Hôm 19-10, Bộ trưởng Quốc phòng Israel Yoav Gallant nói với các binh sĩ rằng họ sẽ sớm nhìn thấy Dải Gaza “từ bên trong”, báo hiệu chiến dịch tấn công trên bộ nhằm xóa sổ phong trào Hồi giáo Hamas sắp diễn ra. Tuy nhiên, nhiệm vụ này nói dễ hơn làm bởi có rất nhiều thách thức đang chờ đón binh sĩ Israel ở Gaza, đặc biệt là hệ thống đường hầm dưới lòng đất.

Các tay súng bảo vệ đường hầm ở Dải Gaza. Ảnh: Getty Images
Sau vụ tấn công bất ngờ của Hamas vào Israel hồi đầu tháng này, Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) tuyên bố đã bắn phá các mục tiêu của nhóm vũ trang này ở Gaza, trong đó có “nhiều đường hầm”. Hôm 19-10, Bộ trưởng Kinh tế và Công nghiệp Israel Nir Barkat nhấn mạnh hệ thống đường hầm của Hamas sẽ trở thành “nghĩa địa lớn nhất thế giới”, đồng thời cho rằng Tel Aviv sẽ dốc hết sức để cứu sống các con tin nhưng “ưu tiên đầu tiên và cuối cùng” là xóa sổ phong trào này.
“Mê cung ngầm”
Hamas trước đây tuyên bố đã xây dựng hệ thống đường hầm dưới lòng đất dài 500km bên dưới Dải Gaza. Mạng lưới này rộng và nổi tiếng đến mức nhiều người, bao gồm cả IDF, mô tả là “hệ thống tàu điện ngầm”.
Phần lớn các đường hầm được gia cố bằng bê tông và một số đường hầm khá sâu so với mặt đất. Vào năm 2020, Israel từng phát hiện một đường hầm sâu tới 70m. Những đường hầm này có thể hoạt động như các trung tâm chỉ huy, với một số đoạn của mạng lưới được trang bị hệ thống điện và liên lạc. Nhiều lối đi đủ rộng để dễ dàng vận chuyển lượng lớn thiết bị, đạn dược và binh sĩ, không chỉ xung quanh Gaza mà còn đưa vào Israel. Lối vào đường hầm thường ẩn bên dưới các trường học, bệnh viện, tòa nhà dân sự và thảm thực vật, khiến quân đội và bộ máy thu thập thông tin tình báo của Israel rất khó phát hiện.
Ở góc độ phòng thủ, Hamas có thể sử dụng đường hầm để bảo vệ tất cả các tài sản thiết yếu của họ, chẳng hạn như con người, vũ khí, thiết bị liên lạc, đạn dược và quân nhu. Đường hầm cũng được dùng để di chuyển 200 con tin mà nhóm này đã bắt cóc trong cuộc tấn công Israel hồi đầu tháng.
Về khía cạnh tấn công, hệ thống đường hầm trao cho Hamas khả năng thực hiện các cuộc tấn công bất ngờ nhằm vào IDF, ở khoảng cách gần và xa nhờ mạng lưới này kết nối với các điểm phóng rocket. Các đường hầm cũng sẽ là một phần quan trọng trong “chiến lược chiến tranh du kích” của Hamas. “Các chiến binh Hamas sẽ lập các đội thợ săn - sát thủ nhỏ, đi lại dưới lòng đất, bất ngờ nhảy lên tấn công rồi nhanh chóng rút xuống đường hầm”, John Spencer, chuyên gia tại Viện Chiến tranh Hiện đại thuộc Học viện Lục quân West Point (Mỹ), nhận định. Ngoài ra, Hamas cũng có thể sử dụng “mê cung ngầm” để đặt bom dưới các con đường và tòa nhà quan trọng mà các binh sĩ IDF có thể bị thu hút.
Khó tận dụng triệt để lợi thế kỹ thuật
Về phần mình, ngoài việc huấn luyện trước cho các binh sĩ Israel về chiến tranh địa đạo, IDF cũng có các đơn vị chuyên tìm và phá hủy các đường hầm, bao gồm Yahalom, một trong những đơn vị công binh lớn nhất thế giới. IDF còn có những vũ khí cho cuộc chiến dưới đường hầm, như kính nhìn ban đêm, máy bay không người lái, robot, thiết bị khoan… Tuy nhiên, những lợi thế kỹ thuật này có thể bị giảm xuống mức độ nào đó khi Israel đưa quân vào Gaza. Thách thức lớn nhất cho IDF vẫn là hệ thống đường hầm của Hamas quá rộng.
Đó là chưa kể phía Hamas, với “lợi thế sân nhà” là môi trường đô thị dày đặc, nhiều khả năng cũng đã chuẩn bị để đối phó với cuộc tấn công quy mô lớn của Isarel.
Tổng Thư ký Liên Hiệp Quốc (LHQ) Antonio Guterres và lãnh đạo một số quốc gia đã xác nhận sẽ tham dự Hội nghị thượng đỉnh Hòa bình quốc tế do Ai Cập đăng cai tổ chức vào ngày 21-10. Theo phóng viên TTXVN tại Cairo, phát biểu trên kênh truyền hình Sky News Arabia, Ngoại trưởng Ai Cập Sameh Shoukry cho biết Hội nghị thượng đỉnh Hòa bình quốc tế được tổ chức nhằm thảo luận các biện pháp giảm leo thang căng thẳng ở Dải Gaza, giúp đạt được một thỏa thuận ngừng bắn và tiến tới giải quyết cuộc xung đột kéo dài hàng thập kỷ thông qua giải pháp hai nhà nước.
HẠNH NGUYÊN (Theo ABC News, Business Insider)