Mới đây, cộng đồng tình báo châu Âu đã rút ngắn thời gian Nga có thể tiến hành các hành động quyết liệt để thử thách quyết tâm và sự đoàn kết của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Một chiếc máy bay không người lái Shahed của Nga được trưng bày tại Ukraine. Ảnh: AP

Cảnh báo trên được đưa ra sau phát biểu của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trước Quốc hội nước này, rằng Nga có nhiều khả năng phát động một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) hoặc phóng tên lửa vào lãnh thổ NATO trong thời gian tới. Tại Pháp, Tổng thống Emmanuel Macron cũng triệu tập cuộc họp khẩn với lãnh đạo các đảng phái chính trị để thảo luận thông tin “có cơ sở vững chắc” về mối đe dọa gia tăng từ Nga.

So với Tây Âu, chính trị gia các nước vùng Baltic (Estonia, Latvia, Lithuania) đang duy trì quan điểm thận trọng và kêu gọi công chúng bình tĩnh, tránh đẩy cao tâm lý hoảng loạn trước các đồn đoán về khả năng Nga tấn công vào khu vực.

Trước đó, Nga nhiều lần tuyên bố họ coi các hoạt động cung cấp vũ khí, tình báo và cố vấn quân sự của phương Tây cho Ukraine là hành động can dự trực tiếp và là mục tiêu tấn công hợp pháp. Tuy vậy, Mát-xcơ-va đến nay vẫn tránh vượt qua “lằn ranh đỏ” có thể dẫn đến cuộc đụng độ quân sự trực tiếp với NATO. Thay vào đó, họ phát động cái mà các cơ quan phương Tây mô tả là “những sự cố đơn lẻ hoặc chiến dịch phá hoại quy mô nhỏ để thăm dò giới hạn”.

Gần đây, Tổng Thư ký Bộ Ngoại giao Estonia Jonatan Vseviov cũng lên án “sự hoảng loạn trên mạng xã hội” trước kịch bản Nga tấn công. Theo quan điểm chung của ông Vseviov và các chuyên gia an ninh phương Tây, hỗn loạn và sợ hãi có thể trở thành vũ khí đắc dụng với Mát-xcơ-va.

“Leo thang để hạ nhiệt”

Lo ngại về leo thang xung đột xuất hiện giữa thời điểm cả Nga và Ukraine mở rộng quy mô tập kích đối phương bằng UAV và tên lửa đạn đạo. Hiện tiến trình ngoại giao vẫn rơi vào bế tắc, bất chấp nỗ lực của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump nhằm khôi phục đàm phán hòa bình.

Theo Cục trưởng Cục Tình báo và An ninh Quân sự Thụy Điển Thomas Nilsson, Nga nhiều khả năng sẽ đẩy mạnh các chiến dịch hỗn hợp tại châu Âu, tập trung khai thác những điểm yếu trong xã hội phương Tây để làm giảm sự ủng hộ dành cho Ukraine.

Với chiến thuật đó, Giám đốc Cơ quan Thông tin An ninh Cộng hòa Séc Michal Koudelka cho rằng Điện Kremlin có thể đang lên kế hoạch cho một cuộc xâm nhập quy mô nhỏ hoặc can thiệp quân sự có giới hạn vào lãnh thổ các nước thành viên NATO giáp biên giới Nga. Mục tiêu là kiểm tra xem NATO có thực sự sẵn sàng phát động chiến tranh để bảo vệ một vùng lãnh thổ nhỏ ở biên giới hay không. Lúc này, tranh luận kéo dài có thể làm tê liệt khả năng ra quyết định và gây chia rẽ nội bộ, từ đó khiến châu Âu hoang mang và giảm sự ủng hộ dành cho Ukraine để tập trung vào an ninh trong nước.

Bất kể điều gì xảy ra, các chuyên gia tình báo ước tính hành động này có thể diễn ra trong “vài tháng chứ không phải vài năm”. Ông Koudelka lưu ý chiến dịch phá hoại của Nga ở châu Âu không chỉ gây thiệt hại vật chất mà còn tạo ra gánh nặng lớn cho các cơ quan an ninh. Đây là đòn bẩy chiến lược có thể làm tổn hại đến xã hội - kinh tế phương Tây và nếu leo ​​thang tới mức độ nguy hiểm, sự kiên định của châu Âu có thể chững lại trước áp lực chồng chất về nguồn lực tài chính, gánh nặng quốc phòng và các rủi ro an ninh ngày càng phức tạp.

MAI QUYÊN (Theo Guardian,WSJ)