“Thơ Thành phố Hồ Chí Minh” là tuyển tập gồm hơn 100 bài thơ của các tác giả tên tuổi và nhiều tác giả trẻ do Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh tuyển chọn và phối hợp với NXB Hội Nhà Văn ấn hành vừa ra mắt bạn đọc những ngày đầu tháng 2-2009. Tập thơ tập hợp những vần thơ của nhiều thế hệ nhà thơ với cảm xúc chân thực.

Cảm nhận đầu tiên của người yêu thơ khi đọc tập thơ này là sự hồn hậu, mộc mạc toát lên trên từng bài thơ được giới thiệu mang đậm phong cách thơ của người Sài Gòn nói riêng và miền Nam nói chung. Mỗi bài thơ là một xúc cảm chân thực của nhà thơ. Đọc tập thơ, người ta gặp nhiều bài thơ, vần thơ đong đầy tình cảm gia đình, bạn bè trìu mến, thân thương. Có khi là những cảnh đẹp quê hương được thể hiện đầy xúc cảm. Có khi lại là những trải nghiệm hay trào lộng về bản thân giữa cuộc đời. Có một số nhà thơ gieo những vần thơ đầy băn khoăn, trắc ẩn những số phận bất hạnh, những cảnh đời... Không chỉ thế, những vần thơ về tình yêu - chủ đề muôn thuở của thi ca - được thể hiện say đắm.

Không cầu kỳ, không “múa may chữ nghĩa”, hầu hết tứ thơ trong các bài đều thể hiện giản dị nhưng tinh tế, sâu lắng. Ngay cả bài thơ vốn là lời giáo huấn của người cha với đứa con thơ cũng được thể hiện như lời thầm thì tâm sự: “Nếu con ngủ dậy trễ / Con sẽ không thấy người nông dân dắt đàn trâu ra cánh đồng / Giọt sương như sao mai trên lá / Và trong mùi hương của cỏ / Phập phồng thức dậy một bình minh” (“Nếu con ngủ dậy trễ” - Từ Nguyên Thạch). Có khi, nhà thơ như dẫn người đọc thơ thẩn đi dọc theo con đường làng: “Lang thang tìm lại ấu thơ / Mẹ cha khuất núi mình giờ heo may / Vẫn bầu trời rộng mây bay / Sợi tơ mỏng mảnh mà cay mắt tìm” (“Lang thang tìm về” - Nguyễn Liên Châu) hay thăng hoa cùng những vần thơ ca ngợi cảnh đẹp quê hương, dù chỉ là những hình ảnh của ký ức: “Lỡ đò ta dệt vần thơ / Nhớ quê gói mộng mà mơ chuyến đò / Còn chăng thuyền nhỏ gối bờ / Còn chăng nắng gội nhạt nhòa áo bay” (“Xôn xao nỗi nhớ” - Phương Đài), hoặc “Tháng ba! / Đầu làng hoa gạo đỏ ối bàn chân / Ngô khoai chở về đầy sân / Lúa đỏ đuôi sắp vào mùa gặt / Đêm nằm sinh con, mẹ khẽ hát ru hời” (“Rằm hoa” - Đức Ánh).

Tập “Thơ Thành phố Hồ Chí Minh” không được sắp xếp theo chủ đề - chủ điểm. Mỗi bài thơ được xếp thứ tự theo nhà thơ. Có lẽ vì thế mà người yêu thơ cảm thấy khoáng đạt, bất ngờ và thú vị.

XUÂN VIÊN