Binh sĩ gìn giữ hòa bình EU tại Bosnia.

Nhằm tăng cường sự thống nhất của Liên minh châu Âu (EU) về khả năng phòng thủ, Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy, hiện giữ chức chủ tịch luân phiên EU, vừa giục các nước thành viên xem xét lại phương thức hợp tác quân sự của khối. Trang tin điện tử Thời báo Tài chính (Anh) ngày 2-10 cho biết.

Tại cuộc họp cấp Bộ trưởng Quốc phòng EU ở Deauville (Pháp) kết thúc hôm 2-10, ông Sarkozy kêu gọi các nước thành viên cùng đóng góp xây dựng hệ thống không vận, hệ thống thu thập thông tin tình báo và hệ thống phòng thủ chung châu Âu. Mục đích chính của hội nghị là hình thành lực lượng phản ứng nhanh bảo vệ các lợi ích an ninh của EU. Từ năm 1999, EU đã đặt ra mục tiêu lâu dài là thành lập lực lượng phòng thủ chung với khoảng 60.000 binh sĩ, có khả năng triển khai tới các vùng xa xôi với sự hỗ trợ của không quân và hải quân. EU cũng muốn đủ sức triển khai 2 hoặc 3 sứ mệnh gìn giữ hòa bình (hoặc thực thi hòa bình) cùng lúc trong một thời gian tương đối dài.

EU không có quân đội riêng. Các nước thành viên phải cung cấp binh sĩ và trang thiết bị khi thực hiện một sứ mệnh nào đó. Kết quả là khối này đối mặt với nhiều khó khăn trong việc phối hợp các nguồn lực khi muốn can thiệp quân sự vào các cuộc khủng hoảng trên thế giới. Sự thiếu hụt trang thiết bị của EU lên tới mức báo động khi các quan chức Brussels mới đây tiết lộ EU phải nhờ Nga cung cấp trực thăng cho nhiệm vụ gìn giữ hòa bình ở Cộng hòa Chad, bất chấp EU đang bất đồng với Mát-xcơ-va về cuộc chiến ở Gruzia. Việc thiếu trực thăng cũng buộc EU phải hoãn hàng tháng nhiệm vụ bảo vệ người tị nạn ở Chad và Cộng hòa Trung Phi hồi năm ngoái. Sở dĩ có tình trạng này là do ngoài việc tham gia các sứ mệnh của khối, EU còn phải đóng góp quân và khí tài cho các hoạt động của NATO mà nhiều nước EU là thành viên.

Để đạt được tiến bộ cho mục tiêu xây dựng hệ thống phòng thủ chung châu Âu, Pháp đề nghị thành lập một Bộ Tổng tham mưu ở Brussels để giám sát lực lượng này. Cao ủy đối ngoại EU Javier Solana cũng cho rằng đã đến lúc EU cần có những thay đổi triệt để về phòng thủ ở châu Âu.

Công bằng mà nói thì các sứ mệnh quân sự của EU vài năm qua cũng ít nhiều thành công. Nổi bật nhất là việc 1.800 binh sĩ lực lượng gìn giữ hòa bình EU (EUFOR) đảm nhận thành công nhiệm vụ duy trì hòa bình ở Kosovo thay cho Liên Hiệp Quốc năm 2004, sứ mệnh lớn nhất của EU vào thời điểm đó với hầu hết các nước thành viên cung cấp binh sĩ.

NGUYỄN MINH (Theo Guardian, DW, Irishnews)