Các quan chức lãnh đạo Iran và phương Tây trong cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran ở Almaty hồi tháng 2. Ảnh: Reuters

Hãng tin Anh Reuters trong bài viết hôm 5-4 cho biết, các cường quốc thế giới đang nỗ lực kêu gọi và trông đợi Iran đưa ra phản ứng tích cực tại vòng 2 của cuộc đàm phán giữa nước này với Nhóm P5+1 (gồm 5 nước thành viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc là Anh, Pháp, Mỹ, Nga và Trung Quốc cùng với Đức) về chương trình hạt nhân gây tranh cãi của Tehran diễn ra hôm 6-4 tại thành phố Almaty của Kazakhstan.

Trong vòng đàm phán trước đó, nhóm 6 cường quốc đã nhượng bộ đưa ra đề nghị rằng có thể nới lỏng các biện pháp trừng phạt kinh tế Iran trên lĩnh vực dầu mỏ và lệnh cấm vận kinh doanh vàng và kim loại quý hiếm nhằm hạ nhiệt căng thẳng để tránh những mối đe dọa có thể dẫn đến chiến tranh. Đổi lại, Tehran buộc phải đình chỉ chương trình làm giàu uranium đang tiến hành mà theo các quốc gia phương Tây là gần đến cấp độ chế tạo vũ khí hạt nhân. Trong trường hợp không thuyết phục được các nhà lãnh đạo Cộng hòa Hồi giáo, một số nhà ngoại giao phương Tây hy vọng chí ít cuộc thảo luận lần này có thể đưa ra một quyết định quan trọng với quan điểm cụ thể nhằm đáp ứng mối quan tâm của cộng đồng quốc tế. Riêng Reuters dự đoán, khả năng giới chức phương Tây sẽ áp đặt thêm nhiều biện pháp trừng phạt kinh tế mới nhằm tạo sức ép với Tehran trong khi cố gắng tìm cách thuyết phục Israel kiềm chế đưa ra hành động quân sự nếu đàm phán lần này tiếp tục rơi vào bế tắc.

Về phía Iran, Trưởng đoàn đàm phán hạt nhân Saeed Jalili trong bài phát biểu tại một trường đại học ở Kazakhstan lên tiếng khẳng định vòng đàm phán lần này có thể thu được kết quả tiến bộ, nhưng chỉ với điều kiện Mỹ và các quốc gia đồng minh công nhận những quyền lợi của Iran- đặc biệt là quyền làm giàu uranium. Sau bài phát biểu của ông Jalili, một nhà ngoại giao Iran thừa nhận Tehran luôn sẵn sàng với những đề nghị do nhóm P5 +1 đưa ra hồi tháng 2, nhưng nhấn mạnh việc thừa nhận quyền được phát triển hạt nhân phải là ưu tiên hàng đầu. Hôm 3-4, Cao ủy phụ trách chính sách an ninh và đối ngoại của Liên minh châu Âu (EU) Catherine Ashton cho biết bà vẫn lạc quan nhưng thận trọng cũng như hiểu rõ tầm quan trọng những gì cần làm để có được sự phản hồi từ Iran sau vòng đàm phán cấp chuyên viên hồi tháng 3 tại thành phố Istanbul của Thổ Nhĩ Kỳ.

VI VI (Theo Reuters, WSJ)