Ngày 10-6, Sáng kiến Toàn cầu chống tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia (GI-TOC) đã cảnh báo CH Trung Phi đang trở thành một “trung tâm tội phạm có tổ chức” do tình trạng tham nhũng hệ thống và bộ máy nhà nước suy yếu.

Một vụ bạo lực tại CH Trung Phi. Ảnh:Anadolu

Theo phóng viên TTXVN tại châu Phi, báo cáo do GI-TOC công bố nhấn mạnh mặc dù Chính phủ CH Trung Phi đã giành lại quyền kiểm soát khoảng 90% lãnh thổ, nhưng thay vì triệt tiêu các nền kinh tế tội phạm vốn thúc đẩy xung đột, chính quyền sở tại đã thực hiện việc tái cấu trúc chúng theo hệ thống "quản trị tội phạm hóa". Theo đó, việc tiếp cận các nguồn tài nguyên chiến lược như vàng, kim cương, gỗ, động vật hoang dã và gia súc được điều tiết dựa trên lòng trung thành chính trị.

Tác giả báo cáo, bà Nathalia Dukhan - người phụ trách CH Trung Phi thuộc GI-TOC - cho rằng trong 5 năm qua, hoạt động tội phạm đã đa dạng hóa và leo thang, không bị lực lượng thực thi pháp luật kiểm soát. Báo cáo đặc biệt chỉ ra vai trò của tập đoàn quân sự tư nhân Wagner của Nga. CH Trung Phi hiện được coi là "trung tâm hậu cần" cho các hoạt động của Wagner tại châu Phi, đặc biệt là tại khu vực Tây Phi. Tập đoàn này được cho là đang hưởng lợi từ các hợp đồng khai thác tài nguyên và sử dụng các máy bay quân sự của CH Trung Phi để vận chuyển vàng, vũ khí cũng như lính đánh thuê ra ngoài lãnh thổ, qua đó che giấu nguồn gốc hàng hóa bất hợp pháp.

Ngoài ra, báo cáo cũng lưu ý đến sự hiện diện của các quốc gia khác thông qua các liên minh an ninh và thương mại, tạo thành một hệ sinh thái tội phạm xuyên quốc gia phức tạp.

Tại CH Trung Phi, bạo lực hiện được sử dụng như một công cụ chính để kiểm soát thị trường, loại bỏ đối thủ và bảo vệ các tuyến đường buôn lậu. Báo cáo của GI-TOC cho rằng các nhóm vũ trang phi nhà nước vẫn duy trì ảnh hưởng thông qua việc tiếp tục khai thác và chuyển hướng dòng chảy tài nguyên ra thị trường quốc tế, làm trầm trọng thêm tình trạng bất ổn tại quốc gia này.

HỒNG MINH