Trong động thái bất ngờ, Tổng thống Donald Trump hôm 24-8 tuyên bố đình chỉ chuyến thăm của Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo tới CHDCND Triều Tiên vốn dự kiến diễn ra vào tuần tới.

Ngoại trưởng Mỹ Pompeo (trái) trong cuộc gặp trước đây với lãnh đạo Triều Tiên. Ảnh: Sky News

Chuyến thăm thứ 4 của Ngoại trưởng Pompeo tới Bình Nhưỡng được kỳ vọng kiến tạo những bước đi rõ ràng trong tiến tình phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên. Chuyến đi đặc biệt có thêm Phó Chủ tịch hãng Ford Stephen Biegun – đặc phái viên vừa được bổ nhiệm của Mỹ về Triều Tiên.

Nhưng sau đó một ngày, Tổng thống Trump trên Twitter cho biết đã yêu cầu Ngoại trưởng Pompeo “không thăm Triều Tiên vào thời điểm này” do tiến trình phi hạt nhân hóa không có bước đột phá nào. Ông Trump cũng chỉ trích Trung Quốc thiếu hợp tác, thậm chí “không tin” Bắc Kinh hỗ trợ tiến trình giải trừ vũ khí hạt nhân Triều Tiên như trước đây (kể cả có lệnh cấm vận của Liên Hiệp Quốc) trong bối cảnh cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung tiếp tục leo thang. “Ngoại trưởng Pompeo hy vọng thăm Triều Tiên trong tương lai gần, rất có thể sau khi mối quan hệ thương mại của chúng tôi với Trung Quốc được giải quyết” – ông Trump viết trên Twitter.

Tuy nhiên, lãnh đạo Mỹ vẫn để ngỏ khả năng đàm phán với dòng tweet bày tỏ mong muốn sớm gặp lại lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un. Dù vậy, các nhà quan sát cho biết quan điểm thay đổi bất ngờ của tổng thống mâu thuẫn với những tuyên bố lạc quan của chính ông sau hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Triều Tiên tại Singapore hồi tháng 6. Ông chủ Nhà Trắng sau đó nhiều lần ca ngợi cuộc gặp với ông Kim Jong-un rất thành công và rằng mối đe dọa hạt nhân từ Bình Nhưỡng không còn nữa, bất chấp Triều Tiên không đưa ra cam kết cụ thể nào. Nhưng diễn biến gần đây cho thấy lãnh đạo Mỹ đang ngày càng thất vọng, đặc biệt khi ông Trump thừa nhận tiến trình đàm phán phi hạt nhân hóa có thể sẽ lâu hơn dự kiến ban đầu.

Mỹ hiện duy trì quan điểm Bình Nhưỡng trước tiên phải có bước đi cụ thể hướng tới giải trừ hạt nhân hoàn toàn giữa lúc nhiều báo cáo cho thấy quốc gia Đông Bắc Á đang tiếp tục chương trình hạt nhân và tên lửa. Đổi lại, Triều Tiên gần đây bắt đầu tăng sức ép yêu cầu Washington ký tuyên bố chấm dứt Chiến tranh Triều Tiên (1950-1953) trước khi đưa ra bất kỳ nhượng bộ nào. Trong khi tiến trình đàm phán với Mỹ lâm vào bế tắc, chuyên viên cấp cao Viện nghiên cứu chính sách New America Suzanne DiMaggio cho biết các cuộc đối thoại riêng lẻ giữa Triều Tiên với Hàn Quốc, Trung Quốc và Nga vẫn đang tiến triển, khiến chính sách “gây áp lực tối đa” của Mỹ đứng trước nguy cơ bị “vô hiệu hóa”. 

Do đó, Reuters trích nhận định giới phân tích cho rằng động thái mới của ông Trump có thể là “chiêu trò” đàm phán, tương tự khi ông tuyên bố hủy hội nghị thượng đỉnh Mỹ - Triều để rồi đảo ngược quyết định chỉ một tuần sau đó. Nhưng cũng có suy đoán rằng mục tiêu trì hoãn của ông Trump là để tránh thêm “thất bại” trong trường hợp ông Pompeo tiếp tục “trắng tay” khi yêu cầu Bình Nhưỡng nhượng bộ, đặc biệt ở thời điểm lãnh đạo Mỹ đang đối mặt “sóng gió” pháp lý có thể ảnh hưởng kết quả cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11 tới.

MAI QUYÊN