Các tay súng thân al-Qaeda tại miền Bắc Mali. Ảnh: Telegraph

Hãng tin Reuters dẫn lời các chuyên gia an ninh quốc tế nhận định vụ bắt cóc hàng trăm con tin tại một nhà máy khí đốt thiên nhiên tại khu vực In Amenas thuộc miền Đông Algérie là một thông điệp rõ ràng rằng mạng lưới khủng bố quốc tế al-Qaeda, vốn đang muốn trả thù hành động can thiệp quân sự của Pháp tại Mali, có thể tấn công vào bất cứ nơi nào thuộc khu vực Sa mạc Sahara.

Nhiều chuyên gia tin rằng việc một cường quốc cựu thực dân đang dẫn dắt quân đội các nước Tây Phi yếu kém và thiếu kinh nghiệm trận mạc trong cuộc chiến chống lại các tay súng Hồi giáo ở Mali có thể gây ra các cuộc tấn công tương tự trên khắp các quốc gia nhỏ hơn và dễ bị tổn thương ở khu vực phía Nam của Tây Phi. Các tay súng Hồi giáo vừa thoát khỏi các cuộc tấn công của quân đội Pháp dường như đang phân chia lực lượng thành nhiều nhóm, một số ở lại Mali tiếp tục cuộc chiến kiểu "du kích", số khác chạy qua nhiều nước lân bang có đường biên giới kiểm soát lỏng lẻo, nơi mà chủ nghĩa cực đoan đang tồn tại và sẵn sàng đón nhận họ.

Trong những tháng chiếm đóng miền Bắc Mali, các nguồn tin an ninh Tây Phi nói rằng các chiến binh thánh chiến Hồi giáo ở Mali đã ra sức chiêu mộ các tân binh nước ngoài, bao gồm cả một số lượng đáng kể các tân binh đến từ khu vực các nước châu Phi vùng cận Sahara. Tại Senegal, Bộ trưởng Ngoại giao Mankeur Ndiaye cho biết al-Qaeda đã thiết lập các mạng lưới rộng khắp đất nước này. Tại Mauritania, các nhóm giáo sĩ cảnh báo rằng nước này không nên can thiệp vào Mali. Trước khi các nhóm Hồi giáo chiếm giữ miền Bắc Mali, hoạt động của al-Qaeda cũng đã diễn ra rầm rộ trên khắp Mauritania. "Mauritania sẽ không tham gia vào cuộc xung đột, chúng tôi đã trả giá quá đắt cho hành động một mình chống lại các nhóm khủng bố trong những năm qua" – Phó Tổng thống Mauritania Mohamed Yahya Ould Horma cho biết.

Nigeria, quốc gia có trữ lượng dầu mỏ và nền kinh tế lớn nhất khu vực, là đáng lo ngại nhiều nhất. Do bị dính vào các cuộc chiến với phiến quân Boko Haram ở phía Bắc, chính quyền nước này đã quyết định can thiệp vào Mali bằng cách đóng góp 1.200 binh sĩ với hy vọng sẽ sớm dập tắt các liên kết giữa các chiến binh trong nước với các chiến binh khu vực. Nhưng sự lựa chọn này là một con đường mạo hiểm.

Trong cuộc gặp với Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Leon Panetta sang thăm Luân Đôn hôm 18-1, Thủ tướng Anh David Cameron cũng bày tỏ mối quan ngại rằng mạng lưới al-Qaeda tại vùng Hồi giáo Maghreb đang thiết lập luật Hồi giáo Sharia hà khắc trên khắp Bắc Phi và có thể tấn công vào lợi ích của phương Tây "bất cứ nơi nào có thể". Anh đã cử nhiều nhà ngoại giao và lực lượng tình báo sang Algérie nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng con tin, nhưng cùng với Mỹ và các nước phương Tây khác, quân đội Anh không dám can dự trực tiếp vào cuộc chiến ở Mali.

Liên quan đến cuộc giải cứu con tin đẫm máu tại Algérie từ hôm 17-1, hãng tin Reuters dẫn các nguồn tin ngày 19-1 số con tin bị chết từ 12-30 người và số con tin còn bị bắt giữ hoặc mất tích ở nhà máy khí đốt là hơn 20 người. Trước đó, một nguồn tin từ quân đội Algérie cho biết có 30 con tin, trong đó có khoảng 7 người phương Tây và ít nhất 18 tay súng thiệt mạng trong chiến dịch này.

HOÀNG NAM (Theo Reuters)