Ấn tượng và giàu bản sắc văn hóa là nhận xét của nhiều người về lễ khai mạc ngày hội “Văn hóa thể thao và Du lịch vùng đồng bào Khmer Nam bộ” lần thứ V năm 2011 vào tối 2-12-2011 tại huyện Tịnh Biên, tỉnh An Giang. Bên cạnh lễ khai mạc hoành tráng, ngày hội còn có nhiều hoạt động sôi nổi với chủ đề “Văn hóa, thể thao và du lịch vùng đồng bào Khmer Nam Bộ - Hội nhập và Phát triển”….

Các hoạt động xúc tiến du lịch hiệu quả đã quảng bá văn hóa đa dạng của cộng đồng các dân tộc Kinh - Khmer - Hoa đến du khách trong nước và quốc tế. Ảnh: T.P.

Mới hơn 5 giờ sáng ngày 2-12-2011, các tuyến đường về chùa Thơm Mít, xã Vĩnh Trung, huyện Tịnh Biên- nơi tổ chức lễ hội đua bò đã tấp nập hẳn lên. Ai cũng tranh thủ đến sân đua thật nhanh để chọn được vị trí tốt, có thể nhìn rõ các bước nước rút khi các đôi bò về đích. Đến giờ đua đã có hàng chục ngàn người, đứng kín bờ ruộng vòng quanh sân đua, người đến sau dường như chỉ có thể thấy được lưng của người phía trước. Nhiều người phải leo lên các cây quanh sân đua để nhìn rõ hơn. Tiếng reo hò khi các đôi bò bứt phá về đích vang cả cánh đồng. Buổi sáng, có 64 đôi bò dự thi vòng loại. Không hổ danh là địa phương khai sinh môn đua bò, 4 cặp bò vào vòng bán kết buổi chiều đều thuộc về huyện Tịnh Biên và Tri Tôn. Ở vòng thi chung kết, dù xuất phát sau nhưng đôi bò số 28 của ông Nguyễn Văn Lâm xã Văn Gia, huyện Tri Tôn đã xuất sắc vượt qua đôi bò số 33 của ông Trần Văn Cát, xã Vĩnh Trung, huyện Tịnh Biên ở khúc cua thứ hai và giành giải Nhất. Lễ hội đua bò khép lại đã làm hài lòng người hâm mộ. Anh Thạch Hoàng Vinh, xã Xuân Tô, huyện Tịnh Biên, nói: “Suốt mấy năm nay, ngày hội đua bò nào tôi cũng chở vợ con đi coi vì mình thích và cũng để cổ vũ cho nét văn hóa của dân tộc mình. Đua bò lần này vừa trật tự, vừa rút ngắn thời gian vì có 2 vòng đua thay vì 3 vòng như trước đây”.

Giải đua ghe  ngo lần đầu tiên tổ chức ở vùng Bảy Núi được người dân nô nức đón nhận. Ảnh: T.P.

Cùng thời điểm đua bò, tại Nhà thi đấu huyện Tịnh Biên, các trận thi đấu thể thao, như: đẩy gậy, bóng chuyền và đá banh cũng sôi nổi không kém với hàng trăm cổ động viên reo hò, ủng hộ. Bà Thạch Siêng, nhà ở xã Vĩnh Gia, huyện Tri Tôn, nói: “Tôi thích mấy môn thể thao nên đến đây từ sớm để coi. Tôi cũng có dắt cháu ngoại coi nữa để cho nó hiểu các trò chơi dân gian”. Sân thi đấu của huyện Tịnh Biên càng trở nên sôi nổi hơn khi bước vào các trận đấu tranh huy chương ở môn đẩy gậy. Trận đấu được chú ý nhiều nhất là giữa vận động viên Sâm Ly của đoàn Tây Ninh và Thạch Thị Nhi của đoàn Trà Vinh. Bởi chị Sâm Ly đã gần 50 tuổi và là đối thủ duy nhất vừa ăn trầu vừa thi đấu. Tuy nhiên, chị Ly rất tự tin, nói: “Tôi vô được chung kết là mừng rồi vì không được huy chương vàng cũng được huy chương bạc. Tôi sẽ đem cái huy chương này về khoe với chồng, con. Với lại được đi tới Tịnh Biên này vui lắm”. Tranh thủ thời gian chuẩn bị vào vòng đấu, chị Sâm Ly lấy mấy lá trầu tiêm rồi nhai ngon lành. Chị giải thích: “Tôi nghiện trầu hơn chục năm nay rồi. Ăn một miếng để lấy tinh thần vào trận đấu”. Mặc dù rất cố gắng nhưng chị Sâm Ly đã không thắng nổi sức trẻ vì đối thủ của chị mới 16 tuổi. Chị Ly thua ở cả 2 hiệp đấu, đành nhận giải Nhì. Cùng tâm trạng của chị Sâm Ly là chị Hoa Ly ở xã Hiệp Phước, huyện Hòa Thành, tỉnh Tây Ninh, chị cũng chỉ đạt giải Nhì ở hạng cân 80 kg. Chị Hoa Ly giải thích: “Lúa tôi sạ được 30 ngày rồi, tới đợt rải phân nữa mà đi như vầy nên không tập trung được. Hiệp đầu tôi cũng thắng, nhưng 2 hiệp sau đuối sức vì mình đã 44 tuổi rồi, già hơn đối thủ tới 20 tuổi nên thua cũng phải. Lo chuyện nhà nhưng cũng phải đi dự lễ hội chứ, vì đó là ngày hội của dân tộc Khmer mình mà”. 17 bộ huy chương của môn đẩy gậy đã được trao. Tuy nhiên, người thắng kẻ thua không còn quan trọng nữa bởi sau mỗi trận đấu, các đối thủ, cổ động viên của các đội cùng nhau reo hò, ủng hộ lẫn nhau, tạo nên ấn tượng rất đẹp cho cả Ban tổ chức và khán giả.

