Nỗi lo này dâng cao vào sáng 27-10 khi quân đội Mỹ tập kích hạ tầng của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) và các nhóm dân quân thân Tehran ở Syria để trả đũa loạt vụ tấn công vào căn cứ của Washington tại Iraq và Syria.

Xe tăng Israel di chuyển tại khu vực biên giới với Gaza ở miền Nam nước này. Ảnh: Reuters

Thông báo của Lầu Năm Góc cho biết các chiến đấu cơ F-16 của Mỹ đã tiến hành các cuộc không kích vào kho vũ khí của IRGC và các nhóm dân quân ở miền Đông Syria. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin nói rằng các “cuộc không kích tự vệ” này nhằm đáp trả ít nhất 19 vụ tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) và tên lửa của các nhóm vũ trang thân Iran nhằm vào các căn cứ và quân nhân Mỹ ở Iraq và Syria kể từ ngày 17-10. 21 lính Mỹ đã bị thương trong 2 cuộc không kích bằng UAV tại căn cứ al-Asad ở Iraq và al-Tanf ở Syria.

Ông Austin nhấn mạnh hoạt động này tách biệt với cuộc chiến của Israel chống lại phong trào Hồi giáo Hamas. Theo tờ The Guardian, các chính phủ ở phương Tây và Trung Đông đang lo ngại cuộc xung đột lớn hơn trong khu vực sẽ hình thành nếu Israel tiếp tục chiến dịch ném bom xuống Dải Gaza hoặc tiến hành cuộc tấn công trên bộ vào dải đất này nhằm đáp trả vụ đột kích của Hamas hôm 7-10.

Các cuộc không kích nhắm mục tiêu vào IRGC cho thấy quyết tâm của chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden trong việc duy trì sự cân bằng mong manh. Washington muốn tấn công các nhóm ủy nhiệm của Tehran mạnh nhất có thể nhằm ngăn chặn những hành động gây hấn trong tương lai, trong khi cũng nỗ lực tránh gây căng thẳng trong khu vực và kích động một cuộc xung đột rộng hơn.

Đối mặt với sức ép ngày càng tăng về việc đẩy lùi các nhóm vũ trang được Iran hậu thuẫn, Tổng thống Biden hôm 26-10 đã gửi thông điệp cảnh báo tới lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei rằng Mỹ sẽ đáp trả nếu lực lượng nước này tiếp tục bị tấn công.

Trong khi đó, Ngoại trưởng Iran Hossein Amir-Abdollahian cảnh báo rằng nếu Israel không chấm dứt hành động trả đũa nhằm vào các tay súng Hamas ở Dải Gaza, Mỹ cũng sẽ “không thoát khỏi ngọn lửa”. “Chúng tôi cảnh báo mạnh mẽ những hậu quả không thể kiểm soát nếu Nhà Trắng cung cấp vũ khí, tài chính và hỗ trợ hoạt động không giới hạn cho chính quyền Israel, dẫn đến việc mở rộng và làm tăng thêm mức độ nghiêm trọng của các vụ oanh tạc nhằm vào dân thường ở Gaza và Bờ Tây”, Ngoại trưởng Amir-Abdollahian phát biểu tại phiên họp khẩn về xung đột Israel - Hamas tại Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc hôm 26-10.

Sau khi xung đột Israel - Hamas bùng nổ, Mỹ đã điều nhiều tàu chiến, máy bay đến khu vực, bao gồm tàu sân bay, trong khi hơn 2.000 lính thủy đánh bộ được đặt trong tình trạng sẵn sàng triển khai. Lầu Năm Góc cũng vừa thông báo đã điều thêm 900 binh sĩ Mỹ đến Trung Đông để tăng cường phòng không cho lực lượng nước này tại khu vực.

Các quốc gia Arab phản ứng

Trong tuyên bố chung ngày 26-10, Ngoại trưởng Ai Cập, Jordan, Các tiểu Vương quốc Arab thống nhất (UAE), Bahrain, Saudi Arabia, Oman, Qatar, Kuwait và Maroc, đã lên án mọi hành động bạo lực và khủng bố chống lại dân thường cũng như mọi hành vi vi phạm luật pháp quốc tế của tất cả các bên trong xung đột Israel - Hamas, bao gồm cả việc nhắm mục tiêu vào cơ sở hạ tầng và cơ sở dân sự.

Tuyên bố khẳng định động thái này diễn ra trong bối cảnh xung đột đang xảy ra ở cả Israel và vùng lãnh thổ bị chiếm đóng Gaza, khiến nhiều thường dân vô tội thiệt mạng. Các nhà ngoại giao Arab cũng lên án mọi hành động buộc người Palestine phải di dời hàng loạt, mô tả điều này “vi phạm nghiêm trọng luật nhân đạo quốc tế”.

Cùng ngày, thông báo chung phát đi từ Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu tại Brussels, Bỉ, đã bày tỏ quan ngại sâu sắc đối với tình hình nhân đạo đang xấu đi ở Gaza.

Đụng độ trong Dải Gaza

Ngày 27-10, Hãng tin Reuters dẫn lời giới chức Israel nói các chiến đấu cơ nước này đã tấn công 3 thành viên cấp cao của Hamas trong Tiểu đoàn Daraj Tuffah thuộc Lữ đoàn thành phố Gaza. 3 chỉ huy này được cho là đóng vai trò chủ đạo trong vụ đột kích vào Israel hồi đầu tháng.

Cùng ngày, các tay súng người Palestine đã giao tranh với binh sĩ Israel tại ít nhất 2 khu vực ở Gaza. Các xe quân sự Israel đã tràn vào Al-Bureij ở miền Trung Gaza và binh sĩ Israel đụng độ với các tay súng ở gần khu vực biên giới. Ở phía Nam Gaza, Hamas và Israel cũng xảy ra giao tranh tại khu vực biên giới gần thị trấn Rafah.

Những diễn biến trên diễn ra một ngày sau khi Israel tuyên bố họ đang bước sang “các giai đoạn tiếp theo của cuộc chiến”. Hôm 26-10, xe tăng và bộ binh Israel đã thực hiện vụ đột kích có giới hạn bên trong Gaza, được xem như hành động thăm dò chuẩn bị cho chiến dịch đổ bộ lớn hơn. Tuy nhiên, kết quả thăm dò đăng trên báo Maariv hôm qua cho thấy gần 50% người dân Israel muốn trì hoãn cuộc tấn công trên bộ vào Gaza, nơi Hamas đang giam giữ 229 con tin.

HẠNH NGUYÊN (Tổng hợp)