Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius ngày 2-5 cho biết việc Mỹ rút quân khỏi Đức là điều đã được dự liệu, thúc đẩy châu Âu tăng cường hơn nữa khả năng phòng thủ của chính mình. Theo đó, Berlin quyết định tăng cường quân sự, bổ sung 75.000 binh sĩ.

Binh sĩ Mỹ tại cơ sở huấn luyện ở Hohenfels, miền Nam nước Đức, vào ngày 30-4-2026. Ảnh: Reuters

Tuyên bố của lãnh đạo quốc phòng Đức được đưa ra một ngày sau khi Lầu Năm Góc thông báo Mỹ sẽ rút 5.000 binh sĩ khỏi Đức, căn cứ lớn nhất của họ ở châu Âu, trong vòng 6 đến 12 tháng tới.

Ông Pistorius cho biết động thái trên đã được đoán trước, khi những bất đồng về cuộc chiến ở Iran và căng thẳng thuế quan dần gây rạn nứt mối quan hệ giữa Mỹ và châu Âu.

Quan hệ xuyên Đại Tây Dương ngày càng căng thẳng

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đe dọa rút quân sau khi tranh cãi với Thủ tướng Đức Friedrich Merz, người nói rằng Mỹ không có chiến lược rõ ràng khi phối hợp Israel tấn công Iran, đồng thời đánh giá Tehran dường như “trên cơ” Washington trong những lần chuẩn bị đàm phán sau đó.

“Cả một quốc gia đang bị giới lãnh đạo Iran làm bẽ mặt. Tôi hy vọng điều này sẽ sớm kết thúc”, ông Merz nói hôm 27-4. Đây được xem là bình luận gay gắt nhất về cuộc chiến ở Iran của nhà lãnh đạo Đức, người lâu nay không muốn làm mất lòng Tổng thống Trump nhằm tránh gây rạn nứt trong nội bộ NATO. Ông Trump hồi đầu tháng 4 cũng đã khiến các đồng minh châu Âu bất bình khi mô tả NATO là “hổ giấy” và cho biết đang cân nhắc rút Mỹ khỏi liên minh này vì họ không hỗ trợ cuộc chiến ở Trung Đông.

Bộ trưởng Pistorius cho biết kế hoạch rút quân một phần sẽ ảnh hưởng đến sự hiện diện của Mỹ, với gần 40.000 binh sĩ đang đồn trú ở Đức. Phát biểu với hãng thông tấn Đức DPA, ông nói: “Người châu Âu chúng ta phải chịu trách nhiệm nhiều hơn cho an ninh của chính mình”. Ông Pistorius còn nói thêm rằng “Đức đang đi đúng hướng” bằng cách mở rộng lực lượng vũ trang, tăng tốc mua sắm quân sự và xây dựng cơ sở hạ tầng.

Theo AP, Đức muốn tăng số lượng binh sĩ  từ 185.000 hiện tại lên 260.000 người, song giới chức nước này kêu gọi tăng nhiều hơn nữa để đối phó với mối đe dọa ngày càng tăng từ Nga. 

Quyết định rút quân của Lầu Năm Góc đồng nghĩa với việc một lữ đoàn sẽ rời khỏi Đức và một tiểu đoàn pháo binh tầm xa, dự kiến ​​được triển khai vào cuối năm nay, sẽ bị hủy bỏ. Việc mất pháo tầm xa sẽ là một tổn thất lớn với Berlin, vì nó được xem yếu tố răn đe bổ sung đáng kể chống lại Nga trong khi chờ châu Âu tự phát triển các tên lửa tầm xa như vậy.

Các thành viên NATO đã cam kết tăng cường quốc phòng, nhưng với ngân sách eo hẹp và khoảng cách lớn về năng lực quân sự, khu vực này sẽ mất nhiều năm để đáp ứng nhu cầu an ninh của chính mình. Christian Moelling, Giám đốc viện nghiên cứu quốc phòng châu Âu EDINA, cho rằng Mỹ “nắm giữ độc quyền thực tế trong NATO” về hỏa lực tầm xa. “Đó là lý do tại sao vấn đề này nghiêm trọng hơn về mặt tác chiến so với số lượng binh lính”, ông viết trên X.

THANH TRÚC (Theo AP, Reuters)