Tâm điểm dư luận những ngày qua là đoạn clip nam sinh lớp 12 bất ngờ đánh cô giáo ngay trên bục giảng gây thương tích được giám định 12% và lập tức bị bắt, khởi tố vụ án, khởi tố bị can. Trong hàng ngàn bình luận trên các phương tiện truyền thông bày tỏ phẫn nộ với hành vi côn đồ bộc phát, rất nhiều người lo lắng về nền tảng giáo dục cốt lõi “Tiên học lễ - Hậu học văn” giữa thời bùng nổ mạng xã hội ngày nay và nêu trách nhiệm của gia đình trong giáo dục đạo đức cho con cháu, không phó mặc cho nhà trường.

Với nhiều phụ huynh, việc dạy con cung cách cư xử lễ phép, kính trên nhường dưới, tôn sư trọng đạo và kiềm chế cơn nóng giận trong bối cảnh mạng xã hội bùng nổ ngày nay đòi hỏi sự quan tâm sát sao nhưng vẫn tinh tế. Trên hết là chính người lớn trong nhà phải làm gương.

Đầu tiên, phụ huynh đang đứng trước thực tế mạng xã hội đang xóa nhòa nhiều ranh giới giao tiếp và “lễ” không chỉ là câu thưa, lời chào, thái độ đúng mực trên thực tế; mà còn là từ ngữ khi đăng tải trạng thái, bình luận, trò chuyện trên các ứng dụng... Sự tham gia ẩn danh trên mạng xã hội đôi lúc khiến giới trẻ quên đi những chuẩn mực cần giữ, từ đó “bung xỏa”, dần hình thành thói quen dùng từ ngữ thiếu tôn trọng với người khác, chửi thề, dùng icon chế giễu thô tục…

Bên cạnh đó, mạng xã hội hiện đang bùng nổ của các nội dung độc hại cổ súy lối hành xử “giang hồ” của các “đại ca”, “băng nhóm” trên các nền tảng số dưới dạng “phim ngắn”, phim AI. Ở đó, nhiều vấn đề được giải quyết bằng nắm đấm và ai mạnh hơn thì thắng. Một số nội dung cố gắng đề cao sự “chính nghĩa”, “giúp người yếu thế” của các “đại ca”, nhưng lại bỏ qua pháp luật và tính người.

Nguy hiểm nhất là những lệch lạc trong chuẩn mực giao tiếp từ thế giới ảo thâm nhập vào tâm trí người trẻ một cách âm thầm, từ đó hình thành những giá trị quan sai lầm mà phụ huynh, thầy cô khó phát hiện.

Thực tế đó đòi hỏi việc giáo dục chữ “Lễ” ngày nay đòi hỏi rất nhiều tâm sức của gia đình sát cánh cùng trường học, thầy cô. Bởi chỉ có ông bà, cha mẹ, người thân mới có thể sát sao quan sát việc con cháu sử dụng mạng xã hội và có cách can thiệp tinh tế khi phát hiện có biểu hiện lệch lạc. Cũng chỉ có người lớn trong gia đình mới có thể cùng con cháu thiết lập các quy tắc ứng xử trong thực tế và trên mạng xã hội như nhắc nhở vẫn giữ lễ phép khi tương tác với người lớn, thân thiện với bạn đồng trang lứa, người nhỏ tuổi hơn… Đồng thời, kịp thời giữ con cháu tránh xa những nội dung độc hại bằng cách xem lại lịch sử nội dung trên các thiết bị tại gia đình.

Hơn hết, chính người lớn trong gia đình phải làm gương trên không gian mạng bằng những dòng trạng thái tích cực trên trang cá nhân của bản thân, không công kích hay nói xấu người khác, tuân thủ các quy tắc cộng đồng và nhất là rời mắt khỏi màn hình điện thoại, laptop của bản thân khi con cháu trò chuyện. Có thể nói, gia đình giữ vai trò cốt lõi trong hướng dẫn con cháu học và giữ được chữ “Lễ” trong đời thực và cả không gian mạng.

XUÂN VIÊN