Liệu con người có thể tận hưởng một tuổi già vui vẻ và khỏe mạnh hay không? Câu trả lời là có, nếu chúng ta áp dụng những bí quyết cải thiện sức khỏe toàn diện của Tiến sĩ Muir Gray – một trong những bác sĩ hàng đầu Anh quốc. Theo báo Daily Mail, những lời khuyên dưới đây sẽ giúp mọi người củng cố sức khỏe từ đầu đến chân, bất kể là đang ở độ tuổi nào:

1. Trí não

Có một sự thật là ai cũng sẽ giảm trí nhớ khi già đi, phổ biến nhất là tình trạng mất trí nhớ ngắn hạn. Tuy nhiên, chúng ta có thể bảo vệ trí não trong trạng thái tốt nếu áp dụng những cách đã được chứng minh hiệu quả như: Ngủ đủ giấc (ít nhất 7 giờ/đêm), chơi trò chơi trí tuệ mỗi ngày (bao gồm giải ô chữ), học điều mới (học ngoại ngữ) và tương tác nhiều hơn với mọi người (thông qua công việc, kinh doanh hoặc các hoạt động thiện nguyện).

2. Đôi mắt

Lão thị là tình trạng phổ biến ở người lớn tuổi, khiến nhiều người phải đeo kính để đọc. Đó là chưa kể những bệnh mắt thường xuất hiện ở tuổi xế chiều như tăng nhãn áp, đục thủy tinh thể và thoái hóa điểm vàng (có thể dẫn đến mù lòa). Cách hiệu quả để phòng ngừa những bệnh kể trên là kiểm tra mắt định kỳ 2 năm/lần để bác sĩ nhãn khoa phát hiện sớm nguy cơ mắc bệnh và đưa ra giải pháp phòng ngừa thích hợp.

3. Răng và nướu

Vi khuẩn trong miệng có thể tích tụ thành mảng bám ở vị trí tiếp giáp giữa răng và nướu, khiến nướu bị viêm và khả năng giữ chặt răng của nó cũng giảm. Tình trạng này càng nghiêm trọng hơn ở người lớn tuổi, do đó, cách tốt nhất để bảo vệ răng miệng từ bây giờ là: vệ sinh răng miệng ít nhất 2 lần/ngày (sáng và tối), dùng chỉ nha khoa làm sạch kẽ răng sau khi ăn, hạn chế thực phẩm chứa nhiều đường và axít (hoặc súc miệng sạch sau khi ăn) và đến nha sĩ tối thiểu 2 lần/năm.

4. Làn da

Khi da lão hóa, mật độ các sợi đàn hồi, tuyến mồ hôi và tuyến bã nhờn sản sinh dầu tự nhiên đều suy giảm, khiến da bị khô và nhăn. Để duy trì sức khỏe làn da khi về già, mọi người (cả nam lẫn nữ) nên thường xuyên dùng kem dưỡng ẩm, nhất là loại gốc dầu, để mát-xa toàn thân 1 lần/ngày hoặc ít nhất 1 lần/tuần. Các nếp nhăn và đốm nâu thường là do tiếp xúc với ánh nắng, vì vậy, hãy thoa kem chống nắng có chỉ số SPF 20 khi ra nắng.

5. Hệ tiêu hóa

Có hai vấn đề tiêu hóa mà người lớn tuổi thường mắc phải là táo bón và hội chứng ruột kích thích (IBS), tình trạng được cho có liên quan đến thói quen ăn uống ít chất xơ trong thời gian dài. Giải pháp đơn giản để phòng tránh chính là tiêu thụ chất xơ hòa tan và chất xơ không hòa tan. Chất xơ hòa tan thường có trong yến mạch, quả hạt khô (hạnh nhân, óc chó, hạt dẻ), các loại đậu và trái cây, trong khi chất xơ không hòa tan hiện diện trong ngũ cốc nguyên hạt (gạo lứt, lúa mạch, lúa mì, hạt kê, yến mạch) và các loại rau củ.

6. Tim

Để bảo toàn chức năng tim khi lớn tuổi, chúng ta (kể cả những người đang có bệnh tim) cần tuân thủ lối sống sau: Tránh xa thuốc lá và xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh, tập thể dục 5 lần/tuần (mỗi lần ít nhất 30 phút), ổn định huyết áp nếu nó ở mức cao bằng cách giảm cân hoặc uống thuốc theo sự chỉ dẫn của bác sĩ.

