TRÍ VĂN

Hàng chục quan chức cấp cao các nước đã tới Qatar để cổ vũ cho đội tuyển quốc gia trong lúc làm nhiệm vụ ngoại giao, qua đó nâng cao vai trò trung gian của quốc gia vùng Vịnh nhỏ bé này, theo tờ Thờ báo New York (NYT).

Kết hợp việc công, tư

Tổng thống Pháp Macron (phải) và Chủ tịch Liên đoàn Bóng đá Thế giới  (FIFA) Gianni Infantino trên khán đài trong trận Pháp gặp Argentina. Ảnh: Getty Images

Trong số đó có Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. NYT cho hay, nhà lãnh đạo xứ gà trống Gaulois hôm 14-12 đã đến Qatar cổ vũ đội tuyển quốc gia Pháp trong trận đánh bại đội tuyển Morocco để tiến vào trận chung kết. Sau đó, Tổng thống Macron đã có cuộc gặp với giới chức Qatar. Tối 18-12, ông Macron một lần nữa xuất hiện trên khán đài để cổ vũ cho đội nhà trong trận chung kết gặp Argentina.

Trước đó, Ngoại trưởng Mỹ Anthony Blinken hồi tháng 11 cũng có mặt tại trận Mỹ gặp Xứ Wales. Nhà ngoại giao xứ cờ hoa một ngày sau đó đã gặp giới chức Qatar để thảo luận về một số chính sách quan trọng. Đó cũng là trận đấu mà tiền đạo Tim Weah, con trai của Tổng thống Liberia George Weah, người ngồi cùng khu với ông Blinken, ghi bàn thắng đầu tiên cho tuyển Mỹ ở vòng chung kết. Tại hội nghị thượng đỉnh với lãnh đạo các nước châu Phi hôm 13-12 vừa qua, ông Blinken đã nhắc lại bàn thắng ấy khi giới thiệu Tổng thống George Weah, vốn cũng là một huyền thoại bóng đá. Được biết, Tổng thống Weah dành thời gian ở Doha nhiều đến nỗi công dân các nước đặt nghi vấn về sự ưu tiên của ông. Ông Weah giải thích rằng tại cuộc gặp với Tiểu vương Qatar Tamim bin Hamad al-Thani, ông đã tìm kiếm sự hỗ trợ tài chính từ Doha để xây dựng đường cao tốc.

Tại lễ khai mạc hôm 21-11, hơn một chục nguyên thủ quốc gia, chủ yếu đến từ Trung Đông, đến tham dự, gồm Thái tử Saudi Arabia Mohammed bin Salman. Chính sự hiện diện của Thái tử bin Salman đã thể hiện tình đoàn kết với Doha sau khi Riyadh và các đồng minh ở vùng Vịnh chấm dứt cuộc phong tỏa kéo dài 43 tháng đối với Qatar vào năm ngoái. “Tác động của World Cup vượt ra ngoài cộng đồng bóng đá. Thế giới chưa bao giờ chia rẽ như lúc này, vì vậy những sự kiện như thế này như là một lời nhắc nhở kịp thời rằng chúng ta có nhiều điểm chung hơn chúng ta nghĩ” - Ali al-Ansari, phát ngôn viên Chính phủ Qatar, nhấn mạnh trong một tuyên bố.

Hiệu quả còn giới hạn

World Cup năm nay diễn ra vào một trong những thời điểm khó khăn nhất trong lịch sử hiện đại. Hàng chục quốc gia đang vật lộn với hậu quả từ “chiến dịch quân sự đặc biệt” của Nga Ukraine, đại dịch COVID-19, lạm phát, khủng hoảng lương thực và biến đổi khí hậu. Do đó, giải đấu là nơi để các nhà lãnh đạo nước ngoài vừa thảo luận những vấn đề đó vừa xem những trận cầu đỉnh cao.

Tuy nhiên, hiệu quả các nỗ lực ngoại bóng đá cũng có giới hạn. Trong trận đấu giữa Iran và Mỹ, Đại sứ Mỹ tại Qatar Timmy Davis ngồi cùng khu vực khán đài với Thứ trưởng Ngoại giao kiêm trưởng đoàn đàm phán của Iran về vấn đề hạt nhân Ali Bagheri Kani. Song, ông Davis cho hay ông và các đối tác Iran không tương tác, hai bên cũng “không có bất cứ cuộc thảo luận chính thức nào bên lề trận đấu đó” dù Ngoại trưởng Blinken khuyến khích giới ngoại giao Mỹ tận dụng World Cup để đối ngoại. Khi World Cup đang diễn ra, ông Blinken không ít lần tận dụng mọi cơ hội để có thể kết hợp bóng đá với ngoại giao. Tại hội nghị thượng đỉnh NATO tháng 11, ông đã mời Ngoại trưởng Anh James Cleverly và người đồng cấp Ukraine Dmytro Kuleba theo dõi trận đấu giữa tuyển Mỹ và Iran. Sáng hôm sau, ông dành lời khen ngợi cho cả 2 đội tuyển tại cuộc họp báo. 

Về phần mình, Ngoại trưởng Anh Cleverly cho biết cũng đã “có những cuộc đối thoại đầy khó khăn” với nước chủ nhà về nhân quyền.