Hôm 18-10, một ủy ban chuyên gia của Chính phủ Nhật Bản đã đề xuất thay thế chương trình thực tập sinh gây tranh cãi hiện tại bằng một hệ thống mới linh hoạt hơn và tăng cường sự giám sát nhằm ngăn chặn việc vi phạm nhân quyền.

Theo dự thảo đề xuất, mục tiêu của hệ thống mới sẽ chuyển từ “chuyển giao kỹ năng cho các quốc gia đang phát triển” sang “duy trì và phát triển nguồn lao động” và các thực tập sinh nước ngoài sẽ được chấp nhận như là người lao động. Hơn nữa, để tôn trọng quyền của người lao động, các thực tập sinh có thể thay đổi công việc sau 1 năm, miễn là họ đạt được kỹ năng nghề nghiệp nhất định và trình độ tiếng Nhật cơ bản và chuyển sang vị trí trong cùng lĩnh vực.

Ðược biết, chương trình thực tập sinh kỹ thuật hiện tại yêu cầu người lao động nước ngoài phải làm việc tại một nơi trong 3 năm. Quy định này bị chỉ trích dữ dội về nhân quyền vì buộc người lao động phải duy trì công việc cho dù điều kiện ở nơi làm việc khắc nghiệt cỡ nào. Chương trình hiện tại cũng thiếu sự hỗ trợ từ các tổ chức giám sát, dẫn tới nhiều trường hợp thực tập sinh bỏ trốn vì không chịu nổi điều kiện làm việc.

Cũng theo hệ thống mới, thực tập sinh nước ngoài sẽ phải làm việc trong 3 năm để củng cố kỹ năng và đủ điều kiện tham gia chương trình công nhân lành nghề của Nhật, được xem là tiêu chuẩn để làm việc lâu dài và định cư tại nước này.

Ngoài ra, hội đồng còn đề xuất các tổ chức giám sát - vốn đóng vai trò môi giới và giám sát các công ty tiếp nhận thực tập sinh - sẽ bị hạn chế nắm giữ những vị trí điều hành tại các công ty liên quan, nhằm ngăn chặn tình trạng họ bao che các hành vi lạm dụng đối với thực tập sinh, như quấy rối và
quỵt lương.

Theo Nhật báo Mainichi, hệ thống thực tập sinh kỹ thuật nước ngoài được triển khai vào năm 1993, nhằm cho phép người lao động từ các nước đang phát triển tiếp thu những kỹ năng làm việc tại Nhật Bản và mang về phục vụ nước nhà. Ðến năm 2019, một chương trình “công nhân lành nghề” được thành lập nhằm gia tăng số lượng lao động nước ngoài đến Nhật. Tính đến cuối tháng 6-2023, Nhật Bản tiếp nhận khoảng 170.000 thực tập sinh nước ngoài sang làm việc.

NGUYỆT CÁT (Theo Japan Today)