Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI, sáng 19-10, sau khi nghe các tờ trình và báo cáo thẩm tra, Quốc hội thảo luận ở tổ. Đại biểu Quốc hội Nguyễn Tuấn Anh, Phó Bí thư Thành ủy Cần Thơ, tham gia đóng góp một số ý về Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi).

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Tuấn Anh, Phó Bí thư Thành ủy Cần Thơ, phát biểu tại phiên thảo luận ở tổ sáng 19-10.

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Tuấn Anh thống nhất với sự cần thiết sửa đổi Luật Đấu giá tài sản nhằm khắc phục những bất cập trong thực tiễn, tăng cường công khai, minh bạch, phòng ngừa thông đồng, dìm giá, bỏ cọc và thất thoát tài sản nhà nước. Dự thảo Luật đã tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về đấu giá tài sản, tuy nhiên, một số quy định còn tiềm ẩn nguy cơ khó thực hiện hoặc thiếu thống nhất khi áp dụng, đặc biệt trong các lĩnh vực đấu giá quyền sử dụng đất, xử lý tài sản công, tổ chức đấu giá trực tuyến và xử lý vi phạm. Đại biểu góp ý một số nội dung đề xuất sửa đổi, bổ sung cụ thể:

1. Khoản 7, Điều 28 - Về việc tham dự phiên đấu giá được coi là trả giá

Quy định của dự thảo: Người tham dự phiên đấu giá được coi là đã đồng ý trả giá ít nhất bằng giá khởi điểm.

Bất cập: Việc tham dự phiên đấu giá chưa thể đồng nhất với hành vi trả giá. Nếu người tham gia phát hiện sai lệch trong thông tin tài sản hoặc phiên đấu giá phát sinh sự cố, quy định này có thể dẫn đến tranh chấp về nghĩa vụ thanh toán và xử lý tiền đặt trước.

Đề nghị sửa đổi khoản 7, Điều 28 theo hướng: "Người tham gia đấu giá chỉ được coi là đã trả giá khi thực hiện hành vi trả giá hợp lệ theo Quy chế cuộc đấu giá và được ghi nhận trong biên bản đấu giá hoặc dữ liệu điện tử của cuộc đấu giá. Việc tham dự phiên đấu giá nhưng không trả giá không được coi là hành vi trả giá bằng giá khởi điểm".

2. Điểm c, khoản 2, Điều 29 - Về mức tiền đặt trước khi đấu giá quyền sử dụng đất ở

Quy định của dự thảo: Mức tiền đặt trước đối với quyền sử dụng đất để giao đất ở cho cá nhân từ 20% đến 50% giá khởi điểm.

Bất cập: Khoảng chênh lệch lớn nhưng chưa có tiêu chí lựa chọn mức áp dụng. Quy định có thể hạn chế người có nhu cầu sử dụng đất thực sự tham gia, làm giảm cạnh tranh.

Đề nghị bổ sung vào điểm c, khoản 2, Điều 29 nội dung: "Mức tiền đặt trước cụ thể trong khung quy định tại điểm này được xác định căn cứ vào giá trị tài sản, đặc điểm cuộc đấu giá, nguy cơ người trúng đấu giá không thực hiện nghĩa vụ tài chính và yêu cầu bảo đảm cạnh tranh, không tạo rào cản bất hợp lý đối với người tham gia đấu giá. Người có tài sản đấu giá quyết định mức tiền đặt trước và phải công khai mức tiền này, cùng căn cứ xác định, trước thời điểm tiếp nhận hồ sơ đăng ký tham gia đấu giá".

3. Khoản 3, Điều 56 - Về thời hạn cấm tham gia đấu giá quyền sử dụng đất

Quy định của dự thảo: Thời hạn cấm tham gia đấu giá là 5 năm đối với trường hợp vi phạm nghĩa vụ dẫn đến hủy kết quả đấu giá quyền sử dụng đất.

Bất cập: Áp dụng một thời hạn cố định chưa phân biệt trường hợp cố tình bỏ cọc, đầu cơ, gây nhiễu loạn thị trường với những trường hợp vi phạm có tình tiết giảm nhẹ hoặc nguyên nhân khách quan.

