Báo cáo do cơ quan giám sát Oversight Board và nhóm vận động Stop Funding Heat công bố mới đây cho thấy, việc phát tán tin giả về khí hậu trên mạng xã hội Facebook đang “tăng đáng kể”.

Hàng loạt tin giả về biến đổi khí hậu xuất hiện trên Facebook. Ảnh: Guardian

Ðể đi đến kết luận trên, Oversight Board và Stop Funding Heat đã phân tích 195 trang, nhóm Facebook và nhận thấy hơn 48.700 bài đăng lan truyền tin giả về khí hậu, thu hút tổng cộng 818.000-1,36 triệu lượt xem/ngày. Trong đó, một số trang, nhóm được đặt tên “Biến đổi khí hậu là chuyện tào lao”, hay “Chủ nghĩa hiện thực về khí hậu”. Ðáng lo ngại khi dữ liệu cho thấy rằng lượng tương tác với những bài đăng như vậy thông qua nhận xét, lượt thích và chia sẻ tăng 76,7% trong năm 2021.

Nhiều nỗ lực chống tin giả…

Thật ra, người dùng Facebook từ lâu đã gây áp lực buộc công ty truyền thông xã hội này phải hành động trước những tin giả về khí hậu. Hồi tháng 3, ông chủ Facebook Mark Zuckerberg thừa nhận với giới lập pháp Mỹ rằng “tin giả về khí hậu là một vấn đề lớn”. Và mới đây, Facebook đã công bố thêm các nỗ lực, bao gồm dự án trị giá 1 triệu USD để hỗ trợ công tác xử lý tin giả về khí hậu.

Facebook trong một tuyên bố nhấn mạnh “sẽ hành động” đối với các trang, nhóm hoặc tài khoản thường xuyên chia sẻ những tin giả về khoa học khí hậu. “Chúng tôi đang hợp tác với một mạng lưới toàn cầu gồm hơn 80 tổ chức xác minh dữ kiện độc lập chuyên đánh giá và xếp hạng nội dung, gồm cả nội dung về khí hậu, bằng hơn 60 ngôn ngữ. Khi họ đánh giá nội dung đó là thông tin sai lệch, chúng tôi gắn nhãn cảnh báo và di chuyển nội dung đó xuống thấp hơn để ít người nhìn thấy hơn. Chúng tôi cũng không cho phép quảng cáo xuất hiện trên những thông tin như vậy” - Facebook cho biết thêm.

Hôm 1-11 vừa qua, Nick Clegg, Phó chủ tịch các vấn đề toàn cầu của Facebook, cho hay hãng này đang triển khai thêm nhiều bước để hỗ trợ xử lý vấn đề về biến đổi khí hậu, gồm mở rộng “gắn nhãn” thông tin trên một số bài đăng về khí hậu.

…nhưng chưa đủ

Tuy nhiên, một báo cáo của chính Facebook đã chỉ ra hạn chế đối với chiến lược của mạng xã hội này, gồm nỗ lực nêu bật nhận thức đối với Trung tâm Khoa học Khí hậu, nơi cung cấp cho người dùng thông tin có thẩm quyền, đáng tin cậy về biến đổi khí hậu và khoa học khí hậu.

Ra mắt hồi năm ngoái, trung tâm đến nay đã được mở rộng đến 16 quốc gia và có hơn 100.000 lượt truy cập/ngày. Facebook mới đây cho biết trung tâm này sẽ sớm có mặt tại hơn 100 quốc gia. Song, các tài liệu của công ty cho thấy trung tâm phải đối mặt với nhiều rào cản trong việc chống lại tin giả về khí hậu. “Facebook là nơi quan trọng để mọi người có được thông tin liên quan đến biến đổi khí hậu nhưng các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng nhận thức của người dùng về Trung tâm Khoa học Khí hậu còn thấp” - một báo cáo nội bộ của Facebook được đăng tải vào tháng 4 thừa nhận. Theo báo cáo, 66% người dùng Facebook từng truy cập vào trung tâm này “nói rằng họ không biết gì về nó”, trong khi 86% những người chưa từng truy cập có câu trả lời tương tự. Báo cáo cũng cho thấy một số người dùng không tin tưởng vào thông tin mà Facebook công bố trên Trung tâm Khoa học Khí hậu, đặc biệt là người dùng Mỹ.

John Cook, phó giáo sư tại Trung tâm Truyền thông về biến đổi khí hậu thuộc Ðại học George Mason (Mỹ), cho rằng việc Facebook cung cấp sự thật là cần thiết nhưng chưa đủ để đối phó với thông tin sai lệch về khí hậu. Theo ông, chiến lược hiệu quả để xử lý tin giả về khí hậu “cần phải là sự kết hợp giữa việc cung cấp thông tin và chống tin giả với việc kiểm tra thực tế nhưng cũng cần có những nỗ lực để giảm sự lan truyền của tin giả”.

Mặt khác, Facebook cho đến nay vẫn dùng dằng trước lời kêu gọi xóa hoàn toàn những thông tin sai lệch về biến đổi khí hậu, giống như cách họ từng làm đối với tin giả về đại dịch COVID-19 hoặc về bầu cử. Thay vào đó, mạng xã hội này tập trung vào nỗ lực quảng bá những thông tin tốt lành và dựa vào các công cụ xác minh dữ kiện của bên thứ ba để “gắn nhãn” tin giả.

TRÍ VĂN (Theo CNN, The Hill)