Giải đua bò tranh Cúp Truyền hình An Giang lần thứ 20-2011 rất sôi nổi, ấn tượng và đang được đề nghị trở thành lễ hội cấp quốc gia.Ảnh: T.P.

Hơn 1.000 vận động viên, diễn viên, nghệ nhân của 12 tỉnh, thành phố trong khu vực gồm: Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau, Trà Vinh, Vĩnh Long, Hậu Giang, Cần Thơ, Kiên Giang, Tây Ninh, Bình Phước, An Giang và TP.HCM đã tạo nên không khí náo nhiệt ở các giải việt dã, đua bò, đẩy gậy... Bên cạnh đó, tại Khu công nghiệp Tịnh Biên, có hơn 50 gian hàng trưng bày, giới thiệu về văn hóa ẩm thực của người dân Khmer ở từng địa phương, triển lãm”đặc trưng văn hóa các dân tộc Việt Nam”, giới thiệu sách liên quan đến văn hóa truyền thống, lịch sử vùng đất Nam bộ và những thành tựu phát triển kinh tế- xã hội của người Khmer Nam bộ... thu hút nhiều người đến xem. Em Thạch Hoàng Minh, học sinh Trường THPT Tịnh Biên, tỉnh An Giang chăm chú xem các hình ảnh gian trưng bày của tỉnh Trà Vinh, Minh nói: “Hình ảnh trưng bày ở các gian có nét khác nhau, em ở miền núi nên có những điểm khác với đồng bào Khmer ở đồng bằng như các tỉnh Trà Vinh, TP Cần Thơ. Những hình ảnh này giúp em hiểu hơn về bản sắc đồng bào mình”.

Nhận xét về kết quả những ngày diễn ra lễ hội, ông Hồ Việt Hiệp, Trưởng ban tổ chức, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang, nói: “Nhờ sự chuẩn bị chu đáo của Ban tổ chức, các đoàn tham gia nên ngày hội đã diễn ra hoành tráng, hấp dẫn, phản ảnh đầy đủ sắc thái Nam bộ của đồng bào dân tộc Khmer”. Ngày hội vẫn còn tiếp tục đến ngày 4-12-2011, hứa hẹn nhiều tiết mục hấp dẫn, thu hút người xem.

Kết thúc ngày 2-12-2011 sôi nổi với nhiều hoạt động văn hóa, thể thao, du lịch là lễ khai mạc hoành tráng tại sân khấu chính ở khu công nghiệp huyện Tịnh Biên. Chương trình lễ hội diễn ra rất công phu với 3 chương đã lột tả được đặc điểm của người Khmer An Giang mến khách, bản sắc văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer Nam bộ và định hướng hội nhập để phát triển của bà con đồng bào Khmer An Giang nói riêng và Nam bộ nói chung. Đặc biệt, trong lễ khai mạc có tiết mục mô phỏng cột mốc biên giới, thể hiện tinh thần đoàn kết gắn bó của hai nước Việt Nam và Campuchia. Những tiếng reo hò của khán giả đồng loạt vang lên khi những chùm pháo hoa tỏa sáng cả bầu trời mang thông điệp đoàn kết giữa các dân tộc trong cộng đồng dân tộc Việt Nam.

HÀ THANH