Các quán cà phê và cửa hàng hoa không người bán đang rất thịnh hành tại Hàn Quốc, khi các chủ kinh doanh chuyển sang sử dụng robot và hệ thống tự phục vụ để giải quyết bài toàn chi phí lao động gia tăng.

Cánh tay robot phục vụ nước uống tại một quán cà phê không nhân viên ở thủ đô Seoul, Hàn Quốc. Ảnh: Reuters

Ước tính có khoảng 9.000 cửa hàng như vậy, thường mở cửa 24 giờ mỗi ngày, trên toàn quốc vào cuối năm 2024. Theo Samsung Card, đơn vị cung cấp dịch vụ thanh toán, số lượng các cửa hàng như vậy đã tăng gấp 4 lần vào năm 2025 so với năm 2020.

“Số lượng nhân viên pha chế ở độ tuổi đầu 20 đang giảm mạnh”, Kim Dongjin, Giám đốc điều hành công ty Lounge X, cho biết. Tại đây, một cánh tay robot giao các ly giấy đựng cà phê Americano và matcha latte để hoàn thành các đơn hàng được đặt qua quầy tự phục vụ. Hệ thống Lounge X hiện vận hành 8 quán cà phê hoàn toàn không có nhân viên trên khắp Hàn Quốc.

Theo ông Kim, mặc dù doanh thu của các quán có nhân viên phục vụ thường cao hơn, nhưng nhờ tiết kiệm chi phí lao động, tỷ suất lợi nhuận của mỗi cửa hàng không nhân viên đã tăng lên hơn 40%, so với khoảng 10-15% ở các cửa hàng truyền thống.

Cửa hàng không có nhân viên không hiếm gặp trên thế giới. Tại những quốc gia như Anh và Mỹ đã xuất hiện các cửa hàng tạp hóa không thu ngân. Tuy nhiên, mô hình ở Hàn Quốc đã được mở rộng sang nhiều lĩnh vực khác, bao gồm cửa hàng đồ dùng cho thú cưng và shop quần áo.

Chủ các cửa hàng này viện dẫn việc khó tuyển được nhân viên phù hợp và chi phí tiền lương ngày càng tăng là những lý do khiến họ áp dụng mô hình nói trên, đặc biệt trong bối cảnh tỷ lệ tội phạm vặt ở Hàn Quốc thấp và khách hàng tuân thủ các quy định.

Hàn Quốc đang phải đối mặt với tình trạng già hóa dân số nhanh chóng, trong khi tỷ lệ sinh thuộc hàng thấp nhất thế giới đã dẫn đến thiếu hụt lao động. Chính phủ dự báo dân số nước này sẽ giảm từ 51,8 triệu người hiện nay xuống còn 36,2 triệu người đến năm 2072, tức giảm gần 1/3.

HẠNH NGUYÊN (Theo Reuters)