Hậu trường làm phim "Gravity". Nguồn ảnh: hollywoodreporter

Kỹ xảo điện ảnh là một trong những công cụ quan trọng góp phần tạo nên thành công của những "bom tấn" Hollywood. Thế nhưng, những công ty và chuyên gia kỹ xảo (hay còn gọi là "phù thủy" điện ảnh) thường bị lãng quên.

Có lẽ Tim Webber là chuyên gia kỹ xảo hiếm hoi được vinh danh tại Oscar và Viện Hàn lâm Nghệ thuật Điện ảnh và Truyền hình Anh quốc (BAFTA). Mặc dù Tim Webber từng góp phần không nhỏ cho sự thành công của các "bom tấn": "The Dark Knight", "Children of Men", "Avatar"… nhưng tài năng của anh không được nhắc đến. Giới truyền thông vẫn gọi anh là "anh hùng không được công nhận". Phải đến phim "Gravity", tài năng của Tim Webber mới được thừa nhận tại Oscar và BAFTA. Vậy mà khi "Gravity" được ca ngợi về kỹ xảo điện ảnh thì đạo diễn Atfonso Cuaron mới là cái tên thường được nhắc đến. Điều đó khiến 540 công nhân làm việc tại Công ty Framestore (đơn vị đảm nhận phần hiệu ứng chính cho "Gravity") rất bất bình và biểu tình đòi quyền lợi. Đây không phải là lần đầu tiên phim trường Hollywood xảy ra tình trạng này.

Thực ra, "Life of Pi" - phim xuất sắc về kỹ xảo của đạo diễn Lý An - mới là "ngòi nổ" cho sự bất bình. Trong lúc được vinh danh tại Oscar 2013, đạo diễn Lý An không hề nhắc đến công sức của gần 500 chuyên gia kỹ xảo làm việc tại công ty Rhythm & Hues Studios, viết tắt là R&H. Thậm chí, ông còn nói: "Tôi ước gì bộ phim có thể làm rẻ hơn" - điều này vô tình đụng chạm đến lòng tự ái của của những người làm việc trong lĩnh vực hiệu ứng hình ảnh, thường gọi là VFX (Visual Effects). Dường như đạo diễn Lý An quên mất công ty R&H tuyên bố phá sản trước đó không lâu vì không đủ kinh phí chi trả cho gần 500 chuyên gia kỹ xảo giúp sức hoàn thành "Life of Pi". Nhiều người rất sốc bởi R&H từng sản sinh ra kỹ xảo mãn nhãn cho hàng loạt "bom tấn" đạt doanh thu phòng vé hàng trăm triệu USD (như "X-Men", "The Lord of the Rings", "The Hunger Games"…) lại trở nên điêu đứng. Không chỉ có R&H, nhiều công ty kỹ xảo điện ảnh nổi tiếng như: Pixomondo, Digital Domain, Industrial Light & Magic hay Weta… cũng đang đứng trên bờ vực phá sản. Điều này cho thấy thành công của các phim "bom tấn" chỉ mang đến danh lợi cho các nhà sản xuất, đạo diễn, diễn viên; còn những công ty và chuyên gia kỹ xảo lại thường bị lãng quên.

Chuyên gia kỹ xảo Bill Westenhofer lên tiếng: "Chúng tôi đã đóng góp không ít sự sáng tạo của mình vào các tác phẩm điện ảnh. Nếu không thay đổi mô hình kinh doanh của nghề này, các phim có thể mất dần tính nghệ thuật". Quả thực, nếu không có kỹ xảo thì các phim "Life of Pi", "Avatar", "The Avengers", "Skyfall", "The Monkey King"… cũng chỉ tầm thường với những cảnh sơ sài trên nền vải xanh. Để có những màn kỹ xảo tuyệt vời như vậy, không đơn giản chỉ là những máy móc, thiết bị tối tân mà còn phải huy động hàng ngàn người, làm việc liên tục hàng tháng trời. Nhưng cái giá họ nhận được chưa bao giờ tương xứng, như Rachel Campbell - chuyên gia kỹ xảo nổi tiếng tại R&H - bất bình: "Chúng tôi mang đến Oscar cho họ, còn họ đẩy chúng tôi ra đường". Hiện nhiều chuyên gia kỹ xảo ở Hollywood đang sống trong cảnh bấp bênh, mất việc ngay khi dự án được hoàn thành và điều tồi tệ hơn nữa là tên họ chưa bao giờ được gắn với thành công của phim.

ÁI LAM
(Tổng hợp từ scientificamerican, guardian, independent)