Từ chăn nuôi dê truyền thống nhiều rủi ro, vợ chồng chị Đặng Thị Ngọc Đào ở xã Tân Hòa, TP Cần Thơ đã tìm hướng đi mới với mô hình nuôi dê lấy sữa kết hợp chế biến sâu và du lịch. Bằng tư duy đổi mới, gia đình chị từng bước xây dựng thương hiệu sữa dê Ngọc Đào, tạo giá trị kinh tế ổn định và lan tỏa cách làm nông nghiệp bền vững.
Mạnh dạn đổi mới
Sở hữu đàn dê 350 con được nuôi trong chuồng trại theo tiêu chuẩn VietGAP. Các sản phẩm chế biến sâu từ sữa dê mang thương hiệu Ngọc Đào đang dần khẳng định chỗ đứng trong lòng khách hàng. Nhưng ít ai biết rằng, để có được thành quả ấy, vợ chồng chị Đặng Thị Ngọc Đào đã trải qua không ít lần thất bại và trăn trở trong hành trình khởi nghiệp. Khởi đầu như bao hộ nông dân khác, gia đình chị Đào từng nuôi dê theo phương thức truyền thống. Tuy nhiên, hiệu quả kinh tế không như mong đợi. Không bỏ cuộc, chị Đào bắt đầu tìm hướng đi mới và quyết định chuyển sang nuôi dê lấy sữa, một lựa chọn còn khá xa lạ với nhiều nông dân địa phương thời điểm hơn chục năm trước.

Cơ sở chăn nuôi và chế biến sữa dê Ngọc Đào hiện có 6 sản phẩm đạt chuẩn OCOP 4 sao.
Năm 2012, gia đình chị Đào thử nghiệm mô hình nuôi dê lấy sữa, ban đầu chỉ với mong muốn có nguồn sữa sạch, tốt cho sức khỏe để sử dụng. Khi nhận thấy chất lượng sữa dê thơm, béo, giàu dinh dưỡng và được người tiêu dùng đón nhận, chị mạnh dạn mở rộng quy mô, từng bước hình thành hướng sản xuất hàng hóa.
Chị Đào chia sẻ: “Lúc trước, 1-2 năm đầu nuôi dê lấy sữa rất vất vả. Nhiều người chưa biết đến sữa dê nên phải đi chào hàng nhiều nơi, nhưng cũng gặp không ít khó khăn. Tôi từng muốn nghỉ nhưng chồng kiên trì, động viên nên tôi cố gắng. Rồi từ đó người ta dùng, thấy hiệu quả. Bây giờ thì mọi thứ đã ổn định, sản phẩm chế biến từ sữa dê của cơ sở đã được nhiều người dân trong và ngoài TP Cần Thơ biết đến”.
Theo chị Đào, nuôi dê lấy sữa không thể làm theo cách “thuận tay” như nuôi dê thịt, vì chất lượng sữa phụ thuộc vào khẩu phần ăn và quy trình chăm sóc. Thay vì chỉ cho ăn cỏ đơn thuần, dê lấy sữa được nuôi theo chế độ dinh dưỡng đa dạng, phối trộn nhiều loại thức ăn từ phụ phẩm nông nghiệp như bắp ủ chua, cám gạo, vỏ đậu, rơm xay nhuyễn… Cách làm này vừa tận dụng hiệu quả nguồn nguyên liệu sẵn có, vừa đảm bảo sữa dê đạt độ béo, thơm, sánh tự nhiên. Từ 16 con dê ban đầu, sau hơn 13 năm bền bỉ, đàn dê của gia đình chị Đào đã phát triển lên khoảng 350 con lớn nhỏ, kinh tế gia đình dần ổn định.
Thực hiện mô hình nông nghiệp tuần hoàn
Không dừng lại ở việc bán sữa thô, chị Đào sớm nhận ra rằng muốn đi đường dài thì phải chế biến sâu và xây dựng thương hiệu. Chị mạnh dạn tìm hiểu công nghệ sấy thăng hoa để cho ra đời các sản phẩm từ sữa dê mang tính khác biệt. Đến nay, Cơ sở chăn nuôi và chế biến sữa dê Ngọc Đào có 6 sản phẩm đạt chuẩn OCOP 4 sao như sữa dê thanh trùng, sữa chua dê sấy khô, yaourt sữa dê, sữa chua dê và mít sấy thăng hoa, sữa chua dê và sầu riêng sấy thăng hoa, sữa chua dê và xoài cát sấy thăng hoa.
Điều đáng trân trọng ở mô hình của gia đình chị Đào không chỉ nằm ở hiệu quả kinh tế mà còn ở tư duy phát triển bền vững. Trang trại được xây dựng theo quy trình VietGAP, áp dụng mô hình nông nghiệp tuần hoàn. Phân dê được tận dụng ủ làm phân bón cho đồng cỏ. Nguồn cỏ này phục vụ trực tiếp cho chăn nuôi, hình thành quy trình sản xuất khép kín, vừa giảm chi phí, hạn chế ô nhiễm môi trường, vừa bảo đảm an toàn thực phẩm cho người tiêu dùng.
Trên nền tảng đó, vợ chồng chị Đào tiếp tục mở rộng mô hình sang du lịch trải nghiệm nông nghiệp. Thông qua du lịch, thương hiệu sữa dê Ngọc Đào được lan tỏa tự nhiên, tạo niềm tin nơi người tiêu dùng. Quan trọng hơn, đây còn là không gian chia sẻ kinh nghiệm, truyền cảm hứng cho nhiều nông dân, đặc biệt là phụ nữ nông thôn, mạnh dạn khởi nghiệp từ chính lợi thế sẵn có của quê hương.
Anh Nguyễn Văn Đua (chồng chị Đào) chia sẻ: “Kết hợp du lịch với chăn nuôi dê lấy sữa vì mình muốn đẩy mạnh quảng bá thương hiệu. Khách du lịch đến trải nghiệm, họ cảm nhận được sản phẩm của mình rồi họ có tiếng nói chân thực hơn so với quảng cáo. Thông qua hoạt động du lịch sẽ tạo điều kiện cho mình học hỏi nhiều hơn, rèn luyện kỹ năng cho việc quảng bá xây dựng hình ảnh sữa dê Ngọc Đào”.
Từ mô hình kinh tế hộ gia đình, Cơ sở chăn nuôi và chế biến sữa dê Ngọc Đào đang dần trở thành điểm tham quan, học hỏi cho nhiều người dân Cần Thơ, nhất là nông dân muốn khởi nghiệp, làm giàu từ nông nghiệp. Hành trình kiên trì đổi mới của vợ chồng chị Đặng Thị Ngọc Đào góp phần lan tỏa tư duy sản xuất hiện đại, mở ra hướng đi bền vững cho kinh tế nông thôn địa phương.
Bài, ảnh: MỘNG TOÀN