đại học Cần Thơ còn là 1 trong 18 cơ sở giáo dục đại học được Chính phủ giao nhiệm vụ đào tạo kỹ sư thiết kế vi mạch bán dẫn theo chương trình quốc gia đến năm 2030.

Theo NGƯT.GS.TS Nguyễn Chí Ngôn, Trường Đại học Nam Cần Thơ dành nguồn kinh phí lớn cấp học bổng, hỗ trợ miễn, giảm học phí cho sinh viên ngành STEM. Đơn vị cũng đã thành lập Viện Nghiên cứu Robot và Trí tuệ nhân tạo, đồng thời chuẩn bị ra mắt phòng thí nghiệm tự động hóa tiêu chuẩn Đức hợp tác cùng Tập đoàn Siemens (tổng kinh phí đầu tư khoảng 6 tỉ đồng). Ngoài ra, trường tiếp nhận cam kết tài trợ thiết bị từ Mitsubishi, SMC (Nhật Bản) và Spring Semiconductor (Malaysia) cho năm tài khóa 2027.

Bên cạnh đó, Trường Đại học Nam Cần Thơ xây dựng lộ trình đến năm 2030, tất cả giảng viên trình độ thạc sĩ thuộc khối ngành STEM phải tham gia đào tạo tiến sĩ. Đồng thời, trường đẩy mạnh chính sách thu hút các nhà khoa học, tiến sĩ tốt nghiệp ở nước ngoài về công tác, hướng tới mục tiêu nâng tỷ lệ giảng viên có trình độ tiến sĩ lên 60% trong tiến trình phát triển thành đại học.

***

Bằng việc chủ động nâng cao chất lượng đào tạo, gắn kết chặt chẽ với nhu cầu doanh nghiệp, các trường đại học tại TP Cần Thơ đang khẳng định vai trò trung tâm đào tạo nguồn nhân lực STEM uy tín cho vùng ĐBSCL.

Bài, ảnh: B.KIÊN