7. Gan

Bệnh gan không phải do lão hóa gây ra mà nó xuất phát từ một trong hai nguyên nhân chính là nhiễm trùng (viêm gan) hoặc các yếu tố dinh dưỡng – chẳng hạn như uống quá nhiều rượu. Lời khuyên cho người lớn tuổi là không nên uống hơn 3 đơn vị rượu (bia)/ngày nếu là đàn ông và 2 đơn vị nếu là phụ nữ. Một đơn vị tương đương 1 ly rượu nhỏ hoặc nửa lon bia. Giảm rượu cũng có lợi cho thể trọng bởi rượu chứa nhiều calorie và thường khiến chúng ta thèm ăn nhiều hơn.

8. Phổi

Tuổi tác không ảnh hưởng nhiều đến phổi, nhưng với hầu hết chúng ta, chức năng phổi ở độ tuổi 70 chịu tác động bởi nhiều yếu tố khác. Đơn cử, việc tiếp xúc với khói thuốc lúc nhỏ và thói quen hút thuốc khi trưởng thành được chứng minh làm tổn hại chức năng phổi và sức khỏe tổng thể. Nhưng nếu từ bỏ thuốc lá – dù ở bất kỳ độ tuổi nào – bạn đều được hưởng các lợi ích như: giảm nguy cơ ung thư phổi hoặc chặn đứng nguy cơ này nếu có, giảm nguy cơ bị viêm phế quản hoặc bệnh tim. Một tin vui nữa là đối với những người có sức khỏe phổi không tốt lắm, những hoạt động tốn sức một chút sẽ giúp ích đáng kể. Gợi ý của Tiến sĩ Muir Gray là hãy dành ít nhất 3 lần/tuần để làm việc nặng trong nhà, đạp xe, bơi lội, đi bộ nhanh hoặc khiêu vũ.

9. Hệ xương

Mô xương thường yếu dần theo tuổi tác nên nguy cơ nứt gãy xương ở người lớn tuổi là khá cao. Tuy nhiên, chúng ta có thể làm chậm tốc độ suy thoái xương khi lớn tuổi bằng cách: tăng mức độ vận động để củng cố sức khỏe xương (các bài tập tăng cường cơ bắp cũng giúp xương chắc khỏe), đi bộ nhanh để xương ở đôi chân vững vàng, phơi nắng sáng để bổ sung vitamin D – sinh tố giúp cơ thể hấp thụ canxi – và dùng thêm các thực phẩm chứa canxi (sữa đậu nành, sữa không kem, phô mai, các loại đậu, cải bó xôi, rau dền, cam, quýt…).

10. Các khớp xương

Đối với hầu hết chúng ta, vấn đề ở các khớp nghiêm trọng hơn vấn đề ở xương. Sụn – vật liệu bao bọc phần đầu các xương – mòn dần theo thời gian, nhưng không có bằng chứng nào cho thấy đi bộ, đạp xe hay vận động khớp xương có thể khiến sụn hao mòn và dẫn đến viêm khớp như nhiều người lầm tưởng. Trái lại, chúng ta cần thiết phải duy trì những bài tập nói trên bởi vì chúng giữ cho các nhóm cơ nâng đỡ khớp xương luôn khỏe mạnh.

11. Cột sống

Nếu mật độ xương ở độ tuổi 30 thấp thì đồng nghĩa bạn có nguy cơ loãng xương rất cao. Nên gặp bác sĩ nếu bị đau cột sống để được tư vấn biện pháp điều trị kịp thời. Ngoài ra, hãy áp dụng một số lời khuyên sau: Ngồi đúng tư thế (đầu và vai thẳng hàng) hoặc có thể đặt một chiếc gối tựa nhỏ phía sau cột sống thắt lưng, khi làm việc với máy tính nên điều chỉnh ghế ngồi sao cho tầm mắt ngay giữa màn hình, thực hiện các bài tập kéo duỗi theo tư thế của sao biển – nằm ngửa trên sàn nhà, duỗi thẳng hai cánh tay và giữ yên trong khoảng 10 giây, lặp lại ít nhất 5 lần.

12. Bàn chân

Bản thân sự lão hóa không gây ra vấn đề gì cho chân, nhưng để đảm bảo sức khỏe đôi chân ở tuổi già, chúng ta nên thực hiện các biện pháp như: Giảm cân (nếu thừa cân), củng cố các cơ ở chi dưới thông qua tập thể dục (có thể đi bộ), mua giày vừa vặn, rửa sạch và mát-xa chân mỗi ngày.

HOÀNG ĐIỂU