MAI QUYÊN (Theo CNBC, Hill)
Trước nguy cơ chính phủ vỡ nợ vào tháng 6, Giám đốc cơ quan gián điệp hàng đầu của Mỹ Avril Haines cảnh báo Nga và Trung Quốc sẽ lợi dụng diễn biến này để phá hoại niềm tin và uy tín của Washington trên toàn cầu.

Ảnh: Reuters
Cảnh báo được Giám đốc Tình báo Quốc gia (DNI) Avril Haines (ảnh) đưa ra trước Ủy ban Tình báo Thượng viện, khi bà được hỏi về hậu quả an ninh nếu chính phủ vỡ nợ. Theo người đứng đầu 18 cơ quan tình báo Mỹ, thảm họa tài chính như vậy trước tiên sẽ tạo ra sự không chắc chắn về giá trị đô la Mỹ, dẫn tới những biến động trên thị trường tiền tệ, tài chính và hàng hóa được định giá bằng đồng USD. Nó cũng làm lung lay niềm tin đối với thể chế cùng sự lãnh đạo của Mỹ trên toàn cầu.
Trong bối cảnh đó, bà Haines dự đoán Nga và Trung Quốc chắc chắn tận dụng cơ hội này phơi bày sự hỗn loạn của hệ thống chính trị Mỹ, cũng như tìm cách chứng minh nước này không có khả năng hoạt động như một nền dân chủ. Quan điểm trên được người đứng đầu Văn phòng Quản lý và Ngân sách Shalanda Young lặp lại trước câu hỏi, rằng liệu các đối thủ nước ngoài có hưởng lợi từ việc Mỹ vỡ nợ hay không. Theo bà Young, các đối thủ muốn nhìn thấy cuộc đấu tranh đảng phái trong tiến trình đàm phán trần nợ, tiếp đến là sự hỗn loạn nội bộ cũng như việc Mỹ không thể hoàn thành những công việc cơ bản.
Các cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh bế tắc kéo dài nhiều tháng giữa Tổng thống Mỹ Joe Biden và các thành viên Quốc hội đảng Cộng hòa về bỏ phiếu tăng trần nợ. Trần nợ công, lần đầu tiên được Quốc hội Mỹ đưa ra trong Chiến tranh Thế giới thứ 1, là giới hạn số tiền mà chính phủ liên bang có thể vay để chi trả chi phí quốc phòng cùng hàng loạt chương trình bắt buộc khác. Trần nợ được xây dựng để hạn chế việc các cơ quan chính phủ chi tiêu thiếu kiểm soát và kể từ năm 1960, Quốc hội đã 78 lần nâng trần nợ. Trong cuộc lấy ý kiến gần nhất được tiến hành hồi tháng 12-2021, trần nợ được ấn định ở mức 31.400 tỉ USD.
Hồi tháng 1, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen cho biết nợ công nước này đã chạm mức trần và chính phủ cần thực hiện “các biện pháp đặc biệt” để tránh thảm họa tài chính. Song, đây không phải là nhiệm vụ dễ dàng trong bối cảnh lưỡng viện Mỹ đang chia đôi quyền lực. Theo Hãng tin CNN, đảng Cộng hòa nắm Hạ viện đang sử dụng mối đe dọa vỡ nợ để buộc phe Dân chủ kiểm soát Thượng viện chấp nhận cắt giảm ngân sách.
Trước tình hình giằng co, Bộ trưởng Yellen trong bức thư trình Quốc hội gần đây cảnh báo cơ quan này đến đầu tháng 6 sẽ khó đáp ứng tất cả nghĩa vụ thanh toán của chính phủ nếu giới lập pháp vẫn không hành động. “Việc không đáp ứng các nghĩa vụ tài chính của chính phủ sẽ gây ra tác hại không thể khắc phục đối với kinh tế nước nhà, đe dọa cuộc sống của tất cả người dân Mỹ và sự ổn định tài chính toàn cầu. Tôi trân trọng kêu gọi Quốc hội hành động kịp thời để bảo vệ toàn bộ niềm tin và uy tín quốc gia” - trích bức thư của bà Yellen.
Hồi tháng 2, các cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Leon Panetta và Chuck Hagel cảnh báo viễn cảnh chính phủ liên bang lần đầu tiên trong lịch sử không thực hiện được các nghĩa vụ tài chính sẽ làm suy yếu nghiêm trọng an ninh quốc gia. Trước tiên, nó ảnh hưởng đến khả năng chi trả cho hàng triệu quân nhân và nhân viên dân sự. Quan trọng hơn, nó phát đi một thông điệp nguy hiểm tới đồng minh lẫn đối thủ, rằng nước Mỹ không thể tin tưởng được. Ðiều này đặc biệt làm suy yếu quyền lực của Washington, khi Nhà Trắng đang dẫn đầu các nỗ lực hỗ trợ an ninh cho Ukraine và điều phối các biện pháp trừng phạt Nga trên toàn cầu.