Đề nghị sửa đổi khoản 3, Điều 56 theo hướng: "Người trúng đấu giá quyền sử dụng đất thuộc trường hợp quy định tại khoản này bị cấm tham gia đấu giá quyền sử dụng đất trong thời hạn từ 1 năm đến 5 năm, tùy theo tính chất, mức độ và hậu quả của hành vi vi phạm. Không áp dụng biện pháp cấm tham gia đấu giá đối với trường hợp không thực hiện được nghĩa vụ do sự kiện bất khả kháng theo quy định của pháp luật”. Đồng thời, đề nghị bổ sung quyền giải trình của người bị xem xét áp dụng biện pháp cấm trước khi cơ quan có thẩm quyền ban hành quyết định, bảo đảm việc xử lý công bằng, khách quan.

Qua nghiên cứu dự thảo Luật và các báo cáo có liên quan, đại biểu đề nghị tiếp tục hoàn thiện một số quy định cụ thể để bảo đảm tính khả thi, hạn chế phát sinh tranh chấp và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người tham gia đấu giá.

Một là, sửa đổi khoản 7, Điều 28 về đăng ký tham gia đấu giá.

Dự thảo quy định người tham dự phiên đấu giá được coi là đã đồng ý trả giá ít nhất bằng giá khởi điểm. Quy định này chưa hợp lý vì tham dự phiên đấu giá không đồng nghĩa với việc đã thực hiện hành vi trả giá, có thể làm phát sinh trách nhiệm tài chính khi người tham gia chưa thực sự trả giá.

Đề nghị sửa đổi khoản 7, Điều 28 theo hướng: "Người tham gia đấu giá chỉ được coi là đã trả giá khi thực hiện hành vi trả giá hợp lệ theo Quy chế cuộc đấu giá và được ghi nhận trong biên bản đấu giá hoặc dữ liệu điện tử của cuộc đấu giá. Việc tham dự phiên đấu giá nhưng không trả giá không được coi là hành vi trả giá bằng giá khởi điểm".

Hai là, bổ sung điểm c, khoản 2, Điều 29 về tiền đặt trước khi đấu giá quyền sử dụng đất ở.

Dự thảo quy định mức tiền đặt trước từ 20% đến 50% giá khởi điểm. Mức này có thể góp phần hạn chế tình trạng bỏ cọc, nhưng nếu thiếu tiêu chí lựa chọn mức cụ thể sẽ dễ dẫn đến áp dụng tùy nghi, đồng thời làm tăng chi phí tham gia và hạn chế cạnh tranh.

Đề nghị bổ sung vào điểm c, khoản 2, Điều 29 nội dung: "Mức tiền đặt trước cụ thể trong khung quy định tại điểm này được xác định căn cứ vào giá trị tài sản, đặc điểm cuộc đấu giá, nguy cơ người trúng đấu giá không thực hiện nghĩa vụ tài chính và yêu cầu bảo đảm cạnh tranh, không tạo rào cản bất hợp lý đối với người tham gia đấu giá. Người có tài sản đấu giá quyết định mức tiền đặt trước và phải công khai mức tiền này, cùng căn cứ xác định, trước thời điểm tiếp nhận hồ sơ đăng ký tham gia đấu giá."

Ba là, sửa đổi khoản 3, Điều 56 về cấm tham gia đấu giá.

Dự thảo quy định thời hạn cấm tham gia đấu giá là 5 năm đối với trường hợp vi phạm nghĩa vụ sau khi trúng đấu giá quyền sử dụng đất. Việc áp dụng cùng một thời hạn đối với các trường hợp vi phạm có tính chất, mức độ khác nhau chưa thực sự hợp lý.

Đề nghị sửa đổi khoản 3, Điều 56 theo hướng: "Người trúng đấu giá quyền sử dụng đất thuộc trường hợp quy định tại khoản này bị cấm tham gia đấu giá quyền sử dụng đất trong thời hạn từ 1 năm đến 5 năm, tùy theo tính chất, mức độ và hậu quả của hành vi vi phạm. Không áp dụng biện pháp cấm tham gia đấu giá đối với trường hợp không thực hiện được nghĩa vụ do sự kiện bất khả kháng theo quy định của pháp luật”. Đồng thời, đề nghị bổ sung quyền giải trình của người bị xem xét áp dụng biện pháp cấm trước khi cơ quan có thẩm quyền ban hành quyết định, bảo đảm việc xử lý công bằng, khách quan.

Đại biểu cho rằng các nội dung nêu trên cần được quy định cụ thể ngay trong Luật, bởi đây là những vấn đề tác động trực tiếp đến quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của người tham gia đấu giá. Việc hoàn thiện những quy định này sẽ góp phần bảo đảm Luật khi ban hành có tính khả thi cao, vừa ngăn chặn hành vi trục lợi, vừa bảo đảm môi trường đấu giá công khai, minh bạch và cạnh tranh lành mạnh.

PV (lược ghi)