MAI QUYÊN (Theo AFP, Al Jazeera)
Ngày 12-1, CHDCND Triều Tiên khẳng định vụ phóng thử tên lửa trước đó một ngày sử dụng công nghệ siêu vượt âm trong khi liên minh Mỹ - Hàn - Nhật mô tả đây là tên lửa đạn đạo.

Nhà lãnh đạo Kim Jong-un (phải) theo dõi vụ phóng thử tên lửa hôm 11-1. Ảnh: KCNA
Đây là vụ thử vũ khí thứ 2 của Bình Nhưỡng trong chưa đầy một tuần và là vụ phóng tên lửa siêu vượt âm lần thứ 3 theo khẳng định từ Bình Nhưỡng kể từ tháng 9-2021. Mục tiêu là xác định lần cuối các thông số kỹ thuật tổng thể của hệ thống vũ khí mới. Theo Hãng thông tấn nhà nước Triều Tiên (KCNA), khả năng cơ động vượt trội của phương tiện siêu vượt âm đã được kiểm chứng rõ ràng. Trong đó, thiết bị thực hiện một số đường bay kỹ thuật và bắn trúng mục tiêu đã định ở vùng biển cách 1.000km.
Phát triển vũ khí siêu vượt âm là một trong “5 nhiệm vụ cốt lõi” của Triều Tiên. Trong buổi thị sát mới đây, nhà lãnh đạo Kim Jong-un kêu gọi các quan chức trong lĩnh vực nghiên cứu tên lửa “tăng cường khả năng răn đe chiến tranh của đất nước bằng những thành tựu nghiên cứu khoa học cực kỳ hiện đại”; đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng tốc hơn nữa nỗ lực xây dựng “lực lượng quân sự chiến lược” cả về chất lẫn số lượng.
“Phóng đại” hay “tiến bộ”
Trong một phát biểu, Thư ký báo chí Nhà Trắng Jen Psaki lên án sự kiện đến nay vẫn được Bộ Ngoại giao Mỹ và Bộ Chỉ huy Mỹ tại Ấn Ðộ Dương - Thái Bình Dương xác nhận là “vụ phóng thử tên lửa đạn đạo” của Triều Tiên. Các cơ quan đánh giá vụ phóng không gây ra mối đe dọa tức thời đối với lục địa Mỹ và lực lượng đồng minh. Nhưng diễn biến này làm nổi bật tính chất gây mất ổn định về an ninh của chương trình vũ khí tranh cãi mà Triều Tiên đang theo đuổi.
Theo bà Psaki, chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden đang tham vấn chặt chẽ với đồng minh lẫn đối tác về vấn đề này. Mặt khác, đại diện truyền thông của Nhà Trắng kêu gọi Bình Nhưỡng kiềm chế các hành động khiêu khích hơn nữa, thay vào đó tham gia tiến trình đối thoại bền vững và thực chất.
Trước đó, báo cáo của Nhật Bản nghi ngờ Triều Tiên sử dụng công nghệ tên lửa đạn đạo trong đợt phóng thử hôm 11-1. Nhận định của quân đội Hàn Quốc cũng cho rằng Bình Nhưỡng “thổi phồng” năng lực phát triển vũ khí siêu vượt âm. Nhưng trong lưu ý sau đó, lực lượng này công nhận “dấu hiệu tiến bộ” trong lần thử mới khi tên lửa đạt tốc độ siêu vượt âm. Một loại vũ khí được định nghĩa siêu vượt âm khi chúng di chuyển với tốc độ lớn hơn 5 lần tốc độ âm thanh (Mach 5). Theo Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân Hàn Quốc, tên lửa của Triều Tiên phóng hôm 11-1 bay hơn 700km với vận tốc tối đa Mach 10, cải tiến rõ rệt so với tên lửa đạn đạo phóng ngày 5-1 vốn bay chưa tới 700km và vận tốc tối đa Mach 6.
Hiện một số chuyên gia vẫn thận trọng khi đưa ra kết luận về vũ khí công nghệ cao của Bình Nhưỡng. Bởi tốc độ không phải yếu tố quyết định để phân loại tên lửa siêu vượt âm vì nhiều loại tên lửa tầm trung thông thường cũng đạt tốc độ như vậy trong giai đoạn tăng tốc sau khi phóng. Trong khi số khác cho rằng không thể hoàn toàn bác bỏ khả năng chương trình vũ khí của Triều Tiên đạt được bước tiến mới.
Theo Giáo sư Lim Eul-chul tại Ðại học Kyungnam (Hàn Quốc), việc nhà lãnh đạo Kim Jong-un đích thân giám sát sau thời gian ít xuất hiện trước công chúng là “bước xác minh cuối cùng” cho mức độ hoàn thiện khả quan của tên lửa siêu vượt âm. Giáo sư Leif-Eric Easley tại Ðại học Ewha ở Seoul thì cho rằng cái gọi là vũ khí siêu vượt âm của Triều Tiên có thể chưa sẵn sàng để triển khai. Nhưng tiến bộ mới sẽ giúp củng cố năng lực răn đe của Bình Nhưỡng, nhấn mạnh tính cấp thiết đối với liên minh Mỹ - Hàn - Nhật tăng cường phòng thủ chung cũng như kế hoạch đưa Triều Tiên trở lại bàn đàm phán.
So với tên lửa đạn đạo bay vào không gian theo hình vòng cung, tên lửa siêu vượt âm bay trên quỹ đạo thấp của bầu khí quyển nên tiếp cận mục tiêu nhanh hơn. Tốc độ nhanh cùng với khả năng cơ động cao hơn tên lửa hành trình khiến tên lửa siêu vượt âm trở thành vũ khí khó theo dõi cũng như đánh chặn. Nga, Mỹ và Trung Quốc đều cho biết đã thử nghiệm thành công các phương tiện bay siêu vượt âm, trong đó Nga thường được coi là nước dẫn đầu thế giới về công nghệ này cho đến nay.
Hàn Quốc thử thành công hệ thống chống tên lửa cho máy bay quân sự
Ngày 12-1, Cơ quan Phát triển Quốc phòng Hàn Quốc thông báo nước này đã thử thành công một hệ thống chống tên lửa dành cho máy bay quân sự để chống các tên lửa đất đối không di động của kẻ thù.
Thông báo cho biết Hệ thống phản kích hồng ngoại định hướng (DIRCM) có thể cho phép máy bay quân sự tránh các tên lửa trên bằng cách phát ra chùm tia laser xuống mặt đất, khiến cho những tên lửa này không xác định được mục tiêu. Thông báo nêu rõ hệ thống trên có ý nghĩa vì nó giúp rút ngắn đáng kể thời gian các máy bay ứng phó với tên lửa đất đối không di động, cho phép máy bay tránh được loại tên lửa này từ phạm vi gần.