Xe bán tải nhập khẩu từ Thái Lan đang có mặt phổ biến tại thị trường Việt Nam gần đây.

Theo báo cáo mới nhất từ Tổng cục Thống kê (Bộ Kế hoạch và Đầu tư), tổng lượng xe nhập khẩu về trong tháng 3-2016 đạt 9.000 chiếc, tăng 3.000 chiếc so với tháng 1 và tháng 2. Mức giá trị kim ngạch tháng 3-2016 cũng tăng lên đáng kể với 208 triệu USD, vượt khá xa giá trị kim ngạch đạt được của tháng liền kề trước đó. Theo ước tính, kim ngạch nhập khẩu ôtô tháng 4-2016 sẽ có sự sụt giảm từ 9.000 chiếc của tháng 3 xuống còn 8.000 chiếc về lượng và từ 208 triệu USD xuống còn 182 triệu USD về giá trị.

Mặc dù đã bắt đầu có sự phục hồi, song tính chung 4 tháng đầu năm, kim ngạch nhập khẩu ôtô nguyên chiếc vẫn sụt giảm đáng kể. Cũng theo số liệu của Tổng cục Thống kê, tổng kim ngạch cộng dồn 4 tháng đầu năm 2016 ước đạt 28.000 chiếc và 669 triệu USD, giảm 20,4% về lượng và giảm 23,5% về giá trị so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, lý do sụt giảm là ngay từ ngày đầu của năm mới, ôtô nhập khẩu nguyên chiếc đã bắt đầu bị điều chỉnh bởi chính sách mới. Cụ thể là kể từ ngày 1-1-2016, cách tính giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt của ôtô nhập khẩu thay đổi từ giá CIF + thuế nhập khẩu trước đây thành giá bán buôn của đơn vị nhập khẩu. Cách tính mới đã khiến giá bán lẻ của ôtô nhập khẩu tăng lên và vì vậy hiện tượng suy giảm sức mua là hoàn toàn dễ hiểu.

Trong các thị trường nhập khẩu, Thái Lan đã chính thức "vượt mặt" Trung Quốc thành quán quân xuất khẩu xe ôtô vào Việt Nam với lượng xuất khẩu đạt 7.800 chiếc, tăng 64,5% so với cùng kỳ năm trước. Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, tính chung trong quý I/2016, lượng nhập khẩu ôtô nguyên chiếc là hơn 19.700 chiếc, giảm 21,2% với trị giá nhập khẩu là 486 triệu USD, giảm 16,8%. Lượng nhập khẩu giảm diễn ra ở hầu hết các loại xe, trừ ôtô tải. Cụ thể, lượng nhập khẩu ôtô tải là 9.860 chiếc, tăng 16%; ôtô từ 9 chỗ ngồi trở xuống là gần 6.900 chiếc, giảm 37,6%; ôtô loại khác đạt hơn 3.000 chiếc, giảm 45,6%.

Trong khi đó, so với quý I/2015, lượng xe nhập từ Hàn Quốc giảm 41% với 3.560 chiếc, xe nhập từ Trung Quốc giảm 58% là 2.260 chiếc. Năm 2015, Việt Nam đã phá kỷ lục khi chi hơn tới gần 3,5 tỉ USD nhập khẩu 125.600 xe ôtô. Thái Lan đứng thứ 4 sau Trung Quốc, Hàn Quốc, Ấn Độ về việc xuất khẩu ôtô vào Việt Nam với 25.140 xe. Theo Bộ Tài chính, một trong những lý do khiến lượng ôtô từ Thái Lan được nhập về Việt Nam tăng mạnh là do chính sách ưu đãi thuế nhập khẩu theo cam kết Hiệp định thương mại hàng hóa ASEAN, mặt khác, giá cả xe nhập từ Thái cũng cạnh tranh.

Cũng theo Bộ Tài chính, từ năm 2016, thuế nhập khẩu ôtô trong nội khối ASEAN giảm từ 50% xuống còn 40%, và đến năm 2017 còn 30%, từ năm 2018 còn 0%. Do vậy, lượng xe nhập từ khu vực ASEAN như Thái Lan, Indonesia… tăng mạnh nhằm hưởng ưu đãi thuế.

Bài, ảnh: QUANG PHÚ