Quốc hội Pakistan ngày 11-4 đã bầu ông Shehbaz Sharif làm thủ tướng mới của quốc gia Nam Á, thay thế cựu Thủ tướng Imran Khan không vượt qua được cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm tại Quốc hội trước đó.

Ông Shehbaz Sharif phát biểu tại Quốc hội Pakistan ngày 11-4. Ảnh: AP

“Một bình minh mới đang bắt đầu. Liên minh này sẽ tái thiết Pakistan”, ông Shehbaz Sharif (71 tuổi), Chủ tịch đảng Liên đoàn Hồi giáo Pakistan (PML-N) và là lãnh đạo của liên minh đối lập từ năm 2018, phát biểu sau khi cựu Thủ tướng Khan bị phế truất vào ngày 10-4. Ông Imran Khan không vượt qua cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm sau khi thiếu sự ủng hộ của các bên trong liên minh do bị chỉ trích liên quan tình hình kinh tế của đất nước và việc ông chưa thực hiện một số cam kết khi tranh cử. Được biết, hơn 100 nghị sĩ Pakistan đã đồng loạt từ chức nhằm bày tỏ sự ủng hộ dành cho ông Khan sau khi tân Thủ tướng Shehbaz nhậm chức.

Ông Shehbaz xuất thân trong một gia đình giàu có, khởi nghiệp từ công việc kinh doanh của gia đình trước khi tham gia hoạt động chính trị. Nếu như anh trai Nawaz Sharif từng 3 lần làm thủ tướng, ông Shehbaz cũng từng có 3 nhiệm kỳ làm thủ hiến Punjab, bang đông dân nhất Pakistan và đóng góp khoảng 50% GDP của cả nước. Sự nghiệp chính trị của ông Shehbaz từng bị gián đoạn và phải sống lưu vong ở Saudi Arabia bởi cuộc đảo chính quân sự, khi quân đội lật đổ anh trai Nawaz khỏi cương vị thủ tướng năm 1999. Tương tự cựu Thủ tướng Nawaz, ông Shehbaz cũng bị cáo buộc nhận hối lộ. Theo tờ Guardian, ông Shehbaz là một trong nhiều nhà lãnh đạo đối lập từng bị bỏ tù dưới thời cựu Thủ tướng Imran Khan. Ông Shehbaz đã phải ngồi tù 8 tháng vì tội rửa tiền trước khi được tại ngoại vào tháng 4-2021. Dù vậy, dòng tộc nhà Sharif bác bỏ điều này, gọi đây là những cáo buộc mang động cơ chính trị. Hamza, con trai của ông Shehbaz, cũng vừa được bầu làm thủ hiến tiếp theo của Punjab.

Không như anh trai Nawaz, ông Shehbaz có mối quan hệ thân mật với quân đội vốn kiểm soát các chính sách quốc phòng và đối ngoại tại quốc gia có vũ khí hạt nhân này (Giới tướng lĩnh Pakistan từng 3 lần trực tiếp can thiệp, lật đổ chính phủ). Khi còn là Thủ hiến Punjab, ông Shehbaz nổi tiếng với phong cách lãnh đạo trực tiếp và “có thể làm được” trong mọi việc. Ông Shehbaz từng phối hợp chặt chẽ với phía Trung Quốc trong các dự án do Bắc Kinh đầu tư. Mặt khác, gần đây ông cho rằng mối quan hệ tốt đẹp với Mỹ là quan trọng với Pakistan, trái với quan điểm của ông Khan vốn cứng rắn với Washington.

Trong khi đó, cựu Thủ tướng Nawaz hiện vẫn sống lưu vong ở Anh kể từ năm 2019 sau khi được tại ngoại để điều trị bệnh. Ông Nawaz bị phế truất và kết án tù vì cáo buộc tham nhũng hồi năm 2017. Vị này giữ chức thủ tướng Pakistan lần đầu vào năm 1990. Đến năm 1993, ông bị tổng thống Pakistan bãi nhiệm. Dù được Tòa án Tối cao phục chức, nhưng sau đó ông phải từ bỏ ghế lãnh đạo do sức ép, đồng thời PML-N cũng thất cử trước đảng đối lập Nhân dân Pakistan của bà Benazir Bhutto, con gái cựu Thủ tướng Zulfiquar Bhutto. Bốn năm sau, ông Nawaz lần thứ hai được bầu làm thủ tướng. Tuy vậy, vào năm 1999, chính quyền của ông bị lật đổ bởi cuộc đảo chính quân sự không đổ máu do Tướng Pervez Musharraf dẫn đầu. Sau cuộc đảo chính, cựu Thủ tướng Nawaz bị truy tố về tội tham nhũng và lãnh án tù chung thân. Bản án này sao đó được hủy với điều kiện ông Nawaz phải chịu “hình phạt” 10 năm lưu vong. Đến năm 2013, ông Nawaz đắc cử thủ tướng lần thứ ba và tại vị được 4 năm.

Theo tờ Washington Post, các gia tộc giàu có và quyền lực lâu nay đã thống trị chính trường Pakistan, nổi bật nhất là các gia tộc Sharif và Bhutto.

HẠNH NGUYÊN (Tổng hợp)