Năm 2008, ông Lê Hồng Sơn tham gia và mua trúng đấu giá tài sản là căn nhà số 442/18/4, đường Cách Mạng Tháng Tám (phường Bùi Hữu Nghĩa, quận Bình Thủy, TP Cần Thơ). Năm 2009, ông được cơ quan Thi hành án (THA) dân sự quận Bình Thủy (nay là Chi cục THA dân sự quận) tổ chức giao nhà. Tuy nhiên, 8 năm qua, ông không lắp đặt được hệ thống điện, nước, việc sinh hoạt gặp nhiều khó khăn.

Căn nhà ông Sơn mua trúng đấu giá, có nguồn gốc của hộ ông Trần Văn Dữ, được UBND tỉnh Cần Thơ (cũ) cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà và quyền sử dụng đất vào năm 2000, diện tích 41,5m2.Để đảm bảo cho việc THA, năm 2004, cơ quan THA dân sự quận Bình Thủy đã đưa căn nhà trên ra bán đấu giá và ông Sơn là người mua trúng đấu giá, vào năm 2008. Tài sản bán đấu giá gồm: Nhà và quyền sử dụng đất, trong đó, căn nhà xây dựng bằng diện tích sử dụng là 37,59m2 đất, với giá bán hơn 114 triệu đồng.

Đến năm 2009, cơ quan THA dân sự quận Bình Thủy tổ chức bàn giao tài sản phát mãi cho ông Sơn. Biên bản giao nhận thể hiện tài sản bao gồm đồng hồ điện, đồng hồ nước và căn nhà xây dựng trên phần đất theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được cấp. Sau đó, ông Sơn được UBND quận Bình Thủy cấp Giấy chứng nhận diện tích 41,5m2 (cấp đổi giấy sang tên từ ông Dữ qua ông Sơn). Khi cơ quan THA dân sự bàn giao tài sản cho ông Sơn thì ông Trần Văn Đậu (em ông Dữ) là hộ có nhà chung vách với căn nhà bị phát mãi, cho rằng: Trong phạm vi 4,25m chiều ngang phía trước của căn nhà số 442/18/4, chỉ có 3,80m là nằm trên phần đất của ông Dữ; phần còn lại là của gia đình ông cho ông Dữ mượn sử dụng. Vì thế, ông Đậu yêu cầu ông Sơn cắt trả lại phần diện tích đất này. Ông Sơn không đồng ý và cho rằng, đã nhận đúng diện tích mà cơ quan THA dân sự quận bàn giao và không có trách nhiệm cắt trả diện tích đất theo yêu cầu của ông Đậu. Từ đó, hai hộ phát sinh mâu thuẫn. Hộ ông Đậu cắt hết hệ thống điện, nước đã cho ông Dữ đấu nhờ trước đây nên ông Sơn không thể sử dụng. Đường đi và hệ thống điện, nước trong hẻm 442/18 là do 9 hộ dân trong hẻm tự đóng góp tiền để làm, với tổng chi phí hơn 180 triệu đồng nên các hộ dân này yêu cầu ông Sơn cũng phải có trách nhiệm đóng góp mới được sử dụng đường đi chung và đấu nối vào hệ thống điện, nước chung của các hộ.

Theo biên bản họp dân do UBND phường Bùi Hữu Nghĩa tổ chức, hầu hết các hộ dân tham dự đều thống nhất: Ông Sơn phải đóng góp 10 triệu đồng để vào điện, nước. Và trước hết ông Sơn phải trả lại cho ông Đậu phần đất chênh lệch nằm ngoài Giấy chứng nhận mà cơ quan THA dân sự quận đã bàn giao cho ông. Ông Sơn không thống nhất, nên có đơn gởi đến Chủ tịch UBND thành phố nhờ xem xét, giải quyết.

Theo kết quả xác minh của Thanh tra TP Cần Thơ, nguồn gốc phần đất của ông Dữ là của bà Nguyễn Thị Khai (mẹ ông Dữ và ông Đậu) cho. Tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận năm 2000, hiện trạng căn nhà ông Dữ đúng với hiện trạng được thể hiện trong Giấy chứng nhận (có chiều ngang phía trước là 3,80m). Trong quá trình sử dụng sau này, ông Dữ có cơi nới ra thêm trên phần đất của ông Đậu, phá vỡ vách tường riêng và gác nhờ phần đòn tay, mái nhà trên vách tường nhà ông Đậu; hệ thống điện, nước, hầm cầu, ống thoát nước sinh hoạt cũng đều nhờ từ nhà ông Đậu. Qua xem xét Giấy chứng nhận cấp cho ông Dữ năm 2000 và Giấy chứng nhận cấp cho ông Đậu năm 2005, đối chiếu với kết quả khảo sát thực địa, xác định: Căn nhà ông Sơn mua, hiện tại có chiều ngang phía trước là 4,25m, so với chiều ngang phía trước trên Giấy chứng nhận là 3,80m (nhiều hơn 0,45m). Căn nhà ông Đậu, bà Khái đang ở, có chiều ngang phía trước là 5,05m, so với Giấy chứng nhận là 5,45m (ít hơn 0,40m). Như vậy, cơ quan THA dân sự quận Bình Thủy đã bàn giao căn nhà có diện tích lớn hơn so với diện tích trong Giấy chứng nhận cấp cho ông Dữ, nay đã sang tên qua ông Sơn.

Theo ông Lê Hoàng Thông, Phó Chánh Thanh tra TP Cần Thơ, mâu thuẫn giữa ông Sơn và với các hộ dân trong hẻm 442/18 nói chung và gia đình ông Đậu nói riêng, có nguyên nhân do cơ quan THA dân sự quận Bình Thủy bàn giao nhà có đất nằm ngoài phạm vi Giấy chứng nhận. Quá trình đo đạc, kê biên tài sản của ông Dữ để phát mãi, cơ quan THA dân sự quận chưa làm rõ diện tích đất có nhà, nhưng nằm ngoài Giấy chứng nhận nên không phát hiện ra căn nhà ông Dữ có một phần xây dựng trên quyền sử dụng đất của ông Đậu và đang sử dụng nhờ vách tường, chứ không phải vách tường riêng. Bên cạnh đó, ông Đậu không phải là một trong các bên có liên quan trong thực hiện nghĩa vụ THA, nhưng lại là người có quyền và lợi ích hợp pháp bị xâm hại từ kết quả THA. Cụ thể, căn nhà bàn giao cho ông Sơn theo kết quả đấu giá tài sản để THA có một phần xây dựng trên quyền sử dụng đất của ông Đậu.

Bà Trần Thị Gương, Chi cục trưởng Chi cục THA dân sự quận Bình Thủy, cho biết: "Thực hiện ý kiến chỉ đạo của thành phố, quận, sắp tới, chúng tôi sẽ phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức hòa giải, động viên ông Sơn và ông Đậu, để có hướng xử lý phần diện tích đất chêch lệch nêu trên. Trường hợp hai hộ không có thiện chí hòa giải, thì hướng dẫn khởi kiện ra Tòa án để được giải quyết theo quy định". Theo ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch UBND thành phố, khi có kết quả giải quyết, đề nghị UBND quận Bình Thủy chỉ đạo cơ quan chức năng của quận có trách nhiệm hỗ trợ ông Sơn được đấu nối hệ thống điện, nước theo quy định.

Bài, ảnh: Chấn Hưng