Phóng viên TTXVN dẫn một số nguồn tin chính phủ cho biết Bộ Ngoại giao Nhật Bản đã đề nghị khoản tiền 10 tỉ yen (68,18 triệu USD) trong kế hoạch ngân sách tài khóa 2024 để thực hiện viện trợ phát triển chính thức (ODA) theo hình thức “Nhật Bản chủ động đề nghị viện trợ”.

Viện trợ ODA của Nhật Bản từ lâu được cung cấp theo yêu cầu của các nước tiếp nhận để phục vụ các dự án chủ yếu là xây dựng đường bộ, cầu và đường sắt. Tuy nhiên, thực trạng nền kinh tế trong nước suy thoái đã làm thay đổi nhận thức của người dân về hoạt động viện trợ này của chính phủ.

Trước đó, phát biểu tại Ấn Ðộ vào tháng 3-2023, Thủ tướng Fumio Kishida đã đề cập tới cơ chế hợp tác “theo hình thức đề nghị”, trong đó Tokyo đề xuất và thực hiện các dự án phù hợp với lợi ích quốc gia của mình, thay vì chờ đợi yêu cầu từ các nước đối tác. Ðề cương về chính sách mới đã được quy định trong Ðiều lệ Hợp tác Phát triển, được sửa đổi lần đầu tiên sau 8 năm vào tháng 6-2023 vừa qua. Tài liệu chiến lược nêu chi tiết các chính sách này sẽ được phát hành trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, một đơn vị mới, trực thuộc Văn phòng Hợp tác Quốc tế của Bộ Ngoại giao Nhật Bản, sẽ được thành lập trong năm tài chính 2024. Ðơn vị này sẽ cung cấp hỗ trợ chiến lược trong 3 lĩnh vực gồm chuỗi cung ứng, số hóa và biến đổi khí hậu.

Về chuỗi cung ứng, Chính phủ Nhật Bản sẽ hỗ trợ phát triển các mỏ kim loại hiếm. Hiện kim loại hiếm là vật liệu cần thiết trong sản xuất xe điện và Trung Quốc đang là nhà sản xuất lớn. Ðề phòng nguy cơ gián đoạn nguồn cung, Nhật Bản đang cố gắng đảm bảo khả năng tiếp cận nguồn cung các kim loại đó bằng cách hỗ trợ phát triển các mỏ.

Trong lĩnh vực kỹ thuật số, hình thức viện trợ của Nhật Bản tập trung khích lệ các công ty khởi nghiệp trong nước đang có ý định mở rộng kinh doanh ở các nước đang phát triển nhưng chưa thực hiện được. Trong đó, Nhật Bản muốn cạnh tranh trong thị trường viễn thông, lĩnh vực đang chứng kiến sự mở rộng của các công ty Trung Quốc.

Ðối với vấn đề biến đổi khí hậu, nước này sẽ chia sẻ công nghệ sản xuất thủy điện để khử carbon và cũng hỗ trợ sản xuất hydro và amoniac.

Tổng ngân sách ODA trong năm tài chính 2024 theo đề nghị của Bộ Ngoại giao Nhật Bản là 491,7 tỉ yen, tăng 48,9 tỉ yen so với ngân sách của tài khóa trước.

NGUYỄN TUYẾN