Các địa phương đang thực hiện nhiều giải pháp để nâng cao chất lượng giáo dục phổ cập. Trong ảnh: Một lớp học bổ túc văn hóa ở huyện Vĩnh Thạnh năm học 2007-2008.

Năm 2005, ngay sau khi hoàn thành phổ cập giáo dục THCS, TP Cần Thơ đã triển khai đề án phổ cập giáo dục (PCGD) bậc trung học. 3 năm qua, công tác PCGD bậc trung học được quan tâm triển khai đến các xã, phường, thị trấn, tác động và nâng cao nhận thức của người dân đối với việc học. Tuy nhiên, đến nay, kết quả mà TP Cần Thơ đạt được còn rất thấp so với những tiêu chí qui định để được công nhận hoàn thành PCGD trung học.

• Nhiều nỗ lực...

Theo tiến độ của đề án phổ cập giáo dục (PCGD) bậc trung học, năm 2008, quận Ô Môn và Ninh Kiều sẽ hoàn thành PCGD bậc trung học; những năm tiếp theo đó là các quận, huyện còn lại. Đến năm 2010, TP Cần Thơ sẽ đạt chuẩn về PCGD bậc trung học. Ông Nguyễn Hùng Dũng, Phó Trưởng Phòng Giáo dục và Đào tạo quận Ô Môn, cho biết: “Ngành giáo dục quận Ô Môn đã tổ chức triển khai đề án PCGD trung học của quận đến các phường và cùng địa phương tổ chức tuyên truyền đến người dân, tiến hành rà soát đối tượng... Đến nay, đề án PCGD trung học đã được quán triệt trong đội ngũ cán bộ cơ sở, giáo viên, nhân dân...”.

Để làm nền tảng cho PCGD trung học, thời gian qua, quận Ô Môn cố gắng duy trì đạt chuẩn phổ cập giáo dục THCS với tỷ lệ trên 86% đối tượng trong độ tuổi tốt nghiệp THCS. Ngành giáo dục quận cũng đẩy mạnh phân luồng học sinh sau tốt nghiệp THCS. Trên 76% học sinh tốt nghiệp THCS vào học THPT, bổ túc trung học, trung học chuyên nghiệp, nghề. Công tác xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia được quan tâm. Hiện nay, Ô Môn có 4/17 trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia; 2 trường tiểu học và 1 trường THCS đang được tập trung đầu tư để đạt chuẩn quốc gia trong năm 2008.

Phân luồng học sinh sau tốt nghiệp THCS là vấn đề quan trọng trong PCGD bậc trung học. Huyện Cờ Đỏ có địa bàn rộng, học sinh đông nhưng số lượng trường THPT ít. Toàn huyện chỉ có 3 trường THPT đặt tại xã Thới Hưng, thị trấn Cờ Đỏ và thị trấn Thới Lai. Trong đó, Trường THPT Kỹ thuật Trần Ngọc Hoằng, ở xã Thới Hưng, hầu như chỉ nhận học sinh trong xã. Hàng năm, số lượng học sinh đăng ký thi vào lớp 10 Trường THPT Thới Lai và Trường THPT Hà Huy Giáp rất cao. Do đó, huyện Cờ Đỏ quan tâm tạo thêm nhiều luồng cho học sinh tốt nghiệp THCS chọn lựa, như: học bổ túc, học nghề...

Để thu hút học sinh, Trung tâm Dạy nghề huyện Cờ Đỏ phối hợp với Trung tâm Giáo dục thường xuyên huyện dạy bổ túc trung học cho học viên. Nhờ vậy, sau khi hoàn tất chương trình nghề, học viên cũng đã hoàn thành chương trình phổ thông và đủ điều kiện để dự thi tốt nghiệp bổ túc trung học. Ông Hồ Thanh Hải, Phó Giám đốc Trung tâm Dạy nghề huyện Cờ Đỏ, cho biết: “Hơn 80% học viên của trung tâm vừa học nghề vừa học bổ túc. Trung tâm còn phối hợp để dạy bổ túc cho học viên ở các lớp nghề mở tại các cụm xã. Chúng tôi vừa mở 3 lớp nghề tại xã Trường Xuân và thị trấn Cờ Đỏ. Đầu năm học 2008-2009, học viên của những lớp này sẽ được học bổ túc trung học”.

