MAI QUYÊN (Theo Business Insider)

Trong bối cảnh Đông Âu tái vũ trang nhằm đối phó với chiến dịch quân sự của Nga tại Ukraine, Ba Lan đang nổi lên như cường quốc quân sự ở khu vực khi Warsaw chi mạnh xây dựng lực lượng lục quân lớn nhất châu Âu.

Quân đội Ba Lan tại sân tập Nowa Deba. Ảnh: Getty Images

Tuy chỉ mới gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) vào năm 1999, nhưng Ba Lan hiện chi cho quốc phòng nhiều hơn một số thành viên cũ khác trong liên minh. Theo thông tin công bố, ngân sách quốc phòng năm 2023 của Ba Lan chiếm 3,9% GDP - gần gấp đôi mục tiêu 2% GDP mà NATO áp cho mỗi quốc gia thành viên. Ngay cả những quốc gia trụ cột của liên minh như Đức và Pháp đến nay vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu trên.

Điều quan trọng không chỉ là tăng ngân sách quốc phòng, mà còn gồm những trang thiết bị quân sự Warsaw đang mua. Theo Bộ trưởng Quốc phòng Ba Lan Mariusz Blaszczak, chính phủ có ý định lập lực lượng lục quân lớn nhất châu Âu. Mục tiêu này gồm kế hoạch tăng gấp đôi quy mô quân đội lên 300.000 nhân viên và bổ sung lượng lớn trang thiết bị.

Theo Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế, Ba Lan hiện kết hợp sử dụng khí tài của phương Tây và vũ khí có từ thời Liên Xô, bao gồm 650 xe tăng, 800 khẩu pháo, 94 máy bay chiến đấu phản lực và 28 máy bay trực thăng tấn công. Để cải tiến lực lựcng, Warsaw đã ký thỏa thuận trị giá 6 tỉ USD để mua 350 xe tăng M1 Abrams của Mỹ. Ba Lan cũng sẽ trở thành quốc gia sử dụng máy bay trực thăng tấn công đa nhiệm tiên tiến AH-64E Apache lớn nhất ngoài Mỹ, sau khi Bộ Ngoại giao Mỹ phê duyệt bán lô 96 chiếc AH-64E Apache trị giá 12 tỉ USD cho quốc gia Đông Âu. Ngoài ra, Ba Lan đang chi 10 tỉ USD để mua 18 bệ phóng Hệ thống pháo phản lực cơ động cao (HIMARS) và có kế hoạch mua thêm tới 500 bệ phóng. Ba Lan cũng đặt lô vũ khí trị giá 14 tỉ USD từ cường quốc công nghiệp quốc phòng mới nổi Hàn Quốc, bao gồm 1.000 xe tăng K2 Black Panther, gần 700 pháo tự hành K9 và 48 máy bay chiến đấu hạng nhẹ FA-50.

Phương thức chiến tranh mới?

Theo các nhà phân tích, một vấn đề đối với các quốc gia thuộc Hiệp ước Warsaw trước đây là mặc dù hầu hết đã gia nhập NATO, nhưng cơ cấu huấn luyện, học thuyết quân sự và chỉ huy quân đội của họ vẫn dựa trên mô hình Liên Xô. Ví dụ như Ukraine, nước này đã điều động lực lượng được huấn luyện theo mô hình của Liên Xô và phương Tây tham gia các chiến dịch đối phó Nga. Điều này đang gây cản trở cho các cuộc phản công của chính họ khi các lữ đoàn tấn công do phương Tây huấn luyện phải vật lộn để nắm rõ các chiến thuật cũ khi cố gắng chọc thủng các tuyến phòng thủ kiên cố của Nga.

Trước thực tế đó, Ba Lan dường như đã nhận thức và bắt đầu xây dựng lại lực lượng vũ trang như một phiên bản nhỏ của quân đội Mỹ dựa trên chiến thuật phối hợp vũ khí, chẳng hạn như giữa xe tăng Abrams và trực thăng Apache. 

Trong nhiều thập kỷ, Ba Lan từng bị các nước láng giềng lớn hơn chiếm đóng và chia cắt. Vì vậy, với những gì đang xảy ra ở Ukraine, các nhà lãnh đạo Ba Lan coi việc xây dựng đội quân đông đảo và trang bị vũ khí tiên tiến là thành trì tốt nhất để ngăn lịch sử lặp lại. Nhưng câu hỏi đặt ra là liệu nền kinh tế trị giá 700 tỉ USD của Ba Lan có thể đáp ứng các kế hoạch tăng chi tiêu quốc phòng hay không.