Lễ khai mạc cuộc họp thường niên Đại hội đồng LHQ năm 2008. Ảnh: Reuters

Cuộc họp thường niên của Đại hội đồng LHQ khai mạc vào hôm qua 23-9 tại New York (Mỹ). Nhân sự kiện này, tờ Thế giới (Pháp) có bài phản ánh về sự chia rẽ ngày càng sâu sắc giữa phương Tây và các nước mới nổi cũng như giữa phương Tây và “phần còn lại” của thế giới.

Cuộc họp năm nay của Đại hội đồng LHQ diễn ra trong bối cảnh phương Tây đang phải đối mặt với nhiều khó khăn do sự chống đối ngày càng tăng của các nước mới nổi, vốn muốn bảo vệ quan điểm của riêng họ về nhân quyền và chủ quyền quốc gia. Còn tại Myanmar, Zimbabwe và Sudan, chính sách của phương Tây bị chỉ trích kịch liệt và điều này thể hiện sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ của các nước đang phát triển được sự hậu thuẫn của Nga và Trung Quốc, hai thành viên thường trực Hội đồng Bảo an LHQ. Theo các nhà quan sát, sự phân cực giữa phương Tây và “phần còn lại” của thế giới cũng bộc lộ quanh vấn đề Kosovo và mới đây là cuộc khủng hoảng ở khu vực Kavkaz.

Một nhà ngoại giao phương Tây thừa nhận đang có sự trở lại của “thế giới thứ ba” như những năm 1970, đó là sự nổi lên của phong trào không liên kết. Trong khi đó, những thế lực mới như Ấn Độ, Brazil, Nam Phi cũng muốn khẳng định vị thế của mình và bày tỏ sự bất bình trước việc chậm cải tổ Hội đồng Bảo an (họ hy vọng sẽ trở thành thành viên thường trực). Đại sứ Nam Phi tại LHQ Dumisani Kumalo tuyên bố: “Các quốc gia không liên kết đang tự khẳng định vị thế của mình và chúng tôi tin rằng các nước giàu sẽ tôn trọng và nhìn nhận các quốc gia đang phát triển như một đối tác thật sự”.

Một báo cáo mới đây của nhóm phân tích Hội đồng châu Âu về quan hệ đối ngoại cho biết, trong cuộc bỏ phiếu tại Đại hội đồng LHQ năm 2008, Liên minh châu Âu (EU) chỉ nhận được sự ủng hộ với tỷ lệ 55% so với mức trung bình 72% hồi những năm 1990. Trong khi đó, vị thế của Trung Quốc và Nga ngày càng mạnh, nhờ sự ủng hộ của các nước thuộc phong trào không liên kết, tăng từ mức chưa tới 50% lên 74%.

Khái niệm nhân quyền, toàn cầu theo cách nghĩ của phương Tây cũng bị “phần còn lại” của thế giới phê phán. Tổ chức Hội nghị Hồi giáo với 56 quốc gia thành viên tại LHQ đi đầu trong phong trào này. Ngoài vấn đề nhân quyền, cuộc chiến tranh Iraq đang để lại sự ngờ vực trong cộng đồng quốc tế về chủ nghĩa can thiệp và xâm phạm chủ quyền nhà nước dưới chiêu bài dân chủ. Việc Mỹ và châu Âu công nhận Kosovo độc lập càng khiến nhiều nước nghi kỵ phương Tây. Họ cho rằng phương Tây chơi trò hai mặt, công nhận Kosovo độc lập nhưng lại kiềm hãm sự ra đời của nhà nước Palestine. Và theo Đại sứ Nam Phi tại LHQ Kumalo, hành động của phương Tây là nguyên nhân chính dẫn tới việc Nga ủng hộ Nam Ossetia và Abkhazia tách khỏi Gruzia.

PHÚC NGUYÊN