Lễ ra mắt tàu chiến lớn nhất kể từ sau Chiến tranh Thế giới thứ II của Nhật Bản hôm 6-8 đang vấp phải sự chỉ trích mạnh mẽ của Trung Quốc khi nước này cáo buộc Tokyo "liên tục mở rộng quân sự", dẫn đến lo ngại rằng các cuộc xung đột liên quan tranh chấp đảo giữa Tokyo và Bắc Kinh có thể leo thang trong bối cảnh căng thẳng vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Tàu Izumo trong lễ ra mắt tại cảng Yokohama hôm 6-8. Ảnh: AP

Đây là tàu chiến lớn nhất của Lực lượng bảo vệ bờ biển Nhật Bản, có thể chở cùng lúc 14 máy bay trực thăng. Izumo được chế tạo trong nước từ năm 2009 với tổng kinh phí lên tới 1,2 tỉ USD. Tàu có bề ngoài trông giống như tàu sân bay với trọng tải 27.000 tấn, boong dài 248 mét với đường băng nối thẳng từ đầu đến đuôi. Bộ Quốc phòng Nhật Bản cho biết Izumo dự kiến đi vào hoạt động từ năm 2015, phục vụ mục đích cứu hộ. Tuy nhiên, các nhà phân tích tin rằng chức năng chính của con tàu vẫn là quốc phòng khi được thiết kế đặc biệt dành cho chiến tranh chống tàu ngầm, giám sát các tuyến đường biển và bảo vệ chủ quyền lãnh thổ sau những vụ đụng độ trên biển với Trung Quốc thời gian gần đây.

Các quan chức Nhật Bản khẳng định đây không phải là tàu sân bay và sẽ không được sử dụng để phục vụ máy bay phản lực quân sự. Tuy nhiên, Tân Hoa Xã cho rằng với sức chứa 14 trực thăng, bao gồm khả năng chuyên chở cả máy bay vận tải cánh quạt nghiêng Osprey của Mỹ, thì Izumo hoàn toàn có đầy đủ chức năng của một tàu sân bay. Tân Hoa Xã còn viện dẫn Điều 9 trong Hiến pháp hiện hành của Nhật Bản - quy định Tokyo "không được duy trì lực lượng lục quân, hải quân và không quân cũng như các tiềm lực chiến tranh khác" để cáo buộc rằng "tàu khu trục trên thực tế mang dáng dấp tàu sân bay của Nhật đã vi phạm trắng trợn các điều khoản hòa bình, là dấu hiệu đáng báo động cho thấy Chính phủ Nhật Bản đang cân nhắc từ bỏ Hiến pháp hòa bình để theo đuổi mục tiêu tăng cường tiềm lực quân sự". Ngoài ra, tờ báo này còn lấy cớ Izumo trùng tên với một tàu chiến khác của Nhật Bản bị chìm trong Đệ nhị Thế chiến để cảnh báo hoạt động tái vũ trang bí mật dưới vỏ bọc "tự vệ" của Tokyo sẽ "kéo các quốc gia châu Á vào một cuộc chạy đua vũ trang, đe dọa sự ổn định của khu vực".

Lực lượng bảo vệ bờ biển Nhật Bản (JCG) cho biết, sáng 7-8, 4 tàu Trung Quốc đã đi vào vùng lãnh hải của Nhật Bản gần quần đảo tranh chấp chủ quyền giữa hai nước trên biển Hoa Đông mà Tokyo gọi là Senkaku còn Bắc Kinh gọi là Điếu Ngư. Đây là lần đầu tiên tàu của Chính phủ Trung Quốc vào vùng biển này kể từ ngày 3-8 và là lần thứ 56 kể từ khi Nhật Bản quốc hữu hóa 3 trong số 5 đảo thuộc chuỗi đảo Senkaku/Điếu Ngư hồi tháng 9-2012. T.T (Theo Kyodo)

Trong khi đó, giới học giả Trung Quốc đánh giá Izumo có thể cải thiện đáng kể khả năng tác chiến của Lực lượng bảo vệ bờ biển Nhật Bản và làm thay đổi tương quan lực lượng giữa hải quân hai nước. "Nhật Bản đứng đầu thế giới về khả năng chống tàu ngầm và tàu chiến mới sẽ tiếp tục củng cố lợi thế đó của Tokyo" – Giáo sư Li Daguang thuộc Đại học Quốc phòng trực thuộc Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc nhận xét. Nói với tờ Hoàn cầu Thời báo, Phó Viện trưởng Viện Quan hệ Quốc tế Đương đại của Đại học Thanh Hoa Liu Jiangyong chỉ trích rằng Izumo cho thấy Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đang nỗ lực "lách" quy định của Hiến pháp hòa bình và sử dụng đó như một "sự đã rồi" để nói với người dân rằng Hiến pháp nước này trên thực tế đã được sửa đổi.

VI VI (Tổng hợp)