Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên ngày 12-3 cho rằng quân đội Mỹ có thể đã mang SARS-CoV-2 vào Trung Quốc, nhưng không đưa ra bằng chứng nào.

Một cơ sở sản xuất khẩu trang tại thành phố Nam Kinh, Trung Quốc. Ảnh: AFP

“Bệnh nhân số 0 ở Mỹ bắt đầu khi nào? Có bao nhiêu người nhiễm bệnh? Tên của các bệnh viện là gì? Có thể quân đội Mỹ đã mang dịch bệnh đến Vũ Hán”- ông Triệu viết trên Twitter. Tuyên bố bất ngờ này được cho nhằm đáp trả cáo buộc của Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Robert O’Brien hôm 11-3 rằng SARS-CoV-2 bắt nguồn từ Trung Quốc, chứ không phải xứ cờ hoa. Theo ông O’Brien, thay vì áp dụng những biện pháp tốt nhất, sự bùng phát tại thành phố Vũ Hán của Trung Quốc lại bị “che đậy”, do đó đã khiến thế giới mất đi 2 tháng để chuẩn bị ứng phó với dịch bệnh. Tuy nhiên, bình luận của quan chức Mỹ sau đó đã bị phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Cảnh Sảng chỉ trích là “vô trách nhiệm và vô đạo đức”.

Tranh cãi về nguồn phát tán COVID-19 còn có sự tham gia của Iran. Hãng thông tấn bán chính thức Fars ngày 12-3 dẫn lời Lãnh tụ tối cao nước này Ali Khamenei ám chỉ việc bùng phát dịch bệnh COVID-19 tại Iran có thể là một phần trong “cuộc tấn công sinh học” mà Mỹ nhắm vào Cộng hòa Hồi giáo. “Do xuất hiện suy đoán sự bùng phát này có thể là cuộc tấn công sinh học, nên đây cũng có thể là một hình thức diễn tập phòng thủ sinh học nào đó, nhằm tăng cường sức mạnh của quốc gia”- ông Khamenei lập luận. Phát biểu này cho thấy sự đồng điệu với chỉ huy cấp cao Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), Thiếu tướng Hossein Salami.

Hồi đầu tháng 3, ông Salami đã suy luận theo hướng bùng phát dịch COVID-19 trên toàn cầu có thể là “cuộc tấn công sinh học của Mỹ nhằm vào Trung Quốc và Iran”. Ông này giải thích rằng virus ban đầu lan truyền sang Trung Quốc rồi đến Iran và các nước khác trên thế giới. Dù vậy, vị tướng Iran cũng không đưa ra bằng chứng nào củng cố giả thuyết trên.

Tuy nhiên, trái với những lập luận trên, Thượng nghị sĩ Mỹ Tom Cotton trước đó vài tuần cho rằng SARS-CoV-2 xuất phát từ trong Phòng thí nghiệm An toàn Sinh học Quốc gia ở Vũ Hán. Ông lưu ý phòng thí nghiệm này nằm gần chợ hải sản Hoa Nam tại Vũ Hán (cách nhau chỉ vài trăm mét), nơi một số chuyên gia ban đầu cho rằng đó là nguồn gốc phát tán của virus do có bán thịt động vật hoang dã. Siêu phòng thí nghiệm an toàn sinh học cấp độ 4 này được cho là chuyên nghiên cứu các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Tuy nhiên, bản thân ông Cotton cũng thừa nhận không có bằng chứng cho thấy virus Corona chủng mới có nguồn gốc từ phòng thí nghiệm này.

Trong bối cảnh xuất hiện nhiều thuyết âm mưu cho rằng SARS-CoV-2 bị lọt ra khỏi phòng thí nghiệm ở Vũ Hán trong một vụ tai nạn, hàng loạt chuyên gia hàng đầu thế giới đã bác bỏ nghi vấn nói virus là do con người tạo ra, theo báo Washington Post. Các nhà khoa học tin rằng SARS-CoV-2 đã lây truyền từ động vật sang người tại chợ hải sản Hoa Nam hồi cuối năm ngoái.

HẠNH NGUYÊN (Theo AFP, Bloomberg)