Để giải quyết tranh chấp biên giới lâu nay với Trung Quốc, Ấn Độ một mặt củng cố sức mạnh quân sự, mặt khác tiếp tục theo đuổi chính sách ngoại giao với Bắc Kinh mà điểm nhấn là chuyến công du Trung Quốc của Bộ trưởng quốc phòng Ấn Độ AK Antony trong 4 ngày bắt đầu từ ngày 7-7. Nhưng theo trang tin The Diplomat, chuyến công du Trung Quốc đầu tiên sau 7 năm của một bộ trưởng quốc phòng Ấn Độ có thể vẫn chưa đủ để xóa đi rạn nứt bấy lâu nay trong mối quan hệ Trung - Ấn.

Nhiều năm qua, Ấn Độ do căng thẳng từ vấn đề tranh chấp khu vực Kashmir với Pakistan dường như đã "bỏ quên" tuyến phòng thủ tại khu vực biên giới Trung Quốc. Nhưng khoảng 7-8 năm trở lại đây, các nhà hoạch định chiến lược và quân sự của Ấn Độ đã lên kế hoạch chi tiết nhằm tăng cường không chỉ cơ sở hạ tầng mà còn về quân lực để ứng phó với sức mạnh quân sự của Trung Quốc. Dự kiến trong vài năm tới, Ấn Độ sẽ tăng thêm khoảng 90.000 binh sĩ, nâng cấp lữ đoàn thiết giáp độc lập, trung đoàn pháo binh cũng như tăng cường tiềm lực Không quân, Hải quân đủ để xử lý bất kỳ tình huống nào trong trường hợp xảy ra xung đột với Trung Quốc.

Bộ trưởng Quốc phòng Ấn Độ AK Antony (trái) và Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường trong buổi gặp tại Thủ đô Bắc Kinh. Ảnh: PTI

Ngoài triển khai quân sự, New Delhi đồng thời tiếp tục đàm phán với Bắc Kinh liên quan vấn đề phân định vùng biên giới càng sớm càng tốt khi tiềm lực quốc phòng nước này hiện đủ để không nhượng bộ bất kỳ điều kiện tiên quyết nào của Trung Quốc.

Theo The Diplomat, tập trung nỗ lực trên mặt trận ngoại giao là điều cần thiết cho cả hai để giải quyết cuộc khủng hoảng. Trước đó vào tháng 6, Cố vấn An ninh Quốc gia Ấn Độ Shiv Shankar Menon và Ủy viên Quốc vụ viện Trung Quốc Dương Khiết Trì đã cùng thảo luận tìm giải pháp cho vấn đề biên giới trong khuôn khổ vòng đàm phán Trung - Ấn lần thứ 16 diễn ra tại Bắc Kinh.

Sau cuộc gặp, báo cáo phía Ấn Độ cho biết hai nước đã cùng trao đổi về cách thức, phương tiện tăng cường cơ chế hiện có để tham vấn và phối hợp vấn đề biên giới cũng như phương pháp để nâng cao hiệu quả liên lạc giữa hai bên. Ngoài ra, cả hai cũng nhất trí giữ các kênh đối thoại nhằm tránh bùng phát và leo thang căng thẳng. Tuy nhiên, việc không thể ấn định được thời hạn cũng như đề ra lộ trình cụ thể giải quyết khủng hoảng một lần nữa cho thấy bản chất khó khăn của vấn đề.

Thêm vào đó, tờ The Dilopmat cho rằng trong khi giới chính trị Trung Quốc tập trung vào việc cải thiện thương mại song phương với Ấn Độ và tìm cách khuyến khích New Delhi tham gia vào các vấn đề như chống biến đổi khí hậu thì phản ứng cứng rắn của giới quân đội nước này tại khu vực tranh chấp lại cho thấy sự thất bại để phá vỡ thế bế tắc trong quan hệ song phương.

Nhắc lại chuyến thăm của Bộ trưởng Quốc phòng Ấn Độ - mặc dù hai bên đều bày tỏ sự lạc quan về khả năng giải quyết căng thẳng sau chuyến đi nhưng trước thời điểm ông Antony đến Bắc Kinh, viên tướng nổi tiếng với quan điểm dân tộc chủ nghĩa thuộc Quân đội Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) La Viện đã lên tiếng cảnh báo Ấn Độ "không nên khuấy động vấn đề, tăng cường triển khai quân sự tại khu vực biên giới và gây thêm rắc rối mới".

Mặc dù vậy, truyền thông Ấn Độ hôm 12-7 cho biết nước này và lực lượng hải quân - không quân Trung Quốc lần đầu tiên sẽ tổ chức cuộc tập trận chung trong tương lai gần.Thông báo này được đưa ra sau hàng loạt cuộc họp ngoại giao song phương nên có thể xem đây là tín hiệu tích cực cải thiện quan hệ Trung -Ấn.

Cuộc diễn tập dự kiến lúc đầu được tiến hành trên qui mô nhỏ nhưng hy vọng sẽ là tiền đề cho các cuộc tập trận lớn hơn trong tương lai. Ngoài các buổi tập trận chung, giới chức Ấn Độ và Trung Quốc cho biết lực lượng Hải quân và Không quân hai bên sẽ tăng cường trao đổi các khóa huấn luyện, đặc biệt đối với lớp cán bộ trẻ.

VI VI (Theo The Diplomat)