Có thể nói, sau 3 năm thực hiện đề án PCGD bậc trung học, số lượng trường đạt chuẩn quốc gia của thành phố nhiều hơn, trình độ giáo viên các cấp được nâng chuẩn, vượt chuẩn. Tại các quận huyện, mạng lưới trường lớp đang từng bước được qui hoạch lại, đầu tư hiện đại hơn... Thế nhưng, thực tế công tác PCGD bậc trung học tại các địa phương còn rất nhiều khó khăn...

• Chạy nước rút...

Theo tiến độ của đề án PCGD bậc trung học TP Cần Thơ, năm 2008, quận Ô Môn là một trong những đơn vị hoàn thành PCGD trung học đầu tiên. Thế nhưng, đến nay, quận Ô Môn chỉ mới có 48,65% đối tượng trong độ tuổi từ 18-21 có bằng tốt nghiệp THPT, bổ túc trung học, trung cấp chuyên nghiệp; trong khi để đạt chuẩn, tỷ lệ này phải là 75%. Tương tự như vậy, theo qui định đạt chuẩn PCGD bậc trung học, phải có 10% đối tượng từ 18 đến 21 tuổi có bằng đào tạo nghề 3 năm, nhưng hiện nay quận Ô Môn chỉ mới đạt 2,36%. Mặc dù quận Ô Môn có sẵn Trung tâm Kỹ thuật tổng hợp hướng nghiệp, Trung tâm Giáo dục Thường xuyên... nhưng kết quả PCGD bậc trung học đạt được còn thấp hơn rất nhiều so với tiêu chí. Ở các quận, huyện khác, tỷ lệ trên còn đáng lo hơn. Đến nay, quận Cái Răng chỉ có 43,4% đối tượng 18-21 tuổi tốt nghiệp THPT, bổ túc trung học, trung cấp chuyên nghiệp; còn huyện Cờ Đỏ thì mới đạt trên 40%. Đáng lưu ý, ở ngay quận Cái Răng, tỷ lệ đối tượng từ 18-21 tuổi có bằng đào tạo nghề 3 năm chỉ mới có 0,7%.

Một trong những tiêu chí quan trọng nữa để được công nhận hoàn thành PCGD bậc trung học là tỷ lệ trường đạt chuẩn quốc gia. Hiện nay, toàn thành phố chỉ mới có 27 trường đạt chuẩn quốc gia, chiếm chưa đến 10% tổng số trường học trên địa bàn. Trong khi đó, để được công nhận đạt chuẩn PCGD bậc trung học thì mỗi quận, huyện phải có 50% trường tiểu học, 40% trường THCS, ít nhất 1 trường THPT... đạt chuẩn quốc gia.

Quận Ô Môn, địa phương có tỷ lệ trường đạt chuẩn quốc gia cao nhất thành phố, cũng chỉ mới có 4/25 trường phổ thông đạt chuẩn quốc gia và cả 4 trường đạt chuẩn đều là trường tiểu học. Mặc dù là quận trung tâm thành phố nhưng Ninh Kiều chỉ có 2 trường tiểu học và 1 trường THPT đạt chuẩn quốc gia; trong khi đó, con số trường lớp xuống cấp, nhỏ hẹp cần được sửa chữa, xây mới lên đến 50% số trường lớp hiện có. Quận Cái Răng chẳng những chưa có trường THCS đạt chuẩn quốc gia mà còn đến 3 phường chưa có trường THCS. Huyện Vĩnh Thạnh thì chưa có trường phổ thông nào đạt chuẩn quốc gia.

Với tiến độ thực hiện đề án PCGD trung học như hiện nay, khả năng đạt chuẩn PCGD trung học theo đúng tiến độ đề ra là rất mong manh. Một trong những cản ngại của PCGD trung học là mạng lưới trường lớp quy hoạch không đồng bộ, đường giao thông không thuận tiện cho việc vận động học viên ra lớp... Có nơi học sinh phải đi hàng chục cây số mới đến được trường học, như các học sinh ở xã Đông Bình, xã Trường Xuân A... của huyện Cờ Đỏ. Các địa phương cũng thiếu cơ sở đào tạo nghề cho đối tượng trong độ tuổi 18-21...

* * *

Theo tiến độ của đề án PCGD bậc trung học, chỉ còn 2 năm nữa Cần Thơ phải đạt chuẩn PCGD bậc trung học. Thời gian đã gần kề, nếu những khó khăn trên không được giải quyết rốt ráo, TP Cần Thơ khó hoàn thành PCGD bậc trung học như mục tiêu đã đề ra.

Bài, ảnh: HÀ THANH