Trong nỗ lực nhằm tiếp cận gói cứu trợ tài chính quốc tế, giúp hệ thống ngân hàng quốc gia mở cửa trở lại và bảo toàn vị trí thành viên trong Khu vực đồng euro (Eurozone), chính phủ Cộng hòa Síp đã vạch ra một kế hoạch hướng tới tái cấu trúc tổ chức cho vay lớn thứ hai của mình và thực thi những qui định chưa từng có nhằm vào các giao dịch tài chính. Đây được xem là "kế hoạch B" của chính quyền Nicosia, thay cho kế hoạch đánh thuế tiền tiết kiệm đã bị quốc hội bác bỏ hôm 19-3.

Theo Tạp chí Phố Wall (Mỹ), các đề xuất mới khi có hiệu lực sẽ cho phép chính quyền đảo quốc này hạn chế các giao dịch điện tử, cắt giảm việc thanh toán bằng séc (chi phiếu), giới hạn rút tiền và thậm chí là chuyển đổi tài khoản séc thành tiền gửi có kỳ hạn một khi các ngân hàng (đóng cửa từ ngày 16-3) hoạt động trở lại. Ngoài ra, "kế hoạch B" cũng bao gồm việc cắt giảm số tiền mà nước này cần huy động để đáp ứng điều kiện nhận cứu trợ của 3 chủ nợ là ECB, Ủy ban châu Âu (EC) và Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), từ 5,8 tỉ euro xuống còn 3,5 tỉ euro. Tuy không hứa sẽ chấp thuận các giải pháp mới, song các bộ trưởng tài chính Eurozone ngày 21-3 cho biết họ sẵn sàng thảo luận về kế hoạch mới nhất của Síp. Vấn đề của hệ thống ngân hàng Síp rất khó giải quyết, một phần là vì cách thức hai ngân hàng lớn nhất nước này – Ngân hàng Laiki Popular và Ngân hàng Síp – phụ thuộc rất nhiều vào tài khoản tiền gửi, với lãi suất cao. Theo số liệu của ECB và phòng thống kê của Liên minh châu Âu (EU), tính đến cuối tháng Giêng, tổng lượng tiền gửi trong các ngân hàng Síp đã tăng đến 126,4 tỉ euro, nhiều gấp 7 lần kích cỡ nền kinh tế (GDP 18 tỉ euro). Hai ngân hàng thương mại này hiện gần như đã mất khả năng thanh khoản và phụ thuộc vào nguồn vốn khẩn cấp của ECB. Nếu không có nguồn vốn từ ECB, hệ thống tài chính của Síp có thể sẽ sụp đổ, đe dọa vị thế thành viên Eurozone của quốc gia này.

Thời gian để các nhà lập pháp của Síp đưa ra quyết định không còn nhiều, bởi Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) hôm 21-3 đã ra "tối hậu thư" là sẽ không cung cấp gói cứu trợ tài chính 10 tỉ euro nếu đến ngày 25-3 mà các ngân hàng Síp vẫn chưa ổn định trở lại và tìm được cách huy động 5,8 tỉ euro theo điều kiện mà họ đưa ra. Chính vì vậy, nếu quốc hội không thể thông qua những giải pháp mới, Síp không còn cách nào khác là phải rời khỏi Eurozone.

THANH TRÚC (Theo WSJ, Reuters, NYTimes)