Vùng khóm Cầu Đúc (xã Hỏa Lựu, TP Cần Thơ) được kỳ vọng là sản phẩm du lịch mang nét đặc trưng riêng của miền đất ven sông Cái Lớn. Thế nhưng đến nay chuyện phát triển du lịch ở nơi này đối diện nhiều khó khăn cần các cấp, các ngành chung tay tháo gỡ.

Thu hoạch khóm Cầu Đúc khi vào mùa. Ảnh: BẢO NAM

Vùng khóm Cầu Đúc vẫn rất đẹp và ấn tượng, nhưng...

Nhìn tấm bảng quảng bá, ông Huỳnh Văn Tửng, ở ấp Thạnh Thắng, trầm ngâm: Chắc cũng 4, 5 năm rồi, tấm bảng này được tỉnh (tỉnh Hậu Giang cũ) đem xuống lắp cho, giới thiệu điểm du lịch vùng khóm.

Ông Tửng năm nay đã 83 tuổi, nhà có 20 công khóm, là hộ tiên phong làm du lịch cộng đồng nơi đây. “Mấy năm trước, địa phương có tập huấn về du lịch là tôi đi, vì muốn làm du lịch lắm. Cả nhà còn tính làm homestay đón khách nữa. Nhưng du khách đến không nhiều, chủ yếu tới đi xuồng một vòng rẫy khóm rồi về”. Đầu tháng 10 này, nhà ông Tửng đón đoàn khách hơn 10 người từ TP Hồ Chí Minh xuống, đi bơi một vòng quanh ruộng khóm, ăn khóm tươi, uống ly nước khóm ngào xong rồi về. 

Cách nhà ông Tửng vài cây số là nhà bà Trần Thị Vạn, cũng là hộ dân năng nổ với mô hình du lịch cộng đồng địa phương, được du khách biết đến với món bánh xèo nhân vịt xiêm củ hủ khóm. Bà Vạn kể, cách nay chưa đầy tháng, có xe 30 chỗ liên hệ đưa khách vào nhà bà trải nghiệm rẫy khóm và ăn bánh xèo, nhưng mới vào đầu đường thì xe không đi được. “Lâu rồi, hiếm khi khách du lịch theo đoàn vào đây, nghe khách ghé mừng trong bụng, chuẩn bị đi xắn củ hủ khóm, làm bột đổ bánh xèo, nhưng lỡ hẹn vì xe không thể vào, uổng hết biết”, bà Vạn bộc bạch.

Từ đầu năm đến nay, du khách đến với vùng khóm Cầu Đúc đa số là khách lẻ. Chị Lâm Thị Thu Hà, du khách ở TP Hồ Chí Minh, chia sẻ: “Mình xuống vùng khóm Cầu Đúc 2 lần, nói chung trải nghiệm thấy vui và hào hứng. Tuy nhiên, với một vùng bao la, trù phú như vầy, du khách cần nhiều hơn những trải nghiệm đa dạng khác, với đường vào vùng khóm còn khó quá, nên có lẽ du khách cũng ngại đi”.

Vì sao du lịch vùng khóm Cầu Đúc chưa như kỳ vọng?

Vị ngọt khóm Cầu Đúc được biết hơn trăm năm, cái tên đã làm nên thương hiệu, qua biết bao thăng trầm và người dân xứ này chưa bao giờ bỏ trồng khóm. Cuộc sống sang trang mới, người dân được mở hướng tăng nguồn thu nhờ du lịch.

Khi còn tỉnh Hậu Giang cũ, vùng khóm Cầu Đúc đã có kế hoạch phát triển du lịch cộng đồng. Địa phương mong muốn xây dựng được sản phẩm du lịch đặc trưng, còn người dân hào hứng chuẩn bị bước vào một hành trình mới mẻ, nhiều kỳ vọng.

Gần chục hộ dân khi đó đăng ký điểm tham quan, đón khách. Ban đầu, các hộ dân chỉ bơi xuồng chở khách tham quan, xắn khóm, chụp hình với rẫy khóm bạt ngàn. Dần dà, sản phẩm ẩm thực nhiều hơn, bà con làm bánh khóm, rượu khóm, nước ép khóm, khóm ngào... để bán cho du khách.

Vào năm 2025, nơi này từng ra mắt Mô hình Du lịch cộng đồng vùng khóm Cầu Đúc với kỳ vọng là sản phẩm đột phá, giúp du khách trải nghiệm ẩm thực, cuộc sống, biểu diễn đờn ca tài tử, giao lưu cùng người trồng khóm, kể chuyện khóm Cầu Đúc... Nhưng sau đó, số lượng du khách giảm dần và cũng ít tham gia các hoạt động trải nghiệm.

Bà Trần Tú Hương, ở ấp Thạnh Thắng, một trong những hộ dân đăng ký làm du lịch cộng đồng, bày tỏ: “Người dân nơi đây cũng ham làm du lịch, đón tiếp du khách lắm, nhưng đầu năm đến giờ không có đoàn khách nào trải nghiệm ẩm thực, cũng buồn. Chỉ mong đường giao thông được sửa chữa tốt hơn, có nhiều đoàn khách đến trải nghiệm, giúp kinh tế hộ dân phát triển”.

Bên cạnh chuyện đường giao thông xuống cấp, theo ý kiến chuyên gia, nhà quản lý nhiều năm gắn bó nơi đây, để du lịch cộng đồng vùng khóm Cầu Đúc bứt phá cần phải làm nhiều việc. Bà Nguyễn Thị Lý, nguyên Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Hậu Giang cũ, kỳ vọng các sản phẩm ẩm thực về khóm đa dạng và sáng tạo hơn, mang màu sắc thủ công đặc trưng, có định hình thương hiệu chung không nên mỗi hộ dân mỗi khác. Trong gầy dựng thương hiệu vùng khóm, nên kể câu chuyện về hành trình bén rễ của khóm với đất này và câu chuyện từ chính những hộ dân, những lão nông nơi đây. Bà Lý nhấn mạnh: “Làm du lịch là câu chuyện dài và của cả cộng đồng, nên cần đầu tư bài bản, có chiều sâu”.

Theo lãnh đạo địa phương, đường Phạm Hùng - đường giao thông chính dẫn vào vùng khóm Cầu Đúc đã có chủ trương nâng cấp, sửa chữa, kỳ vọng được thành phố triển khai sớm để giúp giao thương, đi lại và thu hút du khách đến với nơi đây.
Ông Phan Văn Nhớ, Phó Chủ tịch UBND xã Hỏa Lựu, thông tin: Vùng khóm Cầu Đúc có lịch sử hơn trăm năm, trái khóm Cầu Đúc từ sự chăm chút của những người nông dân đã tạo dựng được thương hiệu. Diện tích trồng khóm trên địa bàn hiện có 2.175ha, khóm được xác định là cây trồng trụ cột, tạo thu nhập ổn định cho người dân nơi đây.

“Xã tiếp tục định hướng phát triển du lịch cộng đồng nơi đây theo hướng xanh, bền vững, nâng tầm chất lượng và đa dạng hóa các sản phẩm du lịch, ẩm thực. Bên cạnh đó sẽ tăng cường quảng bá trên các nền tảng, nhất là mạng xã hội. Chúng tôi kỳ vọng với những nỗ lực và cố gắng này, du lịch vùng khóm thêm khởi sắc”, ông Nhớ cho biết.

BẢO NAM