MAI QUYÊN (Theo Reuters, Bloomberg)

Trung Quốc hoặc có hành động kiên quyết với Nga hoặc đối mặt với việc mất đi vị thế hiện nay trên toàn cầu, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen (ảnh) cảnh báo.

Ảnh: Getty Images

Phát biểu trong một sự kiện của Hội đồng Ðại Tây Dương ở thủ đô Washington hôm 13-4, Bộ trưởng Yellen cho biết bà rất hy vọng Trung Quốc dựa vào mối quan hệ “đặc biệt” với Nga để thuyết phục nước này chấm dứt chiến dịch quân sự ở Ukraine. “Phản ứng của Trung Quốc đối với lời kêu gọi của chúng tôi giúp ngăn chặn giao tranh ở Ðông Âu sẽ quyết định thái độ của cộng đồng quốc tế dành cho Bắc Kinh, cũng như việc sẵn sàng thúc đẩy hội nhập kinh tế hơn nữa với họ” - bà Yellen làm rõ. Cùng với lời kêu gọi, Bộ trưởng Tài chính Mỹ cảnh báo bất kỳ ai tìm cách phá hoại các lệnh trừng phạt của phương Tây sẽ đối mặt với hậu quả kinh tế nặng nề. Theo bà Yellen, việc nhiều quốc gia trì hoãn hành động để ngăn giao tranh Nga - Ukraine là việc làm hết sức “thiển cận”.

Ðây không phải lần đầu giới chức cấp cao Mỹ thúc giục Trung Quốc phối hợp với phương Tây lên án chiến dịch quân sự của Nga. Tuy nhiên, người phát ngôn của Ðại sứ quán Trung Quốc tại Mỹ Lưu Bằng Vũ trong một email hồi đáp đã khẳng định cam kết của Trung Quốc thúc đẩy các cuộc đàm phán hòa bình, nhưng phản đối gắn quan hệ Trung - Nga với cuộc khủng hoảng Ukraine. Bắc Kinh cũng phản đối tất cả các hình thức trừng phạt đơn phương; kiên quyết bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các công ty và cá nhân Trung Quốc.

Ðối với quan điểm này, bà Yellen cho biết phương Tây và Trung Quốc trong tương lai không dễ tách kinh tế ra khỏi các mối quan tâm rộng lớn hơn về an ninh quốc gia. Dẫu mục tiêu và chiến lược địa chính trị của Trung Quốc là gì, Mỹ cùng các nền dân chủ trên thế giới không nhận thấy có cách giải thích hợp lý nào cho chiến dịch quân sự của Nga hiện nay cũng như hậu quả của nó đối với trật tự quốc tế. Qua đây, bà Yellen cảnh báo Trung Quốc một khi không tôn trọng những nguyên tắc về chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ trong vấn đề Ukraine, Bắc Kinh sau này cũng không nên mong đợi bất kỳ sự tôn trọng nào từ cộng đồng quốc tế nếu họ có lời kêu gọi tương tự.

Nhận xét của Bộ trưởng Yellen được đưa ra vài ngày trước khi Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB) triệu tập cuộc họp tại Washington vào tuần tới. Cuộc khủng hoảng ở Ukraine cũng nằm trong chương trình nghị sự.

Theo Bộ trưởng Tài chính Mỹ, giao tranh hiện nay ở Ðông Âu có thể ảnh hưởng chỉ số tăng trưởng kinh tế toàn cầu và chính quyền Tổng thống Joe Biden cam kết buộc Nga phải chịu trách nhiệm về các hành vi “vi phạm luật pháp quốc tế”. Trong phiên điều trần trước đó, bà cũng lo ngại chính sách phong tỏa nghiêm ngặt mà Trung Quốc đang áp dụng nhằm ngăn chặn đại dịch COVID-19 có thể gây ra làn sóng gián đoạn chuỗi cung ứng mới, ảnh hưởng sự phục hồi của kinh tế thế giới. Trong bối cảnh này, bà Yellen kêu gọi mở rộng hoặc chuyển chuỗi cung ứng sang các quốc gia đối tác đáng tin cậy hơn, không có xung đột địa chính trị.

Riêng với cơ cấu tài chính quốc tế, bà Yellen tại cuộc họp sắp tới của IMF và WB dự kiến kêu gọi các nhà lãnh đạo “hiện đại hóa” hai thể chế này. Các bên cũng dự kiến thảo luận giải pháp khả thi cho tình trạng giá lương thực tăng đột biến gây tổn hại cho những người nghèo nhất thế giới.