MAI QUYÊN (Theo Reuters, VOA)

Trong tuần này, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken (ảnh) sẽ có mặt tại châu Á trong chuyến công du được cho nhằm nhắc nhở thế giới rằng trọng tâm chiến lược dài hạn của Washington vẫn đặt ở Thái Bình Dương.

Ảnh: Reuters

Theo thông cáo chính thức từ Bộ Ngoại giao Mỹ, chuyến công du kéo dài từ ngày 9 đến 12-2, tập trung củng cố và thúc đẩy sự tham gia của Washington đối với nỗ lực của các đồng minh, đối tác trong hoạt động đóng góp cho hòa bình, xây dựng sự kiên cường và thịnh vượng ở khu vực. Cụ thể, Ngoại trưởng Blinken sẽ tới Úc và Fiji để thảo luận về một loạt các ưu tiên song phương và toàn cầu, trước khi đến Haiwaii chủ trì cuộc họp với hai người đồng cấp Nhật Bản và Hàn Quốc nhằm thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao liên quan CHDCND Triều Tiên.

Trong suốt lịch trình, cuộc hội đàm cấp bộ trưởng của nhóm Bộ tứ gồm Mỹ, Nhật Bản, Ấn Ðộ và Úc ở Melboune là sự kiện khiến nhiều người quan tâm. Nội dung cuộc họp dự kiến thảo luận giải pháp cho hàng loạt mục tiêu trọng điểm, bao gồm chính sách khí hậu và cung cấp vaccine COVID-19 ở Ðông Nam Á, trước thềm hội nghị thượng đỉnh trực tiếp lần thứ 2 của nhóm dự kiến ​​tổ chức vào tháng 5 tại Nhật Bản. Bên cạnh mục tiêu tăng cường hợp tác an ninh, vấn đề cạnh tranh với Trung Quốc có khả năng được nhắc tới khi Mỹ muốn tái khẳng định cam kết đẩy lùi cái mà Washington coi là hành vi “gây hấn và cưỡng ép” về kinh tế - quân sự ngày càng tăng của Bắc Kinh ở Ấn Ðộ Dương - Thái Bình Dương.

Ngoài ra, chuyến thăm đầu tiên của một Ngoại trưởng Mỹ tới Fiji trong gần 4 thập niên cũng gây chú ý. Sự kiện này phản ánh mối quan tâm của Washington về tầm quan trọng ngày càng tăng của các đảo quốc nhỏ ở Thái Bình Dương trong bối cảnh Trung Quốc mở rộng phạm vi và đẩy nhanh tốc độ vươn ra khu vực. Năm ngoái, các nghị sĩ đối lập ở Kiribati cho biết Trung Quốc đang lên kế hoạch nâng cấp một đường băng chiến lược ở Kanton, cách Hawaii khoảng 3.000km về phía Tây Nam. Nếu hoàn thành, cơ sở này sẽ giúp cường quốc châu Á tiến sâu vào khu vực từng hợp tác chặt chẽ với Mỹ và các đồng minh kể từ Chiến tranh Thế giới thứ 2.

Duy trì tập trung ở châu Á

Chuyến đi của Ngoại trưởng Mỹ diễn ra vài ngày sau khi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin có cuộc đối thoại trực tiếp đầu tiên trong gần 2 năm tại Bắc Kinh. Hai bên sau đó đưa ra tuyên bố về quan hệ đối tác chiến lược “không giới hạn”, động thái được cho là quyết đoán nhất của Mát-xcơ-va và Bắc Kinh trên mặt trận đối phó Mỹ để xây dựng trật tự quốc tế mới. Diễn biến này cộng với việc căng thẳng giữa phương Tây với Nga liên quan khủng hoảng Ukraine chưa hạ nhiệt, chuyên gia Charles Edel tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế cho rằng chuyến đi của Ngoại trưởng Blinken cho thấy tầm quan trọng và thách thức đối với Washington để duy trì sự tập trung chiến lược ở Ấn Ðộ Dương - Thái Bình Dương.

Theo giới phân tích, quyết định của cựu Tổng thống Donald Trump rút Mỹ khỏi Hiệp định Ðối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), nay là Hiệp định Ðối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), đã làm giảm sự can dự của Washington tại khu vực mà nhiều nước coi Trung Quốc là đối tác thương mại chính. Trong nỗ lực khôi phục ảnh hưởng của Mỹ, Tổng thống Biden năm ngoái tuyên bố Nhà Trắng sẽ khởi động các cuộc đàm phán về một khuôn khổ kinh tế Ấn Ðộ Dương - Thái Bình Dương mới, nhưng đến nay vẫn có ít thông tin về dự án này. Do đó, chuyến thăm của ông Blinken với trọng tâm là cuộc họp nhóm Bộ tứ được các nhà quan sát kỳ vọng đưa ra những lựa chọn thay thế thực sự và tốt hơn cho khu vực trong cạnh tranh với Trung Quốc.