Người dân Palestine ném đá vào binh sĩ Ai Cập ở khu vực biên giới Gaza hôm 6-1. Ảnh: Reuters

Ngày 10-1, sau khi Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cảnh báo quân đội nước này sẽ đáp trả các vụ bắn rốc-két và đạn cối từ Dải Gaza, khu vực do phong trào Hồi giáo Hamas kiểm soát, máy bay chiến đấu của Israel đã tiến hành vụ không kích làm 3 người thiệt mạng. Quân đội Israel cho biết 3 người thiệt mạng là những phần tử Jihad “đang chuẩn bị bắn rốc-két vào Israel”. Theo ông Netanyahu, hơn 20 quả rốc-két và đạn cối từ Gaza đã được bắn vào lãnh thổ Israel trong tuần qua. Mục tiêu của Israel là nhằm vào các địa điểm sản xuất rốc-két và các đường hầm dọc biên giới Ai Cập giáp Gaza.

Cũng trong ngày 10-1, Thủ tướng Netanyahu đã phê chuẩn kế hoạch xây dựng một bức tường dài 266 km dọc theo hai phần biên giới Israel giáp với Ai Cập và sát Dải Gaza. Israel sẽ lắp đặt thiết bị theo dõi tân tiến vào bức tường này để ngăn chặn các phần tử nổi dậy và người nhập cư bất hợp pháp xâm nhập biên giới. Theo ông Netanyahu, dự án trị giá 270 triệu USD dự kiến hoàn thành trong 2 năm này là để “phòng vệ”. Cũng với cái cớ này, Israel cũng đang xây dựng hàng rào bên trong và xung quanh khu chiếm đóng Bờ Tây của Palestine. Năm 2004, Tòa Công lý Quốc tế ở La Haye (Hà Lan) đã ra phán quyết, khẳng định hàng rào này là bất hợp pháp và yêu cầu Israel tháo dỡ. Tuy nhiên, Israel vẫn tiếp tục công trình và đến nay hơn 300 km trong tổng chiều dài 670 km rào đã được xây xong.

Tel Aviv cũng phớt lờ những lời đe dọa từ Washington. Đáp lại phát biểu của Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton kêu gọi Israel và Palestine nối lại đàm phán hòa bình “vô điều kiện”, Thủ tướng Netanyahu tuyên bố rằng Tel Aviv chỉ tạm thời ngưng xây dựng các khu định cư Do Thái ở Bờ Tây, và sẽ khởi động lại trong vòng 8 tháng nữa. Động thái này của các nhà lãnh đạo Israel đã vấp phải phản ứng dữ dội từ phía Palestine. Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas nhấn mạnh điều kiện tiên quyết để nối lại đàm phán là Israel phải ngưng xây dựng hoàn toàn các khu định cư.

Đặc phái viên Mỹ về Trung Đông George Mitchell, ngày 10-1, dọa Mỹ có thể rút lại việc bảo lãnh vốn vay cho Israel nếu Tel Aviv không có sự nhượng bộ hiệu quả với Palestine. Quyền bảo lãnh của Mỹ cho phép Israel tăng quỹ tài chính lãi suất thấp và cải thiện tỷ suất tín dụng của nhà nước Do Thái. Năm 1991, để gây sức ép với Israel, cựu Tổng thống George H. Bush đã từng cắt giảm bảo lãnh vốn vay 10 tỉ USD cho Israel. Tuy nhiên, Bộ trưởng Tài chính Israel Yuval Steinitz thách thức Washington khi tuyên bố nước này không cần sử dụng quyền bảo lãnh nữa.

Trong khi đó, bên cạnh việc Israel ra sức phong tỏa Gaza, Ai Cập cũng đang xây dựng một hàng rào bằng thép siêu cứng dài 11 km dọc biên giới giáp khu vực này để ngăn chặn cái mà các nhà lãnh đạo Ai Cập nói là “nạn buôn lậu vũ khí thông qua các đường hầm”. Các hoạt động kinh tế hợp pháp ở Gaza hầu như đã bị đình trệ, cuộc sống của người dân Palestine ở Gaza hiện đối mặt nguy cơ thiếu đói, khi có tới 80% dân Gaza phụ thuộc vào viện trợ nước ngoài.

N. MINH (Theo NYT, BBC, AFP)