Sau hai ngày thảo luận được cho là "quan trọng và có nhiều tiến triển" tại Genève (Thụy Sĩ), Iran và phương Tây đã nhất trí sẽ mở vòng đàm phán mới vào đầu tháng tới, tiếp tục bàn về vấn đề hạt nhân của Tehran.

Theo trưởng đoàn đàm phán Iran, Thứ trưởng Ngoại giao Abbas Araqchi (ảnh), đề xuất của Iran bao gồm 3 bước nhằm giải quyết tranh cãi về chương trình hạt nhân của nước này trong vòng một năm, với bước đầu tiên có thể đạt được trong một, hai tháng tới hoặc thậm chí ít hơn. Các cuộc thanh sát đột xuất tại các cơ sở hạt nhân của Iran là một phần trong bước đi cuối cùng. Tuy nhiên, ông Araqchi khẳng định đề xuất mới liên quan đến những bước đi thích hợp "từ cả hai phía".

Kết thúc vòng đàm phán hôm 16-10, nhóm P5+1 (gồm Mỹ, Anh, Pháp, Trung Quốc và Nga cùng Đức) đều đánh giá sự nghiêm túc và chân thành của Tehran khi tìm kiếm sự nới lỏng cấm vận từ phương Tây. Giới chức ngoại giao Mỹ nhận xét vòng đàm phán diễn ra căng thẳng, nhưng rất cụ thể và thẳng thắn. Phía Iran tham gia với thái độ nghiêm túc chưa từng có từ trước tới nay và đã tỏ ý sẵn sàng thu nhỏ quy mô các hoạt động hạt nhân nhạy cảm. Về phần mình, Ngoại trưởng Iran Mohammed Javad Zarif hy vọng các cuộc gặp trên sẽ là "sự khởi đầu cho một giai đoạn mới" trong quan hệ giữa Tehran và cộng đồng quốc tế.

Tuy nhiên, những bất đồng giữa Iran và nhóm P5+1 về vấn đề hạt nhân vẫn còn đó. Sau các cuộc gặp, Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Ryabkov cho rằng "giữa các bên vẫn cách xa hàng cây số". Theo đó, vấn đề "chua nhất" trong vòng đàm phán sắp tới được cho sẽ là tốc độ nới lỏng cấm vận kinh tế mà phương Tây đã áp đặt lên Iran sau khi quốc gia Hồi giáo này từ chối ngưng làm giàu uranium ở mức 20%, cấp độ gần đủ để sản xuất vũ khí. Tehran muốn phải dỡ bỏ cấm vận trước trong khi Washington chủ trương duy trì chúng cho đến khi những yêu cầu quan trọng được đáp ứng. Và cho đến nay Iran vẫn luôn khẳng định rằng phương Tây phải công nhận quyền làm giàu uranium của nước này như là một phần trong bất kỳ thỏa thuận nào, đồng thời không chấp nhận chuyển lượng uranium đã làm giàu ra nước ngoài.

THANH BÌNH (Theo AP, AFP, NYTimes)