Thủ tướng Angela Merkel (phải), Thủ tướng Hy Lạp George Papandreou (giữa) và Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy tại hội nghị thượng đỉnh EU, bàn về gói giải cứu Hy Lạp hôm 25-3. Ảnh: Reuters

Cam kết của Liên minh châu Âu (EU) giúp Hy Lạp vượt qua khủng hoảng nợ có thể đã bình ổn các thị trường tài chính hiện tại, nhưng lại làm phát sinh vấn đề lớn cho Thủ tướng Đức Angela Merkel, vốn đang đối mặt với những chỉ trích gay gắt ở trong nước. Nhật báo phố Wall (Mỹ) và hãng tin Reuters (Anh) ngày 14-4 có bài viết nhận định tình thế khó khăn sắp tới của “bà đầm thép” của nước Đức này như sau:

Liên minh trung hữu cầm quyền do đảng Dân chủ Thiên chúa giáo (CDU) của bà Merkel dẫn đầu sẽ được “thử lửa” trong cuộc bầu cử khu vực vào ngày 9-5 tới. Nguy cơ là liên minh cầm quyền có thể mất thế đa số mỏng manh ở Thượng viện (Bundesrat), gây khó khăn cho chính phủ thông qua các chính sách kinh tế. CDU và đối tác Dân chủ Tự do trong liên minh hiện có 37 trong 69 ghế ở Bundesrat, nhưng cuộc bầu cử ở Bắc Rhine-Westphalia, bang đông dân nhất nước Đức với khoảng 13,5 triệu cử tri sẽ tham gia bỏ phiếu, có thể làm thay đổi cán cân đó. Bắc Rhine- Westphalia có 6 ghế tại Thượng viện, nên nếu thất bại ở đây, liên minh của bà Merkel sẽ mất thế đa số.

Khảo sát dư luận về bầu cử ở Bắc Rhine-Westphalia do Forsa công bố cuối tuần rồi cho thấy, CDU được 38%, giảm từ mức 44,8% mà họ giành thắng lợi 5 năm trước, và Dân chủ Tự do được 8%, tăng so với 6,2% năm 2005. Tuy nhiên, hai đảng này kết hợp được 46% sẽ không đủ để liên minh trung hữu thắng ở Bắc Rhine-Westphalia, vì 3 đảng đối lập kết hợp lại sẽ được 51%, trong đó đảng Dân chủ Xã hội được 32%, đảng Xanh 12% và đảng Cánh tả 7%. Nếu phải thương lượng thỏa thuận cầm quyền mới với đảng Xanh hoặc Dân chủ Xã hội thiên tả ở Bắc Rhine-Westphalia, các chính sách về tài chính của bà Merkel khó mong được ủng hộ ở cấp liên bang, vốn cần 16 bang ở Đức bỏ phiếu thông qua. Trước mắt, chính quyền Merkel có nhiều dự luật cần được thông qua như cắt giảm 16 tỉ euro thuế, tiến hành cải cách bảo hiểm y tế, hay cắt giảm thâm hụt ngân sách.

Cho Hy Lạp vay tiền của người đóng thuế Đức vào thời điểm chính quyền các địa phương đang cần tiền để duy trì trường học và đường sá có thể gây thêm thất vọng cho cử tri Đức. Sau khi các bộ trưởng tài chính khu vực đồng euro cam kết gói giải cứu 30 tỉ euro cho Hy Lạp, Đảng Dân chủ Xã hội, Hiệp hội người đóng thuế Đức, các chuyên gia kinh tế và giới truyền thông Đức gia tăng chỉ trích chính phủ của Thủ tướng Merkel là “hào phóng”. Nhật báo Frankfurter Allgemeine của Đức hôm 13-4 giật tít “Cú lừa lớn” khi cho rằng chính phủ Đức đã nói dối gói giải cứu không phải trợ cấp cho Hy Lạp. Theo báo này, Đức sẽ phải cấp vay khoảng 8,4 tỉ euro cho Hy Lạp, tương đương mỗi người dân Đức gánh hơn 100 euro.

Một cuộc khảo sát riêng tuần rồi cho thấy tỷ lệ ủng hộ bà Merkel đang ở mức thấp nhất 4 năm qua, giảm 7% xuống còn 55% trong tháng 3.

N. MINH