Tình cờ kiểm tra điện thoại con trai học lớp 8, chị N.P. (phường Hưng Lợi, quận Ninh Kiều) tá hỏa khi thấy trong số file con lưu, có đoạn phim hoạt hình các nhân vật làm chuyện người lớn. Gặng hỏi, con thú nhận là bạn gởi, còn kể điện thoại của mấy bạn trong trường, lưu ảnh và phim sex nhiều lắm, thường chuyền cho nhau xem. Sau khi nghe mẹ phân tích tác hại của việc làm này, con chị hứa không tái phạm. Ngẫm nghĩ, chị P. thấy mình chưa quan tâm giáo dục giới tính, trong khi con bước vào tuổi dậy thì, biết bao chuyện phải lo lắng…
Ở tuổi thiếu niên, phụ huynh cần hướng con vào những hoạt động vui chơi, thể thao rèn luyện sức khỏe, giúp tinh thần minh mẫn, học tập tốt hơn. (Trong ảnh: Trẻ em chơi đá banh trong Khu dân cư 91B, phường An Khánh, quận Ninh Kiều).
Nhiều phụ huynh đồng tình, con ở tuổi thiếu niên là khó dạy bảo nhất. Ở giai đoạn chuyển tiếp từ trẻ con thành người lớn, tâm sinh lý trẻ có nhiều thay đổi, cha mẹ cần quan tâm dạy dỗ nhất là trong giáo dục giới tính, chăm sóc sức khỏe sinh sản. Thực tế không ít người lớn e ngại khi đề cập vấn đề này với trẻ, nghĩ rằng “vẽ đường cho hươu chạy”. Vì vậy, không ít trẻ tự tìm hiểu, dẫn đến chuyện không hay.
Chị T.M. (ngụ phường An Khánh) kể, từ khi con trai lên lớp 9, không thích ai đụng vào đồ đạc cá nhân. Trước đây, mẹ sắm gì mặc nấy, giờ tự lựa chọn, còn để dành tiền mua nước hoa, keo xịt tóc. Một lần, bàn học con bề bộn, chị soạn giúp, thấy quyển tập lạ, chị mở xem thử, thấy nhiều hình vẽ tư thế quan hệ nam nữ. Chị toát mồ hôi hột, điện thoại thông báo cô chủ nhiệm. Thì ra, một bạn cùng trường đưa hình cho xem và bày con chị và một nhóm bạn nam vẽ. Chị T.M. tâm sự: “Sau cuộc họp phụ huynh giải quyết chuyện này, con có vẻ mắc cỡ, biết hối lỗi, nhưng mấy tuần sau mới nói chuyện bình thường với tôi. Cũng may, tôi có người quen là bác sĩ nên nhờ hướng dẫn các kiến thức cần thiết để con không bỡ ngỡ trước những thay đổi về cơ thể, biết cách kiềm chế cảm xúc, chăm sóc bản thân. Tôi đăng ký cho con học các môn thể thao yêu thích, rảnh rỗi thì đi nhà sách, hạn chế sử dụng điện thoại. Mỗi lần con xin đi chơi, tôi cho phép nhưng nắm thời gian, đi với ai, ở đâu… Chồng tôi cài đặt máy tính ở nhà, chặn những trang web không lành mạnh. Bây giờ, cháu hiểu biết và chững chạc hơn nhiều”.
Đối với chị V.C. (quận Cái Răng) “đau đầu” với con ở góc độ khác. Con gái chị (học lớp 8) xinh xắn, học giỏi nên thường được bạn bè ngưỡng mộ. Mấy tháng nay, con có vẻ lơ là học tập, mỗi khi đi ra ngoài phải chăm chút đầu tóc, trang phục kỹ lưỡng. Thấy con học nhóm không hiệu quả vì gặp bạn chỉ nói chuyện thời trang, trai gái, chị có ý kiến thì con giận, đòi bỏ nhóm. Qua tìm hiểu, chị biết con gái đang quen một bạn nam cùng khối, còn lên mạng kết bạn, trò chuyện bằng những từ ngữ không hay. Sợ con sa đà chuyện tình cảm hoặc bị kẻ xấu lợi dụng, chị C. mất rất nhiều thời gian uốn nắn. Do công việc bận rộn, đầu năm học này, chị C. định tập cho con đi học bằng xe đạp, chạnh nhớ chuyện chị bạn cho con tự đi học nhưng nhiều lần con trốn tiết, tụ tập hàng quán, chị C. đành sắp xếp thời gian đưa rước con.
Bà Nguyễn Thị Cẩm Hồng, Phó Chánh án TAND quận Ninh Kiều, cho biết: “Giới trẻ hiện nay sử dụng điện thoại thông minh, truy cập internet quá nhiều trong khi các em ít được trang bị kỹ năng chọn lọc thông tin, dễ sa ngã vào những cám dỗ trên mạng”. Thời gian qua, TAND các cấp ở TP Cần Thơ đưa ra xét xử một số vụ hiếp dâm trẻ em, giao cấu, dâm ô…, nhiều bị hại và bị cáo độ tuổi thiếu niên. Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến hành vi lệch lạc này là yêu sớm, thiếu hiểu biết, xem phim “đen” rồi tò mò khám phá, bắt chước. Có bị cáo (quận Ninh Kiều) đang học lớp 9, bất chấp lời khuyên gia đình, nghỉ học đi làm kiếm tiền lo cho bạn gái (học lớp 7). Những lần đón đưa dẫn lối cả hai vào nhà trọ và quan hệ. Khi cha mẹ biết chuyện, cái thai hơn 4 tháng, cô bé đành nghỉ học sinh con. Bị cáo này đang thụ án tù, còn bạn gái để con cho ngoại nuôi, đi tỉnh khác làm thuê.
Theo chuyên viên tư vấn tâm lý Ngô Thành Thuận, Hội Kế hoạch hóa gia đình TP Cần Thơ, dạy con ở lứa tuổi này phụ huynh không nên áp đặt, la mắng, cần nhẹ nhàng khuyên nhủ, đồng thời, vận dụng những câu chuyện liên quan, phù hợp kể con nghe, ngầm nhắc nhở những nguy cơ, cách giải quyết khi gặp tình huống, định hướng cách ăn mặc, đi đứng, nói năng, chăm sóc bản thân; con trai phải biết tôn trọng, bảo vệ bạn gái; còn con gái phải ý tứ, biết giữ mình… Ở tuổi thiếu niên, bạn bè cũng quan trọng nhưng khuyên con giữ tình cảm trong sáng, hỗ trợ nhau học tập. Xin chia sẻ kinh nghiệm dạy con của chị Nguyễn Thị Thu (phường An Khánh). Chị có 3 con gái (học lớp 11, lớp 8, lớp 5) chăm ngoan, học giỏi, thân thiết với mẹ, thường nhờ chị tư vấn chuyện học hành, quan hệ bạn bè. Chị Thu tâm sự: “Tôi không đánh con, chỉ phạt nhẹ khi con chưa ngoan, chủ yếu phân tích để con hiểu vấn đề. Theo tôi, phụ huynh không nên quản lý con quá chặt. Nếu lục soát, kiểm tra gắt gao, con trẻ sẽ tự ái, mất niềm tin, càng xa cách, khó giãi bày tâm sự. Hãy tôn trọng quyền riêng tư và là bạn đồng hành tin cậy của con”.
Bài, ảnh: KIỀU CHINH