Jaime Gonzalez Duran bị bắt hôm 7-11. Ảnh: AP

Trong chiến dịch tấn công tội phạm ma túy tại thành phố Reynosa (tiếp giáp với bang Texas của Mỹ) hôm 7-11, quân đội Mexico đã tóm được Jaime Gonzalez Duran, một trong những tên cầm đầu nhóm “Zetas”, cánh vũ trang của Hội Vùng Vịnh khét tiếng ác ôn ở nước này. Điều đáng nói là Duran từng là thành viên của cảnh sát tư pháp liên bang.

Cùng ngày, cũng tại Reynosa, quân đội phát hiện một kho vũ khí khổng lồ gồm 428 khẩu súng (trong đó có 288 khẩu loại lớn), 287 quả lựu đạn, nửa triệu viên đạn và 1.000 hộp tiếp đạn. Đáng chú ý là có loại súng trung liên P90 Herstal, súng trường Barrett có khả năng bắn hạ máy bay lên thẳng hoặc xuyên thủng bê-tông. Các nhà điều tra cho biết kho vũ khí này là của Hội Vùng Vịnh.

Tuy nhiên, hai chiến công trên của quân đội Mexico nhanh chóng bị “lu mờ” bởi 8 vụ ám sát do các băng nhóm ma túy gây ra trong cùng một ngày tại bang Bass-California hai ngày sau đó. Những diễn biến như vậy khiến phần lớn dân chúng Mexico tin rằng vụ tai nạn máy bay xảy ra ngày 4-11 làm thiệt mạng Bộ trưởng Nội vụ Juan Camilo Mourino và cựu công tố viên cao cấp đặc trách chống ma túy Jose Luis Santiago Vasconcelos không phải do trục trặc kỹ thuật, mà có thể nằm trong một âm mưu nào đó. Cả hai nhân vật này được Tổng thống Felipe Calderon rất tin cậy trong cuộc chiến chống tội phạm. Hơn nữa, tại Mexico, Bộ trưởng Nội vụ được xem là người có quyền lực rất lớn, chỉ sau Tổng thống.

Trước đó, vào trung tuần tháng 10, bọn tội phạm đã lộng hành khi tổ chức tấn công vào Tổng lãnh sự quán Mỹ tại thành phố Monterrey. Ngoại trưởng Mỹ Condoleezza Rice sau đó sang thăm Mexico và thừa nhận rằng quốc gia Trung Mỹ này đang đối mặt với “những khó khăn chưa từng có” trong cuộc chiến chống các băng nhóm tội phạm có tổ chức. Vì thế, bà Rice hứa sẽ thúc giục Quốc hội Mỹ thông qua gói hỗ trợ chống ma túy trị giá 400 triệu USD cho Mexico mà Tổng thống George Bush đã cam kết hồi tháng 6 năm nay. Số tiền này sẽ được tài trợ dưới dạng các trang thiết bị như máy bay lên thẳng, máy bay giám sát, máy nhận dạng phục vụ cho 36.000 binh sĩ được triển khai trên khắp các mặt trận chống ma túy ở Mexico. Tuy nhiên, theo các nhà phân tích, Mexico không còn nhiều hy vọng vào lời hứa trên, bởi đảng Cộng hòa đã thất bại trong cuộc bầu cử Tổng thống và Quốc hội Mỹ. Chính quyền mới ở Washington có lẽ phải lo tập trung giải quyết những vấn đề khác nóng bỏng hơn.

Cuộc chiến chống ma túy do Tổng thống Calderon phát động đến nay đã kéo dài được hai năm và số người thiệt mạng có liên quan đến bạo lực ma túy trong thời gian đó lên tới hơn 4.000. Tuy chưa thể đánh giá cuộc chiến chống ma túy trong nửa nhiệm kỳ qua của ông Calderon là thành công hay thất bại, nhưng các nhà quan sát cho rằng cuộc chiến này dường như ngày càng trở nên phức tạp.

KIẾN HÒA (Theo Le Monde, AFP